II SA/Ol 431/08
PostanowienieWSA w Olsztynie2008-08-05
Skład orzekający: Alicja Jaszczak - Sikora, Beata Jezielska, Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania sądowego jest uzasadnione w sytuacji, gdy organ odwoławczy uwzględnił skargę strony w całości przed rozprawą, uchylając własną decyzję i decyzję organu pierwszej instancji oraz orzekając co do istoty sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe, gdy organ, którego działanie lub bezczynność zostało zaskarżone, uwzględni skargę w całości przed rozprawą, uchylając zaskarżoną decyzję i orzekając co do istoty sprawy zgodnie z żądaniem strony. W takiej sytuacji sąd powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Z.S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. Organ pierwszej instancji uznał, że zasiłek nie przysługuje, ponieważ Z.S. przebywa w Domu Pomocy Społecznej (DPS), który jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie, a jego pobyt jest częściowo finansowany z budżetu państwa. SKO podtrzymało to stanowisko. Skarżący argumentował, że sam pokrywa 70% kosztów pobytu z własnych środków i że został przyjęty do DPS przed 1 stycznia 2004 r. Przed rozprawą SKO uwzględniło skargę w całości, uchylając swoje decyzje i decyzję organu pierwszej instancji oraz przyznając Z.S. zasiłek pielęgnacyjny.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak - Sikora Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Ewa Kłos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi Z.SZ. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego postanawia umorzyć postępowanie sądowe.
Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił Z.S. świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniem niepełnosprawności. W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeśli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z Narodowego Funduszu Zdrowia. Jak zaś ustalono w toku postępowania pobyt w Domu Pomocy Społecznej w U., gdzie przebywa wnioskodawca, finansowany jest w 70 % przez mieszkańców, a pozostała część finansowana jest z budżetu państwa lub budżetu gminy. W związku z powyższym organ stwierdził, iż brak jest podstaw do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego.
Od powyższej decyzji odwołał się Z.S. Wskazał, iż koszt swojego pobytu w domu pomocy społecznej pokrywa z zasiłku stałego w wysokości 70% otrzymywanego świadczenia. W związku z tym zakwestionował twierdzenie organu, iż placówka, w której przebywa jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie.
Decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych Dom Pomocy Społecznej w U. jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie. Jak wynika bowiem z akt sprawy pobyt w tym domu finansowany jest z dwóch źródeł: przez mieszkańca – 70% dochodu netto mieszkańca oraz z budżetu państwa lub budżetu gminy kierującej mieszkańca do domu pomocy społecznej. Z uwagi na to, iż pobyt Z.S. w domu pomocy społecznej finansowany jest w części z budżetu państwa uznano, iż odmowa przyznania wnioskowanego świadczenia jest zasadna. Przepis art. 16 ust. 5 wskazanej ustawy wyraźnie bowiem stanowi, iż zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeśli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z Narodowego Funduszu Zdrowia. Wyjaśniono, iż materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 16 ust. 5, który jest przepisem szczególnym w odniesieniu do art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zawiera on definicję instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, która obejmuje szeroki krąg instytucji, ośrodków i placówek, zapewniających swoim podopiecznym nieodpłatnie pełne utrzymanie i opiekę. Jedną z takich instytucji jest właśnie dom pomocy społecznej. Skoro zaś ustawodawca nie określił co należy rozumieć pod pojęciem "całodobowego utrzymania", to należy sięgnąć do definicji słownikowej, zgodnie z którą oznacza to wyżywienie i zakwaterowanie (środki do życia, koszt egzystencji). W związku z tym organ odwoławczy stwierdził, iż Dom Pomocy Społecznej w U. jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a fakt ponoszenia przez mieszkańca opłat nie pozbawia placówki statusu instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie. W przepisie tym nie mówi się bowiem o całkowitej nieodpłatności pełnego utrzymania w wymienionych instytucjach. Zatem utrzymanie takie może być nieodpłatne w całości, jak również w części, jak to ma miejsce w przedmiotowej sprawie.
Na powyższą decyzję wniósł skargę Z.S., żądając jej uchylenia. Skarżący podniósł, iż do Domu Pomocy Społecznej w U. został przyjęty przed dniem 1 stycznia 2004r. ("na starych zasadach"), zaś Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w D. potrąca z jego dochodu, jakim jest zasiłek stały, 70% dochodu na pokrycie kosztów pobytu w domu pomocy społecznej. Ponadto zobowiązany jest do częściowej zapłaty za niektóre leki powyżej limitu ceny. Odmowa przyznania wnioskowanego zasiłku pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy w części pokrywa swój koszt pobytu w domu pomocy społecznej z własnych środków jest bezzasadna. Skarżący wskazał, iż w otrzymanym przez mieszkańców Domu Pomocy Społecznej w U. piśmie z Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej Departamentu Świadczeń Rodzinnych zawarta została informacja, iż interpretacja zapisu art. 16 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych została zmieniona na skutek znowelizowanej definicji instytucji zapewniających całodobowe utrzymanie. W związku z tym w ocenie skarżącego przysługuje mu zasiłek pielęgnacyjny, gdyż z własnych środków pokrywa w części koszt pobytu w domu pomocy społecznej, który nie jest placówką zapewniającą nieodpłatne pełne utrzymanie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Jednakże w dniu 25 lipca 2008r. do tut. Sądu wpłynęło pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w którym wniesiono o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na uwzględnienie skargi w trybie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Do pisma dołączono decyzję Kolegium z dnia "[...]" (SKO "[...]"), którą uwzględniono skargę w całości, uchylono własną decyzję z dnia "[...]" oraz decyzję Wójta Gminy D. z dnia "[...]" i orzeczono co do istoty sprawy w ten sposób, iż przyznano Z.S. świadczenie w formie zasiłku pielęgnacyjnego dla osoby niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności na okres od dnia 1 lutego 2008r. na czas nieokreślony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Przepis art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) umożliwia organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze skorzystało z uprawnień określonych w powołanym przepisie i decyzją z dnia "[...]" (a więc przed rozpoczęciem rozprawy wyznaczonej na dzień 5 sierpnia 2008r.) uwzględniło skargę w całości, uchylając zaskarżoną decyzję własną z dnia "[...]" oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia "[...]" i orzekło co do istoty sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego. Tym samym należy stwierdzić, iż nastąpiło wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, co oznacza również, iż postępowanie sądowe wywołane wniesieniem skargi stało się bezprzedmiotowe.
W związku z powyższym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło