II SA/Ol 433/19
PostanowienieWSA w Olsztynie2019-10-09
Skład orzekający: Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, może zostać uwzględniony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, mimo braku podstaw prawnych do jego zasądzenia?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego między stronami z powodu braku podstawy prawnej. Przepisy PPSA regulujące zwrot kosztów nie obejmują postępowania zażaleniowego na postanowienie sądu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie o kosztach postępowania zawarte w wyroku WSA, domagając się zasądzenia pełnego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. WSA uznał zażalenie za oczywiście uzasadnione, uchylił postanowienie o kosztach i zasądził wyższą kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania. Jednocześnie oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.Rozstrzygnięcie
Uchylono postanowienie o zwrocie kosztów postępowania sądowego zawarte w pkt II wyroku WSA z dnia 16 lipca 2019r. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego kwotę 1093 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zwrócono skarżącemu kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego od zażalenia. Oddalono wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska po rozpoznaniu w dniu 9 października 2019r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia "[...]" Sp. z o.o. w O. na postanowienie zawarte w pkt II wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 lipca 2019r. sygn. akt II SA/Ol 433/19 w sprawie ze skargi "[...]" Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora "[...]" w O. z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie opłaty za usługi wodne postanawia 1. uchylić postanowienie o zwrocie kosztów postępowania sądowego zawarte w pkt II wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 lipca 2019r., sygn. akt II SA/Ol 433/19 2. zasądzić od Dyrektora "[...]" w O. na rzecz skarżącego "[...]" Sp. z o.o. w O. kwotę 1093 zł (jeden tysiąc dziewięćdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3. zwrócić "[...]" Sp. z o.o. w O. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego od zażalenia 4. oddalić wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.
Wyrokiem z dnia 16 lipca 2019r. sygn. akt II SA/Ol 433/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w pkt I uchylił decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w O. z dnia "[...]" w sprawie opłaty za usługi wodne, zaś w pkt II zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 283 zł. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został odebrany przez stronę skarżącą w dniu 23 września 2019r.
W dniu 27 września 2019r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) pełnomocnik strony skarżącej złożyła w zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w pkt II wyżej wskazanego wyroku. Zarzuciła naruszenie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji nieprzyznanie pełnego zwrotu kosztów postępowania z pominięciem kosztów zastępstwa procesowego minimalnego za czynności radców prawnych, zależnego od wartości przedmiotu sprawy, która w niniejszej sprawie mieści się w przedziale określonym w § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018r. poz. 265, dalej jako: rozporządzenie w sprawie opłat) oraz niezastosowanie § 2 pkt. 3 w zw. z § 14 ust. 2 pkt. 1 lit. a) rozporządzenia w sprawie opłat i nieprzyznanie kosztów zastępstwa procesowego określonego jako minimalne na podstawie w/w przepisów, a jedynie w wysokości 90 zł określonej w § 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie opłat dla wartości zaskarżenia do wysokości kwoty 500 zł, co narusza przepisy prawa materialnego. W związku z w tym wniosła o uchylenie pkt II wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia Wojewódzkiemu Sadowi Administracyjnemu w Olsztynie w przedmiocie kosztów postępowania lub o uchylenie i zmianę pkt II wyroku w zakresie kosztów zastępstwa procesowego na podstawie art. 197 § 2 p.p.s.a. przez Sąd orzekający w przypadku uznania zażalenia za oczywiście uzasadnione, orzeczenie o kosztach zastępstwa procesowego i zasądzenie ich w pełnej wartości kosztów postępowania, w tym kwoty 900 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego (łącznie 1093 zł), a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego i zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu zarzucono, że Sąd błędnie zastosował przepis, na podstawnie którego zasądził zwrot kosztów zastępstwa procesowego w niepełnej wysokości, bez wzięcia pod uwagę wartości zaskarżenia i bez uwzględnienia stawki minimalnej określonej w § 2 pkt. 3 w zw. z § 14 ust. 2 pkt. 1 lit. a) rozporządzenia w sprawie opłat.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest oczywiście uzasadnione.
Zgodnie z treścią art. 227 § 1 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem pełnomocnik strony skarżącej wniósł jedynie zażalenie na postanowienie zawarte w pkt II wyroku z dnia 16 lipca 2019r., nie wnosząc jednocześnie skargi kasacyjnej od tego wyroku.
W myśl art. 195 § 2 p.p.s.a., jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Przepis ten, stanowiący wyjątek od zasady dewolutywności i eliminujący mnożenie instancji sądowych, służy racjonalizacji postępowania i realizacji nakazu rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Stanowi zatem podstawę do dokonania autokontroli zaskarżonego postanowienia przez wojewódzki sąd administracyjny – i w przypadku stwierdzenia zaistnienia zawartych w nim przesłanek uchylenia go bez konieczności przesyłania akt sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu – w sytuacji wystąpienia co najmniej jednej z dwóch wymienionych w nim przesłanek, tj. zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione. Druga z przesłanek określająca podstawę uchylenia wskazuje, że mogą być nią objęte zarówno przyczyny formalne, które zadecydowały o wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i względy merytoryczne. W każdym jednak przypadku istotne jest to, by zasadność zażalenia była "oczywista", to znaczy niewzbudzająca wątpliwości i zauważalna bez konieczności dokonywania głębszej analizy zaskarżonego postanowienia.
Wniesione zażalenie jest oczywiście uzasadnione i stanowi podstawę do uchylenia przez Sąd zaskarżonego postanowienia odnośnie do kosztów postępowania, zawartego w pkt II przedmiotowego wyroku. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. W wyroku z dnia 16 lipca 2019r. Sąd w punkcie II zasądził od organu na rzecz strony skarżącej kwotę 283 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Tymczasem w niniejszej sprawie na koszty te składają się: uiszczony wpis od skargi w kwocie 176 zł, opłata skarbowa od złożonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, a także – w myśl § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia – tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego kwota 900 zł, gdyż przedmiotem zaskarżenia była kwestionowana należność pieniężna co do kwoty 4380 zł. Od takiej kwoty zresztą został pobrany wpis sądowy. Zatem suma kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego wynosi 1093 zł. W wyroku zaś zasądzono nieprawidłowo wyliczoną kwotę 283 zł. Słusznie zatem pełnomocnik skarżącego wywiodła w zażaleniu, że zasądzenie kosztów w tak ukształtowanym stanie faktycznym sprawy narusza art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Powyższe okoliczności wskazują, że złożone zażalenie uznać należało za oczywiście uzasadnione w rozumieniu art. 195 § 2 P.p.s.a., to zaś stanowi podstawę do jego uwzględnienia przez tut. Sąd i uchylenia zaskarżonego postanowienia zawartego w pkt II wyroku z dnia 19 lipca 2019r. i rozstrzygnięcia na nowo o kosztach postępowania, czemu dano wyraz w pkt 1 niniejszego postanowienia.
O zwrocie wpisu od zażalenia, jako kwoty nienależnie uiszczonej, orzeczono na mocy art. 225 p.p.s.a., albowiem zgodnie z art. 227 § 2 tej ustawy od zażaleń wniesionych na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy, nie pobiera się opłat sądowych.
Natomiast wniosek o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego nie mógł zostać uwzględniony, gdyż brak jest podstaw prawnych do ich skutecznego żądania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Przepisy, z których wynika obowiązek ponoszenia określonego ciężaru, nie mogą być interpretowane rozszerzająco. W art. 209 p.p.s.a. przyjęto unormowanie, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. Żaden z tych przepisów nie znajduje zatem zastosowania do postępowania zażaleniowego. Podstawy do zwrotu kosztów nie mogą w szczególności stanowić przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego i nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji, co wynika z zakresu odesłania zawartego w art. 197 § 2 p.p.s.a. W postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd nie jest zatem uprawniony do zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego między stronami wobec braku podstawy prawnej do wydania tego rodzaju orzeczenia.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło