II SA/Ol 439/06

WyrokWSA w Olsztynie2006-08-24

Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Marzenna Glabas, Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wysokość zasiłku stałego powinna być ustalana jako różnica między kryterium dochodowym a faktycznym dochodem na osobę w rodzinie, niezależnie od trudnej sytuacji życiowej strony?
Ratio decidendi
Wysokość zasiłku stałego jest ściśle uregulowana przepisami prawa i stanowi różnicę między kryterium dochodowym a dochodem na osobę w rodzinie. Trudna sytuacja życiowa strony nie może wpływać na wysokość świadczenia, gdyż organy administracji i sądy nie orzekają w oparciu o zasady współżycia społecznego. Istnieją inne formy pomocy, takie jak zasiłki okresowe lub celowe, o które można się ubiegać odrębnie.
Stan faktyczny
K. Z. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku stałego w górnej wysokości. Organ I instancji przyznał jej zasiłek w niższej kwocie, uzasadniając to obliczonym dochodem na osobę w rodzinie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że dochód na osobę w rodzinie skarżącej był niższy od kryterium dochodowego, a wysokość zasiłku stanowi różnicę między tymi kwotami. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc argumenty o swojej trudnej sytuacji finansowej i porównując wysokość zasiłku przed i po separacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. Z.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia Hanna Raszkowska, Sędziowie sędzia Marzenna Glabas (spr.),, asesor Katarzyna Matczak, Protokolant Urszula Wojciechowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 roku sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie zasiłku stałego - oddala skargę W dniu 01 marca 2006r. K. Z. złożyła wniosek o przyznanie jej zasiłku stałego w górnej wysokości. Decyzją z dnia 10 marca 2006r. "[...]", Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w N., działając z upoważnienia Burmistrza tego miasta, przyznał K. Z. zasiłek stały w wysokości 177,80 zł miesięcznie, począwszy od dnia 1 lutego 2006r. oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne na czas otrzymywania zasiłku stałego. W odwołaniu od tej decyzji K. Z. wskazała na swoją trudną sytuację finansową. Skarżąca podniosła, że posiada orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności, jest z mężem w sądowej separacji, samotnie wychowuje 3 dzieci, utrzymują się tylko z zasiłków i zasądzonych alimentów. W związku z tym zdaniem skarżącej powinna otrzymać zasiłek stały w pełnej wysokości, tj. 418 zł miesięcznie. Decyzją z dnia 10 kwietnia 2006r. "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził, iż K. Z. spełnia przesłanki uzyskania pomocy w formie zasiłku stałego, które zostały określone w art. 8 ust.1 pkt. 2 i art. 37 ust.1 pkt. 2 o pomocy społecznej. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze oceniło, iż organ I instancji zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej ustalił dochód rodziny z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku oraz stycznia 2006r.. Organ II instancji wskazał, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z trójką dzieci, dochód w powyższym okresie wyniósł 553 zł i składał się z zasiłków rodzinnych w kwocie 139 zł, dodatku z tytułu wielodzietności w kwocie 50 zł, zasiłku pielęgnacyjnego wnioskodawczyni w kwocie 144 zł oraz alimentów w kwocie 220 zł., tym samym dochód na osobę w rodzinie wyniósł 138,25 zł. Organ ten wskazał również, iż kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosi 316 zł. W związku z tym organ odwoławczy uznał, że organ I instancji prawidłowo przyznał K. Z. zasiłek stały w wysokości 177,75 zł, gdyż powinien on stanowić różnicę pomiędzy wskazanymi powyżej kwotami. Ponadto w uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyraziło zrozumienie trudnej sytuacji materialnej strony i poinformowało skarżącą, że w ustawie o pomocy społecznej są zagwarantowane inne formy pomocy dla osób spełniających przesłanki do jej przyznania tj. zasiłki okresowe lub celowe, lecz o taką pomoc należy się zwrócić odrębnym wnioskiem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie K. Z. podniosła argumenty ujęte w odwołaniu, a ponadto podkreśliła, iż przed separacją z mężem otrzymywała zasiłek stały w kwocie 140,34 zł, a po separacji przyznano jej kwotę 177,80 zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może ją wzruszyć jedynie wówczas, gdy narusza ona przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ ). Zaskarżonej decyzji o przyznaniu zasiłku stałego nie można przypisać tego rodzaju naruszeń prawa. W myśl art. 8 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 316 zł, zwanej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie". Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt. 2 tej ustawy zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Natomiast stosownie do art. 37 ust. 2 pkt. 2 zasiłek stały ustala się w wysokości różnicy między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie. W związku z powyższym wskazać należy, że wysokość przedmiotowego świadczenia w żadnym stopniu nie zależy od uznania organu administracji. Jednoznaczne brzmienie art. 37 ust. 2 pkt. 2 przesądza bowiem o maksymalnej wysokości zasiłku stałego w konkretnym przypadku. Stosując ów przepis organ był również związany definicją dochodu, za który w rozumieniu art. 8 ust 3 powołanej ustawy, uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Zgodnie z art. 8 ust 4 w/w ustawy, do dochodu ustalonego w myśl ust. 3 nie wlicza się jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego oraz wartości świadczeń w naturze. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji przedstawia wyliczenie należnego świadczenia dokonane zgodnie z przywołanymi przepisami i w oparciu o materiał dowodowy zebrany w sprawie Organ II instancji prawidłowo wskazał mianowicie, iż na dochód strony złożył się zasiłek rodzinny w kwocie 139 zł, dodatek z tytułu wielodzietności w kwocie 50 zł, zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 144 zł oraz alimenty w kwocie 220 zł i wyniósł łącznie 553 zł, z czego na każdego członka rodziny przypadało 138,25 zł. Biorąc pod uwagę, że zasiłek stały stanowi różnicę pomiędzy kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, wynoszącym w przypadku skarżącej 316 zł, a dochodem na osobę w rodzinie, który wyniósł 138,25 zł, to organ pomocy społecznej prawidłowo wyliczył kwotę należnego zasiłku. Kwestia przyznawania zasiłku stałego została ściśle uregulowana w powyżej wskazanych przepisach prawa i pozostaje poza uznaniem administracyjnym. Sama trudna sytuacja życiowa strony skarżącej nie mogła mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż ani organy administracji, ani sąd administracyjny nie orzekają w oparciu o zasady współżycia społecznego. Na marginesie należy wskazać, co również podkreślił organ odwoławczy, iż w przypadkach uzasadnionych szczególną sytuacją materialną lub życiową osoby uprawnionej może ona skorzystać z innych form pomocy, takich jak zasiłki okresowe lub celowe. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło