II SA/Ol 440/17

Dnia 5 lipca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 roku w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L.D. na czynność Starosty w przedmiocie stanu urządzeń melioracji wodnych postanawia odrzucić skargę. L.D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na czynność Starosty dotyczącą stanu urządzeń melioracji wodnych na należącej do niego działce nr [...] obr. R., gmina B., zarzucając naruszenie art. 8, art. 10 § 1, art. 11, art. 73 § 1, art. 79, art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 23 ze zm.) zwanej dalej: k.p.a. Wniósł o zobowiązanie Starosty do powtórzenia czynności wizytacji rowów melioracyjnych, polegającej na przeprowadzeniu kontroli w terenie stanu rowów melioracyjnych położonych na jego działce. Wskazał, że nie został zawiadomiony o przeprowadzanej czynności. Skarżący wniósł również o zobowiązanie Starosty do przeprowadzenia od początku czynności dotyczących zasypania urządzeń melioracji wodnych położonych na jego działce, które to czynności, w jego ocenie, powinny być poprzedzone informacją pisemną o wszczęciu postępowania, o udzieleniu stronie prawa wglądu do akt oraz do składania wniosków dowodowych i wyjaśnień. Skarżący wniósł również o zobowiązanie Starosty do ukarania dyscyplinarnego pracownika, który zajmował się tą sprawą. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie wskazując, że skarżący przed wniesieniem skargi nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto organ wyjaśnił, że po otrzymaniu informacji o zasypaniu rowu melioracyjnego na działce należącej do skarżącego, w terenie zostało przeprowadzone wstępne rozeznanie przez melioranta zatrudnionego przez Starostę. Po stwierdzeniu przez melioranta, że rów melioracyjny na działce skarżącego praktycznie nie istnieje i powinien zostać odtworzony, skarżący został kilkukrotnie poinformowany o wynikającym z przepisów prawa obowiązku odtworzenia zasypanego rowu w celu zapewnienia odpływu wody z sąsiednich działek. Organ poinformował również, że aktualnie nie prowadzi postępowania administracyjnego, którego rozstrzygniecie kończyłoby się decyzją. Pisma kierowane do skarżącego mają charakter pism informacyjnych, dotyczą one nieprawidłowości w utrzymywaniu urządzeń melioracyjnych. W piśmie z dnia 16 czerwca 2017r. L.D. wniósł o uwzględnienie przy rozpatrywaniu skargi treści pisma Starosty z dnia 26 maja 2017r., z którego wynika, że osoba zatrudniona przez Starostę na podstawie umowy zlecenia i wykonująca w jego imieniu czynności kontrolne z zakresu melioracji nie jest osobą, której czynności wykonywane w terenie podlegają przepisom k.p.a. Wniósł o zobowiązanie Starosty do uzupełnienia akt postępowania o umowę zlecenia zawartą z meliorantem i o przesłuchanie melioranta w charakterze świadka na okoliczność stosowanej przez niego procedury w zakresie zapewnienia udziału osób zainteresowanych podczas przeprowadzania przez niego wizytacji działki skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.) dalej jako: p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce w szczególności wówczas, gdy dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2, 2a i 3 oraz art. 4 p.p.s.a.) albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu (art. 5 p.p.s.a.). Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi obowiązkiem sądu administracyjnego jest zbadanie w pierwszej kolejności jej dopuszczalności. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Formy działalności administracji publicznej poddane kontroli sądów administracyjnych wymienione są w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki przewidziane w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Mając zatem na względzie powyższe zważyć należy, iż nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kognicji tegoż Sądu nie podlegają m.in. skargi na podejmowane przez organ poza tokiem postępowania administracyjnego czynności dotyczące stanu urządzeń melioracyjnych. Zdaniem Sądu zaskarżona w niniejszej sprawie czynność Starosty dotycząca stanu urządzeń melioracji wodnych na działce należącej do skarżącego nie dotyczy żadnej z kategorii spraw określonych w art. 3 p.p.s.a. W szczególności nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów praw, gdyż nie kształtuje ona, ani nie potwierdza uprawnień i obowiązków skarżącego wynikających z prawa materialnego. Z wyjaśnień organu zawartych w odpowiedzi na skargę wynika, że po otrzymaniu informacji o zasypaniu rowu melioracyjnego na działce należącej do skarżącego, w terenie zostało przeprowadzone wstępne rozeznanie przez melioranta, który stwierdził, że rów melioracyjny na działce skarżącego praktycznie nie istnieje i powinien zostać odtworzony. W wyniku tych ustaleń skarżący został jedynie poinformowany o wynikającym z przepisów prawa obowiązku odtworzenia zasypanego rowu. Jak wynika bowiem z art. 77 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (th. Dz. U. z 2015r. poz. 469, ze zm) utrzymanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej - do tej spółki. Nie wynika aby na tej podstawie zostało wszczęte postępowanie administracyjne, bądź aby wydany został jakikolwiek akt administracyjny. W tym stanie rzeczy sprawa nie mieści się we wskazanym wyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, a obowiązujący stan prawny nie upoważnia do zakwalifikowania przedmiotowej skargi do spraw, o których mowa w art. 3 § 2 i 2a p.p.s.a. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.