II SA/Ol 442/11

Dnia 4 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2011 roku sprawy ze skargi G. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania kwatery tymczasowej 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia "[...]" Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w E. - po rozpatrzeniu wniosku G. K. z dnia 21 marca 2011r. - przyznał wnioskodawcy kwaterę tymczasową w obiekcie przy ulicy B. 33 o powierzchni użytkowej 41,30 m², powierzchnia mieszkalna – 20,94 m². Powołując się na treść art. 107 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego organ odstąpił od uzasadnienia wydanej decyzji. G.K. złożył odwołanie od powyższej decyzji, wskazując na swoją sytuację rodzinną. Podniósł, iż żyje w konkubinacie z partnerką, z którą ma dwóch synów uczęszczających do przedszkola w P. Oboje z partnerką pracują w systemie zmianowym, nie wyłączając pory nocnej, co wiąże się z koniecznością zapewnienia szczególnej opieki nad dziećmi, zaś w sytuacji, gdy oboje mają dyżur w tym samym czasie, dziećmi zajmuje się babcia, która również mieszka w P. i jest na miejscu. W związku z tym, trudno byłoby zmieniać centrum życia całej rodzinie i zamieszkać w E., pracować w P. i funkcjonować w kwaterze tymczasowej, gdzie cisza jest często zakłócana nocnymi alarmami. Decyzją z dnia "[...]"Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w O. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podniesiono, iż G. K. w dniu "[...]" złożył do Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w E. wniosek o przydział kwatery tymczasowej z uwzględnieniem tylko wnioskodawcy, któremu jako samotnemu strażakowi w myśl § 3 ust. 3 rozporządzenia z dnia 18 listopada 2005r. w sprawie przydziału i zwalniania lokali mieszkalnych oraz kwater tymczasowych przysługujących strażakom Państwowej Straży Pożarnej, a także warunków zamiany lokali mieszkalnych przysługują dwie normy zaludnienia. Dopiero z chwilą złożenia odwołania wnioskodawca załączył odpisy skrócone aktów urodzenia dwóch małoletnich synów oraz wskazał w treści odwołania, iż zamieszkuje wraz z dziećmi i partnerką w P. Okoliczność ta powinna być przez wnioskodawcę wskazana we wniosku o przydział kwatery tymczasowej. Jednocześnie organ odwoławczy podał, iż w myśl art. 76 ust. 5 i 6 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej na kwatery tymczasowe przeznacza się lokale mieszkalne albo pomieszczenia adaptowane na mieszkalne, będące w należytym stanie technicznym i sanitarnym, które znajdują się w budynkach na terenie zamkniętym lub w budynkach przeznaczonych na cele służbowe. Kwaterą tymczasową może być lokal mieszkalny albo pomieszczenie adaptowane na mieszkalne o powierzchni mieszkalnej nie odpowiadającej przysługującym strażakowi normom zaludnienia. Podkreślono, iż funkcjonariusz ubiegając się o przydział kwatery tymczasowej zdawał sobie sprawę, że znajduje się ona w budynku służbowym na terenie Państwowej Straży Pożarnej, gdyż jako funkcjonariusz pracujący w pododdziale bojowym JRG P. zna specyfikę służby. W ocenie organu odwoławczego okoliczności wskazane w odwołaniu nie stanowią przesłanek do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, bądź jej uchylenia. Należy bowiem stwierdzić, iż decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa, a organ spełnił żądanie strony ubiegającej się o przydział kwatery tymczasowej i przydzielił kwaterę odpowiadającą normom zaludnienia, zgodnie z wnioskiem o przydział kwatery tymczasowej. W myśl art. 74 ust. 3 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej odwołujący otrzymał kwaterę tymczasową w miejscowości pobliskiej, tj. w E. Jednocześnie wskazano, iż na podstawie art.78 ust. 2 pkt 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej równoważnik za brak lokalu mieszkalnego nie przysługuje, jeżeli strażak odmówi bezzasadnie przyjęcia lokalu mieszkalnego, odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia oraz znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym albo odmówi złożenia wniosku o przydział takiego lokalu. Zatem odmowa przyjęcia przyznanej odwołującemu kwatery tymczasowej będzie skutkowała utratą jego uprawnień do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, bowiem odmowa odwołującego jest bezzasadna. G. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż jest funkcjonariuszem mianowanym na stałe, pełniącym służbę w Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej w P. W związku z tym, iż przysługiwał mu i otrzymywał równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, w dniu 15 marca 2011r. otrzymał wezwanie do złożenia wniosku o przydział lokalu mieszkalnego – kwatery tymczasowej. Decyzją z dnia "[...]" po rozpoznaniu złożonego przez niego wniosku przyznano mu kwaterę tymczasową w E. na czas pełnienia służby w obiekcie, w którym jednocześnie mieści się Jednostka Ratowniczo – Gaśnicza. Następnie decyzją z dnia "[...]" stwierdzono utratę uprawnień do równoważnika pieniężnego od dnia 29 marca 2011r. Powołując się na wyrok WSA w Opolu z dnia 7 lutego 2008r. skarżący podniósł, iż możliwość przydzielenia strażakowi mianowanemu kwatery tymczasowej w budynku jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej, na czas pełnienia służby, ustawodawca ograniczył tylko i wyłącznie do miejscowości, w której znajduje się jednostka stanowiąca miejsce stałego pełnienia obowiązków służbowych (miejsca zatrudnienia) strażaka. Zatem strażak mianowany na stałe może dostać kwaterę tymczasową tylko w miejscowości, w której znajduje się jednostka stanowiąca miejsce stałego pełnienia obowiązków służbowych strażaka. Nie może zatem dostać kwatery w miejscowości pobliskiej. Odnośnie braku wskazania dzieci we wniosku skarżący podniósł, iż organ miał wiedzę o posiadaniu przez niego dzieci, bowiem były wcześniej zgłoszone i raz w roku otrzymywał na nie pomoc urlopową. Brak wskazania dzieci we wniosku nie uzasadnia zatem braku zbadania z urzędu istotnych okoliczności sprawy. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w O. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa. Zasady przyznawania strażakom lokali mieszkalnych i kwater tymczasowych regulują przepisy art. 74 – art. 75 ustawy z dnia o 24 sierpnia 1991r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2009r. Nr 12 poz. 68 ze zm.). Z przepisów tych wynika, iż przydział kwatery tymczasowej – tak jak inne sprawy związane ze stosunkiem służbowym strażaka - następuje w drodze decyzji administracyjnej. Oznacza to, iż wydanie decyzji w tym przedmiocie winno poprzedzać postępowanie administracyjne regulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie zaś z art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także mają obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy. Postępowanie administracyjne nie może zatem ograniczać się jedynie do złożonego wniosku, zwłaszcza jeśli okoliczności sprawy budzą wątpliwości. W niniejszej sprawie powyższe wymogi nie zostały zachowane. Podnieść bowiem należy, iż zaskarżoną decyzją przyznano strażakowi kwaterę tymczasową, uwzględniając podany przez niego we wniosku fakt, iż jest osobą samotną. Tymczasem odwołując się od decyzji organu pierwszej instancji skarżący podał, iż żyje w konkubinacie z partnerką i ma dwoje małoletnich dzieci. Organ odwoławczy uznał jednak, iż wiążące są dane wskazane we wniosku, a ponadto iż kwatera tymczasowa nie musi odpowiadać przysługującym strażakowi normom zaludnienia. Podnieść jednak należy, iż zgodnie z art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 marca 1996r. (Sygn. akt SA/Wr 1996/95, ONSA 1997r. Nr 1 poz. 35) istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia I instancji. Skoro zatem pojawiły się nowe, istotne okoliczności organ winien je wyjaśnić i podjąć stosowne rozstrzygnięcie w oparciu o nowy stan faktyczny sprawy. Ponadto wskazać należy, iż pełnomocnik organu w trakcie rozprawy przyznała, iż organ posiadał wiedzę o rzeczywistym stanie rodzinnym strażaka, a ponadto podniosła, iż strażak ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, gdyż zamieszkuje z konkubiną i dziećmi w jej lokalu. Wskazuje to na kolejne okoliczności, których organy nie zbadały i nie zweryfikowały, a które mogły mieć istotny wpływ na treść podjętej decyzji. Skoro bowiem w ocenie organu strażak ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, to wątpliwości może budzić nie tylko fakt przyznania mu kwatery tymczasowej, ale też wezwania skarżącego do złożenia wniosku o przyznanie takiej kwatery. Niewyjaśnienie tych istotnych okoliczności przez organy orzekające w niniejszej sprawie mogło mieć wpływ na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia. Wobec powyższego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające mając na względzie powyższe wskazania Sądu. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.