II SA/Ol 455/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Adam Matuszak Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi F. W. w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia "[...]" w sprawie o sygn. akt "[...]" postanawia - odrzucić skargę. Wyrokiem z dnia "[...]" Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. oddalił skargę F.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia "[...]" utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia "[...]", którą nakazano T.U.-W. i F.W. rozbiórkę nadbudowanej części budynku na istniejącym budynku gospodarczym na działce nr 351 w Ś. W dniu 3 lipca 2008r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym - 30 czerwca 2008r.) F.W. wystąpił ze skargą o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia "[...]", powołując się na treść art. 127 i art. 163 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący wskazał, iż został oskarżony przez organ nadzoru budowlanego na podstawie spreparowanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. materiału dowodowego, który posłużył do wydania wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. Zarzucił, iż Sąd naruszył art. 30 Konstytucji RP uniemożliwiając mu szczegółowe odniesienie się do sprawy, a wniesiona skarga nie została przekazana do Naczelnego Sądu Administracyjnego, mimo iż skarżący wielokrotnie się tego domagał. Wyjaśnił, iż postanowieniem Sądu Okręgowego w W. z dnia "[...]" poinformowano go o przysługujących mu prawach domagania się wznowienia postępowania, co też uczynił wnosząc przedmiotowe pismo. Ustanowiona w sprawie w ramach przyznanego skarżącemu prawa pomocy pełnomocnik pismem z dnia "[...]" wyjaśniła, iż podstawą do wznowienia postępowania jest art. 271 pkt 2 oraz art. 273 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na oparcie się wyłącznie na wyroku Sądu Rejonowego w S., co do którego w ocenie skarżącego istnieje podejrzenie, iż został wydany w wyniku przestępstwa i zapadł z rażącym naruszeniem prawa, a także z uwagi na nieprzesłuchanie przez sąd administracyjny zawnioskowanych świadków, przez co strona została pozbawiona możliwości działania. Wyjaśniono przy tym, iż strona dowiedziała się o przyczynie i możliwości wznowienia postępowania w czerwcu 2008r. tj. po otrzymaniu wskazanego przez skarżącego odpisu postanowienia Sądu Okręgowego w W. Pismem z dnia 16 grudnia 2008r. skarżący poinformował Sąd, iż wycofał pełnomocnictwo dla ustanowionego w ramach pomocy prawnej pełnomocnika, a następnie pismem z dnia 22 grudnia 2008r. zakwestionował wyżej wskazane pismo pełnomocnika, podnosząc iż nie wykazano w nim zaistniałych faktów i dowodów spreparowania materiału dowodowego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego S., a także nie wskazano podstawy prawnej wznowienia postępowania. W swoim piśmie skarżący przedstawił szeroko stan sprawy podając, iż w jego ocenie dokumenty, na które powołano się w trakcie postępowania administracyjnego i na podstawie których wydano kwestionowany wyrok sądu zostały sfałszowane. Powołał także dokumenty, które okoliczności te mają potwierdzać. Skarżący zarzucił ponadto, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. będąc stroną w procesie naruszył szereg przepisów Konstytucji RP, w tym prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, oraz uniemożliwił mu zaskarżenie orzeczenia sądu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny mi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, w przypadkach przewidzianych w ustawie. Przepisy art. 271 - 273 powołanej ustawy enumeratywnie wskazują podstawy wznowieniowe. Ponadto art. 277 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, iż skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym, Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia , w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy. W świetle tych regulacji nie ulega wątpliwości, iż wznowienie postępowania sądowego nie stanowi kontynuacji toczącego się wcześniej procesu, lecz procedura ta ma charakter nadzwyczajny i może być uruchomiona wyłącznie w przypadkach ściśle określonych w ustawie i pod warunkiem zachowania wymogów formalnych (np. terminu do wniesienia skargi o wznowienie). W niniejszej sprawie skarżący domaga się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu wskazując na pozbawienie go możności działania w postępowaniu sądowym poprzedzającym wydanie wyroku z dnia "[...]" oraz na oparciu wyroku na sfałszowanych dokumentach tj. z powołaniem się na przesłanki określone w art. 271 pkt 2 oraz art. 273 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy czym skarżący podaje, iż o przysługującym mu prawie do żądania wznowienia postępowania dowiedział się z postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 6 czerwca 2008r. i jego zdaniem od tego momentu należy liczyć bieg trzymiesięcznego terminu do złożenia skargi o wznowienie. W ocenie Sądu jednak w niniejszej sprawie nie zostały zachowane wymogi formalne, a w związku z tym Sąd nie mógł dokonać merytorycznej oceny podnoszonych zarzutów. Zważyć należy, iż zgodnie z treścią art. 280 oraz 281 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpatrując skargę o wznowienie postępowania Sąd w pierwszej kolejności bada dopuszczalność wznowienia, czyli ustala czy skarga została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej przesłance wznowienia. Oceniając skargę pod tym kątem należy stwierdzić, iż wprawdzie skarżący powołał ustawowe przesłanki wznowieniowe, lecz termin do wniesienia skargi nie został zachowany, bądź też nie rozpoczął jeszcze biegu. Podnieść przede wszystkim należy, iż jedną z przesłanek powoływanych przez skarżącego jest oparcie wyroku na dokumentach, które w jego ocenie zostały sfałszowane. Jednakże art. 274 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, iż z powodu przestępstwa można żądać wznowienia jedynie wówczas, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów. Zatem w tym przypadku termin trzymiesięczny do wniesienia skargi biegnie od daty wydania prawomocnego orzeczenia przez sąd karny lub prokuratora, potwierdzającego fakt sfałszowania dokumentów. W niniejszej sprawie skarżący powołuje się na okoliczność istnienia podejrzenia, co do sfałszowania dokumentów, które stanowiły podstawę do wydania wyroku, lecz brak jest stosownego orzeczenia sądu karnego lub prokuratora, które okoliczność tę stwierdza. Zatem skarga o wznowienie postępowania oparta na tej przesłance jest przedwczesna (gdyż termin do jej wniesienia nie rozpoczął jeszcze biegu), a tym samym niedopuszczalna. Kolejną podstawą skargi o wznowienie postępowania powoływaną przez skarżącego jest pozbawienie go możności działania w postępowaniu sądowym zakończonym wydaniem kwestionowanego wyroku. W takim wypadku termin trzymiesięczny biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu. Kwestionowany przez skarżącego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. zapadł w dniu "[...]". Skarżący brał udział w rozprawie (co wynika z protokołu rozprawy), na której wyrok został ogłoszony, a zatem z tym momentem dowiedział się o przedmiotowym orzeczeniu. Nawet jednak przyjmując, iż złożenie skargi o wznowienie w terminie trzech miesięcy od dowiedzenia się o wyroku (czyli od 8 lipca 2004r.) byłoby przedwczesne z uwagi na toczące się postępowanie międzyinstancyjne (niezakończone skutecznym wniesieniem skargi kasacyjnej), to i tak skarga o wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę pozbawienia możności działania mogła być skutecznie złożona najpóźniej w terminie trzech miesięcy od uprawomocnienia się wyroku, co nastąpiło w dniu 12 kwietnia 2007r. Zatem skarga ta winna być wniesiona najpóźniej do dnia 12 lipca 2007r., a nadana zastała w urzędzie pocztowym w dniu 30 czerwca 2008r. (czyli prawie rok później). Skarżącemu należy przy tym wyjaśnić, iż terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie nie można liczyć od dnia "[...]", tj. od dnia wydania postanowienia przez Sąd Okręgowy w W., odrzucającego powództwo skarżącego przeciwko Skarbowi Państwa – Ministrowi Sprawiedliwości, Prezesowi Sądu Okręgowego w W. oraz Prezesowi Sądu Okręgowego w O., na które powołuje się skarżący i które dołączył do akt sprawy (k.126-128). W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd jedynie poinformował skarżącego o instytucji wznowienia postępowania odnosząc się do podnoszonych w pozwie kwestii. Jednakże przedmiotowe postanowienie Sądu Okręgowego w W. nie ma żadnego wpływu na ocenę powołanych przez skarżącego podstaw wznowieniowych. Jak podano wyżej termin do wniesienia skargi o wznowienie biegnie od daty dowiedzenia się o podstawach wznowieniowych, a nie od daty dowiedzenia się przez stronę o istnieniu instytucji wznowienia. W związku z tym w żadnym wypadku daty wydania przedmiotowego postanowienia nie można uznać za początek biegu trzymiesięcznego terminu do wznowienia postępowania. Wobec powyższego przedmiotowa skarga podlega odrzuceniu. W związku z tym na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i pkt 6 w związku z art. 277, 274 oraz art. 276 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak na wstępie.