II SA/Ol 495/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2008 roku sprawy ze skargi G. N. i A. P.–P. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę obory murowanej 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2/ zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 740 zł (słownie: siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia "[...]" r. Starosta O. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbiórkę obory murowanej z jednoczesnym zabezpieczeniem konstrukcji ściany szczytowej i odeskowaniem ściany sąsiedniego budynku gospodarczego na działce nr geodezyjny "[...]", obręb M., gmina D. na rzecz G. N. i A. P. Wyjaśniono, iż odstąpiono od uzasadnienia rozstrzygnięcia, gdyż decyzja jest zgodna z wnioskiem inwestorek. Od decyzji tej odwołanie złożył W. M. Podał, że decyzją z dnia "[...]" r. otrzymał pozwolenie na budowę i zgodnie z projektem prowadzone są prace budowlane. Wskazał, iż w 2006r. wnioskodawczynie rozebrały swoją cześć obory, która znajdowała się na jego działce. Podniósł, iż jako właściciel przedmiotowej nieruchomości nie wyrażał zgody na realizację przedłożonego przez wnioskodawczynie projektu budowlanego. Ponadto zarzucił, iż nie informowano go o wpłynięciu takiego projektu do organu wskutek czego inwestorki uzyskały pozwolenie na rozbiórkę obiektu, do którego nie mają żadnego prawa własności. Wskazał także, iż w przedłożonej dokumentacji technicznej są poważne błędy, a decyzja została wydana przed dostarczeniem kompletu dokumentów do organu. Decyzją z dnia "[...]" r. Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił udzielenia pozwolenia na rozbiórkę przedmiotowej obory. W uzasadnieniu podano, iż zgodnie z art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Podano, iż z dostarczonego przez odwołującego się postanowienia Sądu Okręgowego z dnia "[...]" r. wynika, iż zostało zawieszone postępowanie egzekucyjne zmierzające do wykonania postanowienia Sądu Rejonowego z dnia "[...]" r. w części dotyczącej rozbiórki obory usytuowanej na działce nr "[...]". W ocenie organu oznacza to, iż egzekucja czynności zastępczej udzielona wnioskodawczyniom do wykonania na koszt dłużników czynności w postaci rozbiórki obory została zawieszona. Zatem wnioskodawczynie nie posiadają prawa do terenu w celu dokonania rozbiórki przedmiotowej obory. Skargę na powyższą decyzję złożyły G. N. i A. P., zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz wnosząc o jej uchylenie. Podniesiono, iż organ wydał zaskarżoną decyzję w oparciu o postanowienie Sądu Okręgowego z dnia "[...]" r. nie przeprowadzając wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. Wskazano, iż wprawdzie postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone jako sposób zabezpieczenia jednakże zabezpieczenie to - zgodnie z art. 744 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego - upada w przypadku prawomocnego oddalenia powództwa, a w przedmiotowej sprawie prawomocnie oddalono powództwo W. M. W związku z tym postanowienie Sądu Okręgowego z dnia "[...]" r. jest wykonalne. Zdaniem skarżących mają one zatem prawo do wykonania czynności określonych w tym postanowieniu. Wskazano ponadto, iż Wojewoda utrzymał w mocy inną decyzję Starosty O. z dnia "[...]" r. o pozwoleniu na budowę dotyczące innych prac budowlanych na działce W. M., stwierdzając w uzasadnieniu iż skarżące posiadają prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie objętym tym pozwoleniem. Stoi to zatem w sprzeczności z zaskarżoną decyzją. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśniono, iż rzeczywiście zabezpieczenie, jak to podnoszą skarżące, upada w przypadku prawomocnego oddalenia powództwa, jednak w niniejszej sprawie powództwo nie zostało oddalone, lecz uwzględnione. Na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia "[...]" r. zostało bowiem wniesione zażalenie przez wierzycielki i dłużnika, które postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia "[...]" r. zostało odpowiednio odrzucone i oddalone. Z kolei W. M. wystąpił z powództwem przeciwko skarżącym o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, które postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia "[...]" r. zostało uwzględnione w części dotyczącej rozbiórki spornej obory. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził naruszenie przepisów prawa skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Przede wszystkim należy podnieść, iż organ odwoławczy uchylając decyzję organu pierwszej instancji i odmawiając wydania pozwolenia na rozbiórkę obiektu powołał się niespełnienie wymogu określonego w na art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.), wskazując iż skarżące nie posiadają prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jednakże stanowisko to nie znajduje uzasadnienia w świetle dokumentacji zgromadzonej w trakcie postępowania administracyjnego. Należy bowiem wskazać, iż prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia "[...]" r. skarżące zostały upoważnione do dokonania między innymi rozbiórki obory usytuowanej na działce nr "[...]". Taki upoważnienie Sądu daje im uprawnienie do wykonania pokreślonych w tym postanowieniu czynności. Przy czym na marginesie należy wskazać, iż w odniesieniu do rozbiórki należy raczej wskazać na art. 33 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego, który jest przepisem szczególnym w stosunku do powołanego wyżej przepisu, odnoszącym się do wyłącznie do pozwolenia na rozbiórkę i który wymaga przedstawienia zgody właściciela obiektu. Nawet jednak biorąc pod uwagę zapis tego ostatniego przepisu powołane postanowienie Sądu taką zgodę zastępuje. Wskazać przy tym należy, iż wprawdzie postanowieniem z dnia "[...]" r. Sąd Okręgowy udzielił zabezpieczenia poprzez zawieszenie wykonania przedmiotowego postanowienia Sądu Rejonowego, jednak w myśl przepisów Kodeksu postępowania cywilnego zabezpieczenie ma charakter tymczasowy i - jak słusznie podniesiono w skardze - upada w przypadku prawomocnego oddalenia powództwa. Z informacji przedstawionej przez pełnomocnika skarżących na rozprawie wynika, iż postępowanie, w którym zostało dokonane to zabezpieczenie, zostało prawomocnie zakończone wyrokiem z dnia "[...]" r. oddalającym powództwo. Organ odwoławczy nie prowadząc żadnych ustaleń na tę okoliczność orzekł, iż skarżące nie posiadają stosownego tytułu prawnego do uzyskania pozwolenia na rozbiórkę. Jeżeli jednak istotnie proces sądowy zakończył się prawomocnym wyrokiem Sądu oddalającym powództwo (na co wskazuje także treść dołączonego przez skarżące odpisu postanowienia Sądu Rejonowego z dnia "[...]"r. ), to nie można było uznać iż postanowienie Sądu z dnia "[...]"r. nie może być wykonane. W tym kontekście zupełnie niezrozumiałe są wywody zawarte w odpowiedzi organu skargę, stwierdzające iż powództwo W. M. zostało uwzględnione. O ile jednak organ miał w tym zakresie jakiekolwiek wątpliwości, to należało przeprowadzić na tę okoliczność postępowanie wyjaśniające. Bez takich ustaleń natomiast niezasadne było jednoznaczne stwierdzenie, iż skarżące nie mają tytułu prawnego do przeprowadzenia rozbiórki przedmiotowego obiektu. Z tego powodu decyzja organu odwoławczego jest wadliwa. Jednakże w ocenie Sądu także decyzja organu pierwszej instancji zawiera wady, uniemożliwiające pozostawienie jej w obrocie prawnym. Przede wszystkim nieprawidłowo organ odstąpił od sporządzenia uzasadnienia, wskazując iż jest ona zgodna z wnioskiem. Zgodnie bowiem z art. 107 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego można odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w całości żądanie strony; nie dotyczy to jednak decyzji rozstrzygających sporne interesy stron oraz decyzji wydanych na skutek odwołania. W niniejszej sprawie wprawdzie decyzja została wydana zgodnie z wnioskiem, ale stronami postępowania są też właściciele nieruchomości, której dotyczy rozbiórka, przeciwni wydaniu decyzji na rzecz skarżących. Skoro zatem w postępowaniu występują strony o spornych interesach, to nie można odstąpić od sporządzenia uzasadnienia. Ponadto wskazać należy, iż jak podnosi uczestnik postępowania – W. M., pozwolenie na rozbiórkę tego samego obiektu zostało wydane także na jego rzecz i - jak podał na rozprawie - częściowo decyzja ta została wykonana (czemu pełnomocnik skarżących zaprzeczył). Okoliczności te wymagają jednak dokonania stosownych ustaleń. Wskazać przy tym należy, iż pomimo wezwania Sądu do nadesłania pełnej dokumentacji dotyczącej wydania pozwolenia na rozbiórkę na rzecz uczestnika postępowania – W. M. - organ przekazał jedynie potwierdzoną za zgodność z oryginałem decyzję z dnia "[...]"r. Nie sposób zatem jednoznacznie stwierdzić, iż decyzja ta – w części dotyczącej rozbiórki - rzeczywiście dotyczy tego samego obiektu. Jeżeli jednak okoliczność ta się potwierdzi, to należałoby także wyjaśnić, czy decyzja ta w części dotyczącej rozbiórki nie została – jak podaje uczestnik - wykonana. Pozytywne ustalenia w tym zakresie mogłyby mieć bowiem ewentualnie wpływ na zakres prac budowlanych objętych pozwoleniem na rozbiórkę w przedmiotowej sprawie. Ponadto wskazać należy, iż aczkolwiek budzi wątpliwość możliwość wydania dwóch decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę tego samego obiektu, to jednak należy mieć na względzie fakt, iż występując z wnioskiem o wydanie przedmiotowej decyzji skarżące realizują treść stosownych orzeczeń sądowych. Zatem fakt, iż wydane zostało pozwolenie na rozbiórkę obiektu na rzecz uczestnika postępowania nie może pozbawiać skarżących prawa wykonania uprawnień przyznanych im prawomocnymi orzeczeniami sądowymi. Pozwolenie na rozbiórkę obiektu wydane na rzecz uczestnika – jeśli faktycznie dotyczy tego samego obiektu - zawiera bowiem jedynie uprawnienie do dokonania takiej rozbiórki, a zatem stanowi jedynie akceptację zaproponowanego przez właściciela budynku rozwiązania i nie może być wykonane w trybie przymusowym. Wobec powyższego organ winien ponownie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, mając na względzie wskazania Sądu, a następnie podjąć stosowne rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie. W związku z powyższym zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku, zasądzając koszty postępowania stosownie do art. 200 powołanej ustawy. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku