II SA/Ol 499/05

WyrokWSA w Olsztynie2005-12-13

Skład orzekający: Marzenna Glabas, Beata Jezielska, Irena Szczepkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest stwierdzenie nieważności zaświadczenia wydanego przez organ administracji publicznej na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości stwierdzenia nieważności zaświadczenia. Zaświadczenie jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją lub postanowieniem, wobec czego nie można wobec niego stosować trybów nadzwyczajnych, w tym stwierdzenia nieważności. W przypadku błędów lub nieaktualności zaświadczenia, właściwe jest wydanie nowego zaświadczenia.
Stan faktyczny
W. P. zwrócił się do Wójta Gminy o stwierdzenie nieważności zaświadczenia dotyczącego przeznaczenia działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, wskazując na rozbieżności z innymi dokumentami. Wójt odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że stwierdzenie niezgodności z nieobowiązującym planem jest bezprzedmiotowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta i umorzyło postępowanie, stwierdzając, że przepisy kpa nie dopuszczają możliwości unieważnienia już wydanych zaświadczeń. W. P. złożył skargę do WSA, domagając się unieważnienia zaświadczenia lub uchylenia decyzji SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Asesor WSA Irena Szczepkowska Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia nieważności zaświadczenia - oddala skargę. Wnioskiem z dnia 8 grudnia 2002 roku W. P. zwrócił się do Wójta Gminy o stwierdzenie nieważności zaświadczenia nr "[...]" wydanego na rzecz P. J., dotyczącego przeznaczenia - w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego - do użytku rolniczego działki nr "[...]", położonej w obrębie D. W uzasadnieniu żądania wskazał, iż w przedmiotowym zaświadczeniu błędnie oznaczono przeznaczenie działki, gdyż z innego zaświadczenia (nr "[...]") i uchwały Rady Gminy wynika, że jest to teren przeznaczony pod budownictwo. Wnioskodawca wyjaśnił, że unieważnienie zaświadczenia jest niezbędne w toczącym się przed sądem powszechnym postępowaniu. Wniósł ponadto o wydanie opinii, że do nieruchomości nr "[...]" doprowadzona jest energia elektryczna, zaś w zasięgu działki znajduje się kanalizacja gminna oraz instalacja gazowa. Postanowieniem z dnia "[...]", nr "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze - uznając za uzasadnione zażalenia W. P. na bezczynność w rozpoznaniu wskazanego wniosku - wyznaczyło Wójtowi Gminy czternastodniowy termin do załatwienia przedmiotowej sprawy. Decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", Wójt Gminy odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zaświadczenia nr "[...]". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, iż w dacie wydania zaświadczenia obowiązywał miejscowy plan ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy zatwierdzony uchwałą Nr "[...]" Rady Gminy z dnia "[...]"1993 roku, który przestał obowiązywać z końcem 2003 roku, co oznacza, że stwierdzenie jakiejkolwiek niezgodności z nieobowiązującym planem jest bezprzedmiotowe. Od powyższej decyzji w ustawowym terminie W. P. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosząc o uchylenie przedmiotowego rozstrzygnięcia, jako wydanego przez osobę podlegającą wyłączeniu na podstawie art. 24 § l i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że analiza przepisów Działu VII "Wydawanie zaświadczeń" (art. 217-220 kpa) prowadzi do wniosku, iż w sprawach dotyczących zaświadczeń możliwe są jedynie dwa sposoby ich załatwienia, a mianowicie wydanie zaświadczenia (art. 217-218 kpa) lub postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia, bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o jego wydanie, na które służy zażalenie (art. 219 kpa). Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie dopuszczają jednak możliwości unieważnienia już wydanych zaświadczeń. W dniu 17 czerwca 2005 roku W. P. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, żądając unieważnienia zaświadczenia nr "[...]", ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji i skierowania sprawy do ponownego rozpoznania Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu. W uzasadnieniu skarżący podniósł wiele uchybień zaistniałych w toku postępowania administracyjnego, związanych m.in. z niewłaściwym zastosowaniem przepisów prawa, pominięciem zgłaszanych przez stronę wniosków dowodowych oraz wydaniem rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o fałszywe twierdzenia organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi jako bezzasadnej. W pismach z dnia 23 i 27 lipca 2005 roku skarżący odniósł się do przekazanego materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych organu oraz złożył szereg oświadczeń związanych ze stanem faktycznym sprawy. Na rozprawie w dniu 13 grudnia 2005 roku skarżący podtrzymał argumenty zawarte w skardze oraz pismach procesowych znajdujących się w aktach sprawy. Pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że organ I instancji nie był właściwy do prowadzenia postępowania w trybie nadzwyczajnym, gdyż właściwość w tym zakresie należy do organu II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. l ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269) oraz art. 134 § l w zw. z art. 145 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, tego rodzaju naruszeń prawa nie można przypisać wydanej w sprawie ostatecznej decyzji administracyjnej. Kwestionowana przez W. P. legalność rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uchylającego decyzję Wójta Gminy i umarzającego postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności zaświadczenia nr "[...]", nie znajduje więc uzasadnienia. Stosownie do art. 217 § 1,2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. 2000, Nr 98, póz. 1071 ze zm. - dalej jako kpa), organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o jego wydanie, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. W świetle wskazanej regulacji, zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego i wraz ze zmianą tych okoliczności staje się nieaktualne i może być wydane nowe zaświadczenie, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom. Także, w sytuacji gdy zaświadczenie zostanie oparte na błędnych przesłankach faktycznych i prawnych, sprostowanie jego treści może nastąpić jedynie poprzez wydanie nowego zaświadczenia. W żadnym zaś przypadku nie jest dopuszczalne uruchomienie w celu weryfikacji zaświadczenia trybów nadzwyczajnych, w tym także stwierdzenia nieważności. Zgodnie z art. 156 § l i art. 126 kpa, stwierdzenie nieważności może dotyczyć jedynie decyzji lub postanowienia, na które przysługiwało zażalenie. Ponieważ wydanie zaświadczenia jest czynnością materialno-techniczną nie posiadającą cech wskazanych powyżej indywidualnych aktów administracyjnych, brak jest podstaw do stwierdzenia przez organ administracji publicznej nieważności zaświadczenia. Uwzględniając powyższe argumenty - w ocenie Sądu - Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo w zaskarżonej decyzji uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy z dnia "[...]" jako wydaną bez podstawy prawnej i umorzyło postępowanie, mając na uwadze niedopuszczalność zastosowania względem zaświadczeń trybu stwierdzenia nieważności. Ponadto słuszne jest stanowisko organu odwoławczego - podniesione na rozprawie w dniu 13 grudnia 2005 roku - że organ I instancji nie jest właściwy do prowadzenia postępowania w trybie stwierdzenia nieważności, gdyż w tym zakresie kompetencja, zgodnie z art. 157 § l kpa, przynależy organowi wyższego stopnia. W tych okolicznościach podnoszone w skardze przez W. P. zarzuty dotyczące uchybień mających miejsce przy wydaniu zaświadczenia, jak również zaistniałych w procedurze jego weryfikacji, pozostają bez wpływu na poprawność rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze należy uznać, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, co w świetle art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skutkuje oddaleniem skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło