II SA/Ol 502/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 15 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wydania uwierzytelnionych odpisów wniosków dotyczących wyłączenia pracowników socjalnych i Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej postanawia ustanowić dla skarżącego adwokata. We wniosku z dnia 8 września 2008 r. J.W. - skarżący postanowienie odmawiające wydania mu uwierzytelnionych odpisów wniosków pracowników socjalnych i Dyrektora MOPS, dotyczących wyłączenia od udziału we wszczętych z jego wniosków postępowaniach - zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe; nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani dochodów; jego majątek stanowi mieszkanie, działka budowlana, na której posadowiony jest budynek w stanie surowym, oraz samochód "Żuk" (rocznik 1963). Rozstrzygając zgłoszony wniosek zważono, co następuje: W związku z tym, iż strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych [art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a.], w zakresie rozstrzygnięcia zgłoszonego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skoro zatem strona ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej otrzymanie prawa pomocy, nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, m.in. postanowieniem z dnia 12 września 2008 r. (sygn. akt II SA /Ol 381/08), ustanowił dla J.W. adwokata. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, iż: "jak wynika z oświadczeń skarżącego, zawartych na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest bezrobotny, zaś jego majątek stanowi działka budowlana i dom oraz mieszkanie o powierzchni 51,20 m2. Z akt administracyjnych wynika ponadto, że skarżący utrzymuje się między innymi ze świadczeń z pomocy społecznej i nieregularnej pomocy matki oraz rodziny. Środki do życia pozyskuje także z żebrania, chodzenia po śmietnikach oraz darowizn od obcych ludzi. Wprawdzie skarżący ma dom, samochód i podręczny warsztat ślusarski, jednakże - według jego oświadczeń - nie uzyskuje on z tego tytułu pożytków, które pozwoliłyby na opłacenie kosztów profesjonalnego zastępstwa procesowego w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2006 r., Sygn. akt I OZ 921/06, niepublikowany)". W ocenie Sądu, należało przyjąć za wiarygodne, że J.W. "znajduje się (...) w na tyle trudnych warunkach materialnych, że nie posiada realnych możliwości poniesienia (...) kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika". Ze względu na analogiczny stan faktyczny stwierdzenie to czyni zasadnym uwzględnienie jego wniosku również w niniejszej sprawie. W związku z tym orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.