II SA/Ol 529/12

PostanowienieWSA w Olsztynie2012-09-24

Skład orzekający: Hanna Raszkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest osobą niepełnosprawną, trwale częściowo niezdolną do pracy, utrzymuje się wraz z żoną z niskich dochodów, ponosi wydatki na leki i spłatę kredytu, a jego majątek ogranicza się do mieszkania i działek, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną i trwale częściowo niezdolną do pracy, a jego dochody wraz z dochodami żony są niskie. Ponosi on znaczące wydatki na leki i spłatę kredytu, a jego majątek jest ograniczony do mieszkania i działek. Wobec powyższego, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Wnioskodawca S.R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody, wydatki na leki i spłatę kredytu, a także posiadanie mieszkania i działek. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu jego nieuzupełnienia. Wnioskodawca wniósł sprzeciw, wyjaśniając przyczyny niedopełnienia wezwania (pobyt w szpitalu) i uzupełniając informacje o swojej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 29 maja 2012 r., nr "[...]" w przedmiocie zasiłku stałego postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2012 r. S.R. zwrócił się do tut. Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, posiadają mieszkanie o pow. 38,17 m² oraz dwie działki (ogródek) o pow. 170 m² i 499 m². Dochodem skarżącego jest świadczenie z ZUS w kwocie 727,24 zł. Do wniosku załączył kopie: potwierdzenia wypłaty świadczenia z ZUS w wysokości 633,79 zł, orzeczenia lekarskiego orzecznika ZUS z dnia 26 lutego 20120 r. o trwałej częściowej niezdolności do pracy, faktur dokumentujących zakup leków (w łącznej kwocie 92,37 zł), dowodów zapłaty trzech rat kredytu w wysokości po 105,90 zł dowodu zapłaty faktury za energię elektryczną (84,19zł) i fakturę na 85,42 zł za tę usługę za kolejny miesiąc oraz kopię pisma kierowanego do MOPS w N., w którym podał m.in., że nie posiada środków na utrzymanie się i realizację wszystkich wystawionych recept. Wezwaniem z dnia 13 sierpnia 2012 r. wnioskodawca został wezwany do wypełnienia formularza oraz do złożenia dodatkowych oświadczeń, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania. Zarządzeniem z dnia 30 sierpnia 2012 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. Stwierdził bowiem, że nie został on uzupełniony przez wnioskodawcę. W złożonym sprzeciwie skarżący nie zgodził się z powyższym postanowieniem. W załączonym do sprzeciwu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał ponadto, że jego żona otrzymała 30,80 zł z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych. Skarżący wyjaśnił ponadto, że w dniach 21 – 29 sierpnia 2012 r. przebywał w szpitalu, wobec czego nie mógł wykonać wezwania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o przed sądami administracyjnymi (t j.j Dz. U. z 2012 r. Nr 270, zwanej dalej: p.p.s.a.) w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegaj ponownemu rozpatrzeniu przez Sąd. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wobec tego należało zbadać czy skarżący spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Podkreślenia wymaga, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania istnienia okoliczności, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a. Instytucja prawa pomocy ma bowiem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną, np. osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia, a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, dokumentów załączonych do skargi i sprzeciwu wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną (zob. orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane na stałe z dnia 15 maja 2010 r.), trwale częściowo niezdolną do pracy (zob. orzeczenie z dnia 26 lutego 2010 r.). Utrzymuje się wraz z żoną z dochodów pochodzących ze świadczenia ZUS i prac społecznie użytecznych w łącznej wysokości 758,04 zł. Rodzina ponosi wydatki na zakup energii elektrycznej, gazu, wody, wywóz nieczystości i spłatę kredytu w łącznej wysokości ok. 290 zł miesięcznie (zob. aktualizacja wywiadu środowiskowego z dnia 25 października 2011 r. w aktach administracyjnych oraz dokumenty załączone przez skarżącego). Ponadto skarżący ponosi wydatki na zakup leków w kwotach po ok. 100 zł miesięcznie, co wynika z przedłożonych kopii faktur zakupów leków z okresu marzec – sierpień 2012 r. Na utrzymanie rodziny, tj. m.in. zakup żywności, środków czystości, odzieży, itp. pozostaje więc kwota około 368 zł. Przy ocenie czy sytuacja materialna wnioskodawcy kwalifikuje go do przyznania prawa pomocy, sąd bierze pod uwagę nie tylko wysokość uzyskiwanych dochodów, ale również stan majątkowy strony. W niniejszej sprawie wnioskodawca oświadczył, że wraz z żoną są właścicielami mieszkania o pow. 38,17 m² i dwóch działek ogródkowych o powierzchni 170 m² i 499 m², nie posiadają natomiast żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W przedstawionej sytuacji stwierdzić należy, że ustalona sytuacja materialna wnioskodawcy dowodzi, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w szczególności kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd postanowił, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło