II SA/Ol 534/14

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. O. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. O. na decyzję Wojewody "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. We wniosku, złożonym na urzędowym formularzu, skarżąca – E. O. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małoletnią córką. Skarżąca nie wykazała żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Jako dochód 2-osobowej rodziny wskazała zasiłek rodzinny w kwocie "[...]". W odpowiedzi na wezwanie do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżąca przedłożyła pismo procesowe z dnia "[...]" lipca 2014 r., w którym oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubentem. Wskazała, iż nie posiada on żadnego majątku – nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani oszczędności. Konkubent pracuje i uzyskuje wynagrodzenie w wysokości ok. "[...]" zł netto, na dowód czego skarżąca załączyła zaświadczenie jego pracodawcy. Wskazała, iż źródłem jej dochodu są świadczenia z pomocy społecznej, zasiłek rodzinny oraz ""[...]" zł w ramach kontraktu zawartego w Stowarzyszeniu A.", na dowód czego załączyła: kopie decyzji w przedmiocie przyznania rodzinie skarżącej zasiłku okresowego oraz w przedmiocie przyznania zasiłków celowych na zakup odzieży córce i zakup żywności, zaświadczenie o rodzajach świadczeń z pomocy społecznej, z jakich korzystała w "[...]" oraz kopię wskazanego wyżej kontraktu. Dodała, iż nadal jest osobą bezrobotną zarejestrowaną od "[...]" w urzędzie pracy (załączyła kopię zaświadczenia z urzędu pracy), wcześniej natomiast brała udział w kursie, w ramach którego otrzymała jednorazowe stypendium w kwocie ok. "[...]" (załączyła kopie zaświadczeń o uczestnictwie i ukończeniu kursu) oraz korzystała ze świadczeń z pomocy społecznej. Wyjaśniła, iż 3-osobowa rodzina mieszka w wynajmowanym mieszkaniu. Koszty związane z jego wynajęciem wynoszą ok. "[...]" (czynsz, światło, gaz) i pokrywane są przez konkubenta. Dodała jednocześnie, iż umowa najmu jest ustna, a opłata wnoszona do rąk właściciela mieszkania, dlatego też nie ma potwierdzenia wnoszenia opłat. Wskazała również, iż miesięczne wydatki na utrzymanie rodziny – wyżywienie, odzież oraz na wynajęcie mieszkania to łącznie ok. "[...]". Na zakończenie skarżąca oświadczyła, iż nie posiada rachunku bankowego, a świadczenia z pomocy społecznej odbiera w kasie ośrodka. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 ppsa), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji rodzinnej i materialnej. W niniejszej sprawie, w związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji rodzinnej i materialnej skarżącej oraz wyjaśnienia wątpliwości powstałych na tle złożonego przez nią oświadczenia, wezwana ona została do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Mimo, że skarżąca nie zastosowała się w pełni do przedmiotowego wezwania, to jednak w oparciu o przedłożone przez nią dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe przyjąć należy, iż wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w postępowaniu sądowym w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, iż z przedłożonych przez skarżącą dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych wynika, że źródłem utrzymania 3-osobowej rodziny są wynagrodzenie za pracę konkubenta oraz pobierane przez skarżącą świadczenia socjalne. Z zaświadczenia z ośrodka pomocy społecznej z dnia "[...]" lipca 2014 r. wynika, iż z zasiłku okresowego i zasiłków celowych skarżąca korzysta systematycznie od "[...]". Zgodnie z uzasadnieniami decyzji z dnia "[...]" w przedmiocie przyznania rodzinie skarżącej zasiłku okresowego oraz zasiłków celowych, 3-osobowa rodzina skarżącej znajduje się w trudnej sytuacji życiowej uzasadniającej otrzymanie tych zasiłków (dochód rodziny wynosi "[...]"). Zgodnie z zaświadczeniem pracodawcy konkubenta z dnia "[...]" lipca 2014 r. jego średnie wynagrodzenie z okresu 3 miesięcy wyniosło "[...]", czyli mając na uwadze to, że skarżąca pobiera również zasiłek rodzinny w kwocie "[...]", stwierdzić należy, iż dochód rodziny w ostatnim czasie nie uległ zmianie. W lipcu, zgodnie z przedłożoną kopią kontraktu (zawartego na 1 miesiąc – lipiec 2014 r.) skarżąca w zamian za świadczoną pracę otrzymała natomiast pomoc rzeczową i świadczenie socjalne w wysokości "[...]", co jednak jak przyjąć należy mając na uwadze rodzaj i wysokość otrzymanej pomocy nie wpłynęło w sposób istotny na sytuację 3-osobowej rodziny. Mając zatem na uwadze przedstawioną wyżej sytuację rodziny skarżącej oraz to, że jest ona monitorowana przez ośrodek pomocy społecznej od "[...]", stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych w całości. Mając na uwadze źródła, z jakich pochodzą środki pieniężne, jakimi dysponuje rodzina skarżącej oraz ich wysokość, przyjąć należy, iż wystarczają one jedynie na zaspokojenie najniezbędniejszych potrzeb rodziny, a tym samym za obiektywnie niemożliwe uznać należy poczynienie przez skarżącą jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Wynagrodzenie za pracę konkubenta niemal w całości pochłaniają koszty wynajmu mieszkania, zaś źródłem utrzymania rodziny są w istocie różnego rodzaju świadczenia socjalne o charakterze stałym i okresowym. W tych okolicznościach, za uzasadnione uznać należy zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych w całości, gdyż jak wynika z przedłożonych przez nią dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych nie jest w stanie ponieść tych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W konsekwencji, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji.