II SA/Ol 561/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Adam Matuszak (spr.) Tadeusz Lipiński Beata Jezielska Lech Ledwożyw po rozpoznaniu w dniu 30 września 2005 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia 27 kwietnia 2005 r., nr "[...]", znak: "[...]", Prezydent Miasta O. uznał B. W. za bezrobotnego z dniem 27 kwietnia 2005 r. i jednocześnie odmówił mu przyznania prawa do zasiłku. W uzasadnieniu stwierdził, że w dniu rejestracji spełniał on warunki do uznania za osobę bezrobotną, natomiast suma okresów, o których mowa w art. 71 ust. l i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001) przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, jest krótsza niż 365 dni, co stanowi podstawę odmowy przyznania prawa do zasiłku. W złożonym odwołaniu B. W. zakwestionował odmowę przyznania mu prawa do zasiłku. Podał, że pracował w "[...]", gdzie został zwolniony z braku pacy. Podjął ponownie pracę w firmie "[...]", gdzie był zatrudniony od dnia 21 marca 2005 r. Umowa wygasła z braku pracy. Pracodawca był nieuczciwy, gdyż świadectwo pracy wydał po miesiącu, dlatego odwołujący się nie posiada wystarczającego okresu pracy do uzyskania zasiłku. Podał również, że był kierowany przez Urząd Pracy do nieuczciwych pracodawców, którzy chcieli, aby pracował "na czarno". Wojewoda decyzją z dnia 12 lipca 2005 r., nr "[...]", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wyjaśnił, że w świetle art. 71 ust. l pkt 2 lit a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w stanie faktycznym sprawy odwołujący się, który udokumentował posiadanie, w ciągu 18 miesięcy przed dniem rejestracji, okresu uprawniającego do nabycia zasiłku wynoszącego łącznie 356 dni, nie spełnia warunków do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Stwierdził ponadto, że mógł on bez przeszkód zarejestrować się w urzędzie pracy natychmiast po ustaniu "s* zatrudnienia w firmie "[...]". Aby spełnić warunek posiadania 365 - dniowego okresu zatrudnienia w ciągu 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, musiałby zarejestrować się w MUP w O. najpóźniej 18 kwietnia 2005 r. W takim przypadku odwołujący się byłby uprawniony do zasiłku dla bezrobotnych nawet po późniejszym przedłożeniu świadectwa pracy. Świadczenie to przysługiwałoby od dnia udokumentowania uprawnień do zasiłku. Organ wyjaśnił również, że przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dają organom administracji uprawnień do uznaniowego przyznawania zasiłku dla bezrobotnych. W złożonej na powyższą decyzję skardze B. W. przytoczył argumentację powołaną w odwołaniu. Stwierdził ponadto, że zgłosił się do Urzędu Pracy i został poinformowany, że bez ostatniego świadectwa pracy nie może zostać zarejestrowany jako bezrobotny. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wskazał ponadto, że w odwołaniu skarżący nie podnosił, że w Urzędzie Pracy został poinformowany o braku możliwości rejestracji w sytuacji nieposiadania świadectwa pracy. Wcześniej powoływał się jedynie na zbyt późne uzyskanie świadectwa pracy od byłego pracodawcy. Skarżący bardzo ogólnie opisał okoliczności związane z udzieleniem powyższej informacji. Zaznaczył ponadto, że z informacji udzielonej przez MUP w O. po wniesieniu przedmiotowej skargi, wynika, że z uwagi na ogromną liczbę osób odwiedzających Urząd, nie ma możliwości potwierdzenia, czy skarżący kontaktował się z urzędem przed dniem faktycznej rejestracji. Stwierdził, że urząd ten w praktyce rejestruje osoby zainteresowane uzyskaniem statusu bezrobotnego również w przypadku barku świadectwa pracy z ostatniego miejsca pracy. Gdyby zatem skarżący przed dniem 27 kwietnia 2005 r. zgłosił się do Urzędu, to zostałby zarejestrowany bez żadnych przeszkód. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) wojewódzki sąd administracyjny właściwy jest do kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja taka zgodna jest z prawem, jeżeli odpowiada przepisom prawa materialnego i procesowego. W związku z tym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § l powołanej ustawy. W niniejszej sprawie istnieją podstawy do stwierdzenia, że decyzja organu odwoławczego została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania, co mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Przede wszystkim należy stwierdzić, że - jak słusznie podnosi organ -art. 71 ust. l pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Zatem warunkiem niezbędnym do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych jest konieczność spełnienia wymogu zatrudnienia przez co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji. Podnieść jednak należy, że jednym z podstawowych obowiązków organu administracji publicznej jest, poza wyczerpującym zebraniem i rozpatrzeniem całego materiału dowodowego, zagwarantowanie stronie prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, stosownie do zasady określonej w art. 10 § l Kodeksu postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie wymóg ten nie został zachowany. Przepis art. 10 § l Kodeksu postępowania administracyjnego obliguje organy administracji publicznej do zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a więc także w postępowaniu odwoławczym, oraz umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji. Odstąpienie od tej zasady jest możliwe wyłącznie w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną, co organ jest obowiązany w drodze adnotacji, utrwalić w aktach sprawy (§ 2 i 3 art. 10), które jednak nie miały miejsca w rozpatrywanej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 25 kwietnia 2005 r., sygn. akt FPS 6/04, (ONSA i WSA z 2005 r., Nr 4, poz. 66), podjętej w odniesieniu do art. 200 § l Ordynacji podatkowej, obligującego organ podatkowy do wyznaczenia przed wydaniem decyzji stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, stwierdził, że naruszenie tego przepisu ustanawiającego prawo strony do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu podatkowym, jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdził, że art. 200 § l Ordynacji podatkowej ma zastosowanie w postępowaniu odwoławczym także wówczas, gdy organ drugiej instancji nie prowadził żadnego postępowania dowodowego. Stanowisko to należy w pełni podzielić odniesieniu do art. 10 § l Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu pozbawienie skarżącego możliwości zapoznania się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, zawartym w piśmie z dnia 18 maja 2005 r., znak "[...]", mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W piśmie tym Miejski Urząd Pracy, odnosząc się do zarzutów odwołania, podkreślił, że brak świadectwa pracy nie powoduje braku możliwości zarejestrowania się w urzędzie pracy i w związku z tym skarżący mógł dokonać czynności rejestracji zaraz po zakończonym zatrudnieniu. W ocenie Sądu nie można wykluczyć, że gdyby skarżący został zapoznany w trybie art. 10 § l Kodeksu postępowania administracyjnego z treścią tego pisma, to fakt udzielenia błędnej informacji przez pracownika organu pierwszej instancji podniósłby on już na etapie postępowania odwoławczego, składając przy tym stosowne wnioski dowodowe. Nie można natomiast czynić zarzutu z tego, że skarżący powołał tę okoliczność dopiero w skardze wniesionej do Sądu, skoro, działając w zaufaniu do organów administracji państwowej, do dnia doręczenia mu decyzji organu odwoławczego, mógł być przekonany o konieczności posiadania świadectwa pracy z ostatniego miejsca pracy w celu rejestracji. W postępowaniu administracyjnym, stosownie do art. 7 i 77 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzić dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie. Podkreślić należy, że to organy administracyjne zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Na marginesie tylko należy dodać, że nie może być dowodem w sprawie notatka służbowa, gdyż zgodnie z art. 72 w związku z art. 76 § l Kodeksu postępowania administracyjnego jest to sposób dokumentowania takiej czynności organu, która nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy. Zatem ustalenie, czy brak formalnej rejestracji skarżącego już w marcu 2005 r. wyniknął z błędu organu, czy też z powodu niepodjęcia przez skarżącego stosownych działań w tym zakresie, ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Ponownie rozpatrując sprawę należy przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu ustalenia okoliczności ewentualnego wprowadzenia skarżącego w błąd przez pracowników organu pierwszej instancji oraz wpływu tego zdarzenia na fakt zgłoszenia się skarżącego w Urzędzie dopiero w dacie otrzymania świadectwa pracy z ostatniego miejsca pracy. Faktów tych można dowodzić m.in. przez przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego i wskazanych przez niego pracowników organu. W oparciu o prawidłowo zebrany i kompletny materiał dowodowy organ rozstrzygnie o zasadności zarzutu skarżącego i jego wpływie na rozstrzygnięcie sprawy, oraz przedstawi argumenty i przesłanki podjętej decyzji zgodnie z art. 107 § 3 Kpa. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdza, że zaskarżona została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § l pkt l lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku oraz z mocy art. 152 tej ustawy orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku.