II SA/Ol 563/07

WyrokWSA w Olsztynie2007-06-05

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Beata Jezielska, Irena Szczepkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kurs przygotowujący do egzaminów eksternistycznych z zakresu liceum ogólnokształtnego, prowadzony przez placówkę kształcenia zawodowego, może być uznany za "szkołę" w rozumieniu ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, co warunkuje przyznanie zaliczki alimentacyjnej osobie powyżej 18. roku życia?
Ratio decidendi
Kurs przygotowujący do egzaminów eksternistycznych prowadzony przez placówkę kształcenia zawodowego nie może być uznany za "szkołę" w rozumieniu ustawy o systemie oświaty. Placówki kształcenia ustawicznego, do których zalicza się placówka kształcąca skarżącego, stanowią odrębną kategorię od szkół. W związku z tym, 20-letni skarżący, uczący się w takiej placówce, nie spełnia warunku nauki w szkole lub szkole wyższej, co jest niezbędne do przyznania zaliczki alimentacyjnej po ukończeniu 18. roku życia.
Stan faktyczny
Skarżący, 20-letni A. D., ubiegał się o przyznanie zaliczki alimentacyjnej. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że nauka w placówce kształcenia zawodowego, przygotowująca do egzaminów eksternistycznych, nie jest równoznaczna z nauką w szkole lub szkole wyższej, co jest warunkiem przyznania zaliczki po ukończeniu 18. roku życia. Skarżący zakwestionował tę decyzję w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Asesor WSA Irena Szczepkowska (spr.) Protokolant Ewa Rychcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]" utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, działającego z upoważnienia Burmistrza, z dnia "[...]" nr "[...]" w sprawie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej wnioskowanej na A. D. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia przytoczono treść art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 ze zm.) wskazując, iż syn R. D. – A. D. ma 20 lat. Oznacza to, że aby mógł zostać objęty pomocą w formie zaliczki alimentacyjnej musiałby się uczyć w szkole lub w szkole wyższej. W ocenie Kolegium powyższy wymóg nie został spełniony. Wprawdzie A D. jako słuchacz kursu przygotowującego do egzaminów eksternistycznych z zakresu liceum ogólnokształcącego pobiera naukę w Placówce Kształcenia Zawodowego, jednak taka jednostka nie może zostać uznana za szkołę. W myśl bowiem art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) system oświaty obejmuje szkoły, tj. a) podstawowe, w tym specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi i sportowymi, sportowe i mistrzostwa sportowego; b) gimnazja, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi, sportowymi i przysposabiającymi do pracy, sportowe i mistrzostwa sportowego; c) ponadgimnazjalne, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi i sportowymi, sportowe, mistrzostwa sportowego, rolnicze, i leśne, d) artystyczne Organ II instancji stwierdził, iż powyższy przepis nie wymienia centrów kształcenia, a tym samym nie sposób uznać je za szkoły. Potwierdza to także pkt 3a tegoż artykułu, który jako odrębną od szkół kategorię placówek wymienia placówki kształcenia ustawicznego, placówki kształcenia praktycznego oraz ośrodki dokształcania i doskonalenia zawodowego, umożliwiające uzyskanie i uzupełnienie wiedzy ogólnej, umiejętności i kwalifikacji zawodowych. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie A. D., działający przez ojca R. D., zakwestionował legalność decyzji ostatecznej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie organ dodał, iż placówki kształcenia zawodowego nie sposób także uznać za szkołę wyższą w rozumieniu ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.). Ta zaś okoliczność uniemożliwia przyznanie zaliczki alimentacyjnej na dziecko uczące się w takiej właśnie jednostce. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Tym samym, jeżeli zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd obowiązany jest skargę oddalić. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zawiera zarzutów, które w świetle obowiązujących przepisów prawa i zgromadzonego materiału dowodowego zasługiwałyby na uwzględnienie. Sąd z urzędu również nie dopatrzył się przesłanek pozwalających na uchylenie zaskarżonej decyzji. Zasady przyznawania zaliczki alimentacyjnej zostały uregulowane w ustawie z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 ze zm.). Z dyspozycji art. 7 ust. 1 tej ustawy wynika, iż zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo, w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej, do ukończenia 24 roku życia. Z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych wynika, iż w dacie złożenia wniosku o przyznanie zaliczki alimentacyjnej A. D. (ur. "[...]") miał 20 lat. Dlatego też niezbędnym warunkiem do przyznania wnioskowanego świadczenia było wykazanie, że uczy się w szkole lub szkole wyższej. Organy administracji orzekające w niniejszej sprawie trafnie uznały, iż za szkołę i za naukę w szkole, nie może być uznany kurs przygotowujący do egzaminów eksternistycznych z zakresu liceum ogólnokształcącego prowadzony przez Placówkę Kształcenia Zawodowego, w którym uczestniczy A. D. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawiają przepisy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), z których wynika, iż placówki kształcenia ustawicznego, do których należy zaliczyć palcówkę kształcącą A. D., objęte zostały wprawdzie systemem oświaty, jednak dotyczą one innej, niż szkolna, formy działalności oświatowej. Wynika to jednoznacznie z systematyki przyjętej w art. 2 tej ustawy. W pkt. 2 tegoż artykułu wymienione zostały bowiem szkoły, a wśród nich: szkoły podstawowe, w tym specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi sportowymi, sportowe i mistrzostwa sportowego (lit. a); gimnazja, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi, sportowymi i przysposabiającymi do pracy, sportowe i mistrzostwa sportowego (lit. b), szkoły ponadgimnazjalne, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi i sportowymi, sportowe, mistrzostwa sportowego, rolnicze, i leśne (lit. c) i szkoły artystyczne (lit. d). Natomiast w pkt 3a omawianego art. 2 ustawy o systemie oświaty wymieniono jako odrębną od szkół kategorię placówek, w tym placówki kształcenia ustawicznego, placówki kształcenia praktycznego oraz ośrodki kształcenia ustawicznego, placówki kształcenia praktycznego oraz ośrodki dokształcania i doskonalenia zawodowego, umożliwiające uzyskanie i uzupełnienie wiedzy ogólnej, umiejętności i kwalifikacji zawodowych. Przy czym dodać należy, iż stosownie do unormowań art. 9 ust. 1 ustawy o systemie oświaty szkoły publiczne i niepubliczne dzielą się na następujące typy: 1) sześcioletnią szkołę podstawową, w której w ostatnim roku nauki przeprowadza się sprawdzian; 2) trzyletnie gimnazjum, w którym w ostatnim roku nauki przeprowadza się egzamin, dające możliwość dalszego kształcenia w szkołach, o których mowa w pkt 3 lit. a-d oraz h; 3) szkoły ponadgimnazjalne: a) zasadnicze szkoły zawodowe o okresie nauczania nie krótszym niż 2 lata i nie dłuższym niż 3 lata, których ukończenie umożliwia uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminu, a także dalsze kształcenie w szkołach wymienionych w lit. e i f, b) trzyletnie licea ogólnokształcące, których ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego, c) trzyletnie licea profilowane kształcące w profilach kształcenia ogólnozawodowego, których ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego, d) czteroletnie technika, których ukończenie umożliwia uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminu, a także umożliwiające uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego, e) dwuletnie uzupełniające licea ogólnokształcące dla absolwentów szkół wymienionych w lit. a, których ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego, f) trzyletnie technika uzupełniające dla absolwentów szkół wymienionych w lit. a, których ukończenie umożliwia uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminu, a także umożliwiające uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego, g) szkoły policealne o okresie nauczania nie dłuższym niż 2,5 roku, których ukończenie umożliwia osobom posiadającym wykształcenie średnie uzyskanie dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminu, h) trzyletnie szkoły specjalne przysposabiające do pracy dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi, których ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa potwierdzającego przysposobienie do pracy. W świetle przedstawionych powyżej regulacji prawnych, należy dojść do jednoznacznego wniosku, iż pojęcie "szkoła" nie obejmuje wszelkiego rodzaju kursów, egzaminów eksternistycznych odbywających się w systemie nauki i kształcenia pozaszkolnego. Nie ulega także wątpliwości, iż placówki kształcenia ustawicznego nie są szkołą wyższą w rozumieniu ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.). Przedstawione wyżej względy pozwalają na stwierdzenie, iż organy orzekające w niniejszej sprawie nie naruszyły przepisów prawa w taki sposób, iż mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. Organy te zebrały wystarczający materiał dowodowy i przedstawiły istotne dla sprawy okoliczności, a rozstrzygnięcie organów zostało wyprowadzone w oparciu o prawidłową podstawę prawną. Z powyższych względów uznając, iż skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zaś zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie - na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło