II SA/Ol 568/05
WyrokWSA w Olsztynie2005-12-20
Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Marzenna Glabas, Katarzyna Matczak, Urszula Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia dziecka, który nie uniemożliwia ani znacząco nie utrudnia uczęszczania do przedszkola, uzasadnia wydanie orzeczenia o potrzebie indywidualnego nauczania?Ratio decidendi
Indywidualnym nauczaniem obejmuje się dzieci i młodzież, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły. Brak spełnienia tej ustawowej przesłanki, niezależnie od innych okoliczności, takich jak konflikt z nauczycielami czy opinia rodziców, skutkuje brakiem podstaw do wydania orzeczenia o potrzebie indywidualnego nauczania. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o systemie oświaty.Stan faktyczny
Rodzic złożył wniosek o indywidualne nauczanie syna, argumentując konfliktem z nauczycielami i odmową przyjęcia dziecka do innych przedszkoli. Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej odmówił stwierdzenia potrzeby indywidualnego nauczania, oceniając, że stan zdrowia dziecka umożliwia mu uczęszczanie do przedszkola. Kurator Oświaty utrzymał w mocy orzeczenie odmowne. Rodzic złożył skargę do WSA, domagając się stwierdzenia, że syn powinien być objęty nauczaniem indywidualnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Hanna Raszkowska Marzenna Glabas (spr.) Katarzyna Matczak Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie indywidualnego nauczania ucznia oddala skargę
Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej w O. orzeczeniem odmownym Nr "[...]" stwierdził, że nie zachodzi potrzeba nauczania indywidualnego K. K. Ocenił, że wyniki badań i obserwacji psychologicznej oraz opinię nauczycieli wychowania przedszkolnego wskazują, że stan zdrowia dziecka umożliwia mu uczęszczanie do przedszkola. Izolowanie chłopca od kontaktów z rówieśnikami oraz różnych sytuacji społecznych nie będzie sprzyjać jego dojrzałości społeczno - emocjonalnej.
W złożonym odwołaniu G. K. podzieliła opinię, że jej syn K. powinien uczęszczać do przedszkola. Wyjaśniła, że fakt wniesienia przez nią pozwu przeciwko przedszkolu, niechęć grupy rodziców dzieci zdrowych i ich brak zgody na uczęszczanie jej syna do tego przedszkola zmusiły ją do zatrzymania dziecka w domu i złożenia wniosku o nauczanie indywidualne. Zarzuciła wychowawczyniom zaniedbania i brak wpływu na syna. Dodała, że pozostałe przedszkola odmówiły przyjęcia dziecka.
Kurator Oświaty decyzją Nr "[...]" z dnia "[...]" r., znak: "[...]" podtrzymał w całości zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu organ oświaty, po analizie dokumentacji z badań lekarskich, psychologicznych i pedagogicznych, opinii nauczycieli wychowania przedszkolnego oraz posiedzenia Zespołu Orzekającego, stwierdził, że orzeczenie odmowne jest uzasadnione. Poinformował jednocześnie, że syn odwołującej się może korzystać z pomocy psychologiczno - pedagogicznej zorganizowanej w szkole oraz z oferty pracowników Poradni.
W złożonej skardze G. K. zwróciła się o wyjaśnienie okoliczności, z powodu których jej syn K. przerwał z dniem 14 kwietnia 2005 r. obowiązek szkolny, realizowany w przedszkolu integracyjnym nr "[...]" w
O. Podała, że jest w konflikcie z A. Z., wychowawczynią syna. Zakwestionowała prawidłowość pracy nauczycielek z dzieckiem oraz podniosła, że nauczycielki i dyrekcja nie informowały jej o zachowaniu dziecka. Zarzuciła ponadto, że przy podejmowaniu decyzji o konieczności indywidualnego nauczania syna została uwzględniona nie jej opinia, lecz opinia nauczycieli wychowania przedszkolnego.
W odpowiedzi na skargę Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że syn skarżącej jest dzieckiem z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym, z opóźnionym rozwojem mowy, zespołem Downa. Od 2002 r. znajduje się pod opieką Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej w O., która wydała orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego (decyzja z dnia "[...]" r., nr "[...]"). Zalecono m. in. kształcenie specjalne dziecka w oddziale integracyjnym lub szkole ogólnodostępnej w oparciu o indywidualne opracowany program edukacyjno - terapeutyczny oraz zastosowanie materiału nauczania w oparciu o zasadę wychowania "do życia przez życie". Realizacja tych zaleceń była przedmiotem wyjaśnień wizytatora Kuratorium Oświaty. Wobec powyższego Kurator uznał zarzut nie realizowania podręcznika za niezasadny. Organ wyjaśnił ponadto, że indywidualnym nauczaniem obejmuje się dzieci, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły. W przypadku dziecka skarżącej nie ma to miejsca. Wskazał, że indywidualne nauczanie oparte jest na relacjach dziecko - nauczyciel - rodzic, w których nie ma bardzo ważnych dla dziecka kontaktów społecznych typu dziecko - dziecko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
W myśl art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 póz. 1269) sądy administracyjne sprawują
kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje zatem jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź procesowego. Przy czym zaskarżona decyzja podlega uchyleniu tylko w przypadku, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia, Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa.
Skarżąca domaga się stwierdzenia, że jej syn w miesiącach od kwietnia do czerwca 2005 r. powinien był być objęty nauczaniem indywidualnym.
Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 71 b ust. l a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, póz. 2572 z późn. zm.) indywidualnym nauczaniem obejmuje się dzieci i młodzież, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły.
Z treści powyższego przepisu wynika wprost, że dziecko objęte zostaje nauczaniem indywidualnym tylko w przypadku, gdy jego stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły. Jakiekolwiek inne okoliczności pozostają bez wpływu na możliwość wydania orzeczenia o potrzebie kształcenia indywidualnego dziecka.
Organami uprawnionymi do orzekania w tej kwestii są zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych (art. 71 b ust. 3).
W rozpatrywanej sprawie Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno -Pedagogicznej w O. stwierdził, że nie zachodzi potrzeba indywidualnego nauczania K. K. Orzeczenie to uzasadniono w oparciu o wyniki badań, obserwacji psychologicznej i opinii nauczycieli wychowania
przedszkolnego. Organ ocenił, że stan zdrowia dziecka umożliwia mu uczęszczanie do przedszkola.
Skoro zatem w stanie faktycznym sprawy nie została spełniona ustawowa przesłanka określona w art. 71 b ust. l a ustawy o systemie oświaty, prawidłowo Kurator Oświaty utrzymał w mocy orzeczenie odmowne Zespołu Orzekającego Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej w O. o braku potrzeby nauczania indywidualnego K. K. Tym samym nie jest zasadny zarzut skarżącej, jakoby zostało naruszone prawo jej syna do kształcenia. Skarżąca sama przyznała, że jej dziecko powinno uczęszczać do przedszkola i nie wskazała ani we wniosku z dnia 6 maja 2005 r., ani w odwołaniu od orzeczenia odmownego, na istnienie ustawowej przesłanki uzasadniającej wydanie orzeczenia o potrzebie kształcenia indywidualnego, tj. na taki stan zdrowia syna, który uniemożliwiałby mu lub znacznie utrudniał uczęszczanie do przedszkola. Subiektywne przekonanie skarżącej o konieczności indywidualnego nauczanie jej syna nie jest równoznaczne z obowiązkiem wydania przez uprawnione organy orzeczenia o żądanej treści.
Bez oparcia w obowiązujących przepisach jest również stanowisko skarżącej o potrzebie uwzględnienia jej opinii odnośnie do potrzeby nauczania indywidualnego syna, a nie opinii nauczycieli wychowania przedszkolnego, przy orzekaniu w tej sprawie. Zgodnie z § 5 ust. 8 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 2001 r. w sprawie orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży oraz wydawania opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, a także szczegółowych zasad kierowania do kształcenia specjalnego lub indywidualnego nauczania (Dz. U. Nr 13, póz. 114) zespół orzekający może zasięgnąć opinii nauczycieli uczących ucznia w celu przedstawienia problemów dydaktycznych i wychowawczych ucznia. Swoje stanowisko skarżąca miała możliwość przedstawić w uzasadnieniu wniosku o wydanie orzeczenia oraz
ewentualnie w toku posiedzenia zespołu (§ 5 ust. l pkt 4 i ust. 9 cyt. rozporządzenia).
Odnosząc się natomiast do wniosku o przesłuchanie świadków Sąd wyjaśnia, że stosownie do art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Nie jest zatem możliwe przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków, natomiast nie zaistniała konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie.
W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, należało skargę jako nieuzasadnioną oddalić na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło