II SA/Ol 57/21

WyrokWSA w Olsztynie2021-03-23

Skład orzekający: Adam Matuszak, Bogusław Jażdżyk, Piotr Chybicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, gdy organ pierwszej instancji wydał decyzję zmieniającą ostateczną decyzję administracyjną w zwykłym trybie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, ponieważ organ pierwszej instancji nie miał podstaw prawnych do zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej w zwykłym trybie. Sprawa rozstrzygnięta ostateczną decyzją administracyjną nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego w trybie zwykłym, gdyż naruszałoby to zasadę trwałości decyzji administracyjnych.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za rok 2020. Organ pierwszej instancji wydał decyzję zmieniającą wcześniejszą, ostateczną decyzję w tej sprawie, przyznając skarżącej równoważnik z uwzględnieniem 3 norm zaludnienia. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe ze względu na istnienie ostatecznej decyzji w tej samej sprawie. Skarżąca wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących przyznawania równoważnika oraz naruszenie jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Skarżąca domagała się również rozstrzygnięcia kwestii wyrównania należności za lata 2017-2019.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 marca 2021 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]"nr "[...]" w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego oddala skargę. Decyzją z "[...]" r. Komendant Powiatowy Policji w "[...]" (dalej: "KPP", "organ pierwszej instancji") przyznał W.P. (dalej: "Skarżąca") na 2020 r. uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przysługujące na dzień 1 stycznia 2020 r. z uwzględnieniem 2 norm zaludnienia o łącznej wysokości 322,20 zł brutto. W uzasadnieniu wskazano m.in., że oświadczeniem mieszkaniowym z 20 kwietnia 2020 r., Skarżąca zwróciła się o ocenę uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2020. Organ pierwszej instancji przyjął, że posiada ona uprawnienie do 1 normy i ma syna. Następnie, decyzją z "[...]" r. organ pierwszej instancji, powołując się na art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, z późn. zm.), dalej jako: "k.p.a.", art. 91 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360), § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 1170 z późn. zm.) oraz § 1 i § 9 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania" odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 192 z późn. zm.), zmienił powyższą decyzję i przyznał Skarżącej na 2020 r. uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont, zajmowanego lokalu mieszkalnego przysługujące na dzień 1 stycznia 2020 r. z uwzględnieniem 3 norm zaludnienia o łącznej wysokości 483,30 zł brutto. W uzasadnieniu decyzji podał, że na podstawie rozkazu personalnego "[...]" r., na dzień 1 stycznia 2020 r. Skarżąca posiadała uprawnienia do 2 norm w 9 grupie zaszeregowania, zajmując stanowisko Komendanta Komisariatu Policji w "[...]". W związku z powyższym należało zwiększyć liczbę norm zaludnienia z 1 normy do 2 norm w 9 grupie zaszeregowania. W piśmie z 21 lipca 2020 r. organ pierwszej instancji ustosunkował się do pisma Skarżącej z 16 kwietnia 2020 r. dotyczącego wyrównania należności z tytułu równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2017- 2019. W złożonym od decyzji z "[...]" r. odwołaniu Skarżąca zarzuciła, że organ pierwszej instancji nie wydał decyzji w sprawie wyrównania należności z tytułu należnego jej równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2017- 2019 i wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji i wydanie decyzji w przedmiocie tych należności. Komendant Wojewódzki Policji "[...]" (dalej: "KWP", "organ odwoławczy") decyzją z "[...]" r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że działanie organu pierwszej instancji było bez podstawy prawnej, gdyż organ ten nieprawidłowo uznał, iż możliwa jest zmiana ostatecznej decyzji z "[...]" r. w zwykłym postępowaniu. Wyjaśnił, że sprawa zakończona ostateczną decyzją administracyjną nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego. Ustalenie, że sprawa administracyjna została już uprzednio rozstrzygnięta inną decyzją administracyjną, powoduje konieczność umorzenia tego postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Niedopuszczalne jest bowiem ponowne rozstrzyganie sprawy już rozstrzygniętej inną decyzją, gdyż prowadziłoby to do naruszenia zasady trwałości decyzji. KWP stwierdził, że uprawnienie Skarżącej do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za 2020 r. było już rozpoznane ostateczną decyzją z "[...]" r. Zaznaczył ponadto, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do odnoszenia się do kwestii żądania w zakresie wyrównania wypłaty równoważnika za remont za lata 2017 - 2019. Skarżąca wywiodła skargę do tut. Sądu na ww. decyzję organu odwoławczego. Zarzuciła, że decyzja ta została wydana z naruszeniem: - art. 91 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 2 pkt. 4 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów przez niewłaściwe przyjęcie, że niezasadne było jej żądanie dotyczące zwiększenia liczby norm zaludnienia z 1 normy do 2 norm w 9 grupie zaszeregowania, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy przyznania jej na rok: 2017, 2018, 2019 i 2020 uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem dwóch norm zaludnienia przysługujących w 9 grupie zaszeregowania; - art. 10 § 1 w zw. art. 81 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. przez niedopełnienie obowiązku zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz uniemożliwienie jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, co skutkowało przyjęciem za udowodnione przedstawione przez organy okoliczności, pomimo braku możliwości wypowiedzenia się przeze mnie, co do przeprowadzonych dowodów. Mając na uwadze powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o: uchylenie przedmiotowej decyzji administracyjnej i unormowanie przez organy obu instancji w drodze decyzji administracyjnych należności z tytułu wypłaty mi równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu za rok 2017, 2018, 2019 i 2020 o wypłatę, którego zwracała się pismem z 16 kwietnia 2020 r., skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i argumentację tam przedstawioną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że nie narusza ona przepisów prawa. Tym samym, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podnieść, że jak wynika z akt administracyjnych, decyzja KPP z "[...]" r. była ostateczna, gdyż Skarżąca nie złożyła odwołania od tej decyzji. Zgodnie zaś z art. 16 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, z późn. zm.), dalej jako: "k.p.a.", decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Z treści decyzji KPP z "[...]" r., zmieniającej ostateczną decyzję tego organu, nie wynika, aby KPP zastosował jakikolwiek prawem dopuszczalny tryb wzruszenia decyzji ostatecznej, do którego wszczęcia jest uprawniony organ pierwszej instancji, to jest z art. 145 i nast. lub z art. 155 k.p.a. Organ ten nie powołał się na jakiekolwiek przesłanki zastosowania trybu nadzwyczajnego. Zaznaczyć należy, że KPP nie powołał również żadnego przepisu, który wskazywałby na zamiar wydania decyzji w takim postepowaniu. Natomiast przepisy k.p.a. nie dopuszczają możliwości ponownego załatwienia sprawy (wydania decyzji merytorycznej) w trybie zwykłym w sprawie, która została uprzednio rozstrzygnięta co do istoty ostateczną decyzją, funkcjonującą w obrocie prawnym. Sytuacje, w których przedmiotem postępowania jest sprawa rozstrzygnięta już decyzją ostateczną zalicza się do przypadków bezprzedmiotowości, do której odwołuje się art. 105 § 1 k.p.a. Tylko eliminacja takiego wcześniejszego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego, we właściwym trybie przewidzianym prawem, pozwoliłaby na ponowne przeprowadzenie postępowania i wydanie decyzji co do istoty. W przeciwnym wypadku dochodzi do ponownego rozstrzygania w granicach tej samej sprawy administracyjnej. Zatem, skoro w obrocie prawnym znajduje się wydana wcześniej ostateczna decyzja rozstrzygająca o uprawnieniu Skarżącej do równoważnika pieniężnego za 2020 r., a więc tożsama z decyzją z "[...]" r., obowiązkiem organu odwoławczego było uchylenie tej decyzji i umorzenie wszczętego po raz kolejny postępowania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchylając zaskarżoną decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Zaznaczyć należy, że powyższe nie wyklucza możliwości wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji KPP z "[...]" r. we właściwym trybie na wniosek Skarżącej lub z urzędu przez właściwy organ. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego zaniechania wydania decyzji w sprawie przyznania Skarżącej za lata: 2017 - 2019 uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem dwóch norm zaludnienia, przysługujących w 9 grupie zaszeregowania, należy wyjaśnić, że w podaniu z 16 kwietnia 2020 r. Skarżąca zwróciła się o wyrównanie, z należnymi odsetkami, należności z tytułu uprawnień od równoważnika pieniężnego za remont lokalu za lata 2017-2019, w związku z wyrokiem NSA z 19 czerwca 2019 r., I OSK 2103/17. Żądanie to wszczęło postępowanie odrębne od postępowania zakończonego decyzją KPP z "[...]" r. Podkreślić należy, że w tej decyzji nie wskazano, aby rozpoznawano również ww. wniosek. Skarżąca nie może więc skutecznie zwalczać zarzucanej organowi bezczynności w załatwieniu sprawy dotyczącej uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata: 2017 - 2019 w odrębnym postępowaniu, wszczętym w związku ze złożonym przez nią oświadczeniem mieszkaniowym z 20 kwietnia 2020 r., które dotyczyło wyłącznie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za 2020 r. Nie można również uwzględnić zarzutu naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 81 k.p.a. Uchybienie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy strona skarżąca wykaże, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny. Podkreślić należy, że materiał dowodowy w kontrolowanym postępowaniu przez organem odwoławczym stanowiły wyłącznie oświadczenie Skarżącej i doręczone jej decyzje KPP. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. w tym przypadku nie może stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż nie można stwierdzić, aby mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy skoro Skarżącej był znany cały materiał dowodowy. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić. Przedmiotowa skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842, z późn. zm.), wobec uznania za konieczne rozpoznania sprawy w związku z obowiązkiem terminowego rozpoznania spraw, istnieniem zagrożenia dla życia i zdrowia stron oraz brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło