II SA/Ol 594/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant referent stażysta Milena Małyszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że D. P. w dniu 29 grudnia 2015 r. wystąpił do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (dalej: MOPS) z wnioskiem o przyznanie dodatku mieszkaniowego na okres od 1 stycznia 2016 r. do dnia 30 czerwca 2016 r. Decyzją z dnia "[...]", wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta A przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, odmówiono D. P. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu podniesiono, że wnioskodawca wskazał, iż zajmuje lokal na podstawie innego tytułu prawnego, nie podał jednak jaki to jest tytuł. Natomiast zarządca budynku podał, że zainteresowany zajmuje lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, bowiem odmówił zawarcia umowy najmu. Identyczna informacja została uzyskana od Burmistrza, który nadto stwierdził, że wnioskodawca nie jest osobą oczekującą na przyznanie lokalu socjalnego. Opłaty za lokal w grudniu 2015 r. wyniosły łącznie 37,41 zł, a zaległości z tytułu świadczeń w styczniu 2016 r. opiewały na kwotę 210,63 zł. Krąg osób uprawnionych do przyznania dodatku mieszkaniowego nie może być interpretowany rozszerzająco i dodatek ten nie może być przyznany zgodnie z art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych osobie, która nie legitymuje się żadnym tytułem prawnym do lokalu i nie znajduje się na liście osób oczekujących na przyznanie lokalu socjalnego. Od powyższej decyzji odwołał się D. P., który stwierdził, że dodatek mieszkaniowy należy się każdemu, kto jest lokatorem i ponosi koszty związane z użytkowaniem zajmowanego lokalu. Osoba przekwaterowana przez komornika jest lokatorem, gdyż nie można przyjąć, że komornik dokonał przekwaterowania do niewłaściwego lokalu. Skarżący wskazał też, że jest lokatorem zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, ponadto zgłosił postulat zmiany zapisu art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W wyniku rozpoznania odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]", powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 2 w związku z art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium podzieliło argumentację przedstawioną w decyzji organu I instancji, podkreślając to, że skarżący nie posiada tytułu prawnego do zajmowanego mieszkania, gdyż odmówił podpisania umowy najmu. Również Gmina wypełniła zobowiązanie wynikające z wyroku sądu w sprawie o eksmisję oferując lokal socjalny. Obecnie skarżący nie znajduje się również na liście osób oczekujących na przyznanie innego lokalu socjalnego, tym samym nie jest osobą uprawnioną do skutecznego ubiegania się o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Na powyższą decyzję D. P. wniósł skargę, w której powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu. W uzasadnieniu podkreślił nadto, że definicja pojęcia lokatora daje możliwość łatwego oszukania obywatela, on zaś użytkuje lokal bez umowy najmu, gdyż pomieszczenie to nie spełnia cech lokalu socjalnego. Wskazanie tego lokalu przez burmistrza sprawiło, że skarżący ma prawo go użytkować na podstawie innego tytułu prawnego i dodatek mieszkaniowy powinien jemu zostać przyznany. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Organ podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył , co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd administracyjny nie może zatem opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ( t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718- zwanej dalej: ustawą ppsa.). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 ustawy ppsa. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ odwoławczy wydając tę decyzję działał zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W szczególności dokonał prawidłowych ustaleń, poczynił prawidłowe rozważania faktyczne i prawne, a swe stanowisko przekonująco umotywował. Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie pozostawia też wątpliwości co do jego zgodności z powołanymi przepisami prawa. W tym miejscu należy wskazać, że ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 966 ze zm.), której przepisy stosowały organy rozpoznając sprawę, reguluje zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach. Przewidziany w ustawie dodatek mieszkaniowy jest świadczeniem pieniężnym, które ma pomóc najemcy lub właścicielowi mieszkania, gdy nie jest w stanie samodzielnie pokryć wydatków na jego utrzymanie. Nie oznacza to jednak, że o przysługiwaniu tego świadczenia decyduje subiektywne przekonanie strony. To ustawodawca określił warunki i kryteria jakie muszą zostać spełnione, aby wniosek mógł być uwzględniony. Do warunków tych należy tytuł prawny do lokalu rozumiany w sposób określony w art. 2 ustawy, konieczność spełnienia kryterium dochodowego, o którym mowa w przepisach art. 3 ustawy oraz odpowiednia wielkość lokalu określona z uwzględnieniem tzw. normatywnej powierzchni lokalu w art. 5 ustawy. Wszystkie te warunki muszą być spełnione łącznie, aby możliwe było przyznanie dodatku mieszkaniowego w wysokości ustalonej zgodnie z zasadami określonymi w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W rozpoznawanej sprawie przesłanką odmowy przyznania wnioskowanego dodatku mieszkaniowego był brak tytułu prawnego skarżącego do zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz okoliczność, że strona nie oczekuje na przysługujący jej lokal zamienny lub socjalny. Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych dodatek ten, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych; 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego; 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych; 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem; 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Z ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wynika, że skarżący odmówił podpisania umowy najmu, okoliczność tę potwierdza również sam skarżący. Odmowa podpisania przez skarżącego umowy najmu jednoznacznie przesądza, że nie jest on osobą uprawnioną do otrzymania dodatku mieszkaniowego, bowiem w świetle art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie posiada on tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Poza tym z okoliczności sprawy nie wynika, aby posiadał on jakikolwiek tytuł prawny do powyższego lokalu. Nie można również uznać, że umowa najmu została zawarta w sposób dorozumiany, skoro skarżący do przedmiotowego lokalu został przekwaterowany przymusowo w drodze egzekucji wyroku sądowego przez komornika po czym odmówił podpisania umowy najmu. Dodatkowo należy zauważyć, że skarżący nie spełnia także przesłanki wynikającej z art. 2 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy gdyż po przekwaterowaniu do lokalu socjalnego nie oczekuje na przyznanie lokalu zamiennego lub socjalnego. Prawidłowo zatem organ odwoławczy uznał, że na dzień wydania skarżonej decyzji skarżący nie posiadł tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, co skutkowało koniecznością odmowy przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Nadto wskazać pozostaje, że przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że muszą być stosowane ściśle bez możliwości odstępstw, bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osoby starającej się o dodatek. Ustawodawca w sposób jednoznaczny określił zasady przyznawania i obliczania dodatków mieszkaniowych, nie pozostawiając organowi administracji w tych sprawach możliwości działania w ramach uznania administracyjnego. Tak więc brak jest uprawnienia organu do przyznania dodatku mieszkaniowego osobie pomimo niespełnienia przesłanek przewidzianych w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.