II SA/Ol 626/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Alicja Jaszczak-Sikora Bogusław Jażdżyk (Spr.) Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Marszałka Województwa na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów oddala skargę. Decyzją z dnia 21 czerwca 2004r. nr "[...]" wydaną z upoważnienia Marszałka Województwa przez Dyrektora Departamentu Infrastruktury i Geodezji, po rozpatrzeniu wniosku "[...]" Korporacji sp. z o.o., odmówiono wydania zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych na linii O. – B. – J. - W. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła "[...]" Korporacja sp. z o.o. Decyzji organu I instancji odwołująca się spółka zarzuciła rażące naruszenie prawa poprzez wydanie decyzji w sprawie poprzednio zakończonej inną decyzją ostateczną. W uzasadnieniu wskazano, iż w dniu 9 września 2003r. Spółka złożyła wniosek o wymianę zezwoleń między innymi na trasie O. – B. – J. - W. W rzeczywistości wniosek dotyczył wydania wypisów z zezwolenia nr "[...]" wydanego przez Prezydenta Miasta O. w dniu 22 grudnia 2000r. ze wskazaniem nowych pojazdów. Spółka nie ubiegała się natomiast o wydanie nowych zezwoleń na wykonywanie przewozów na wskazanej linii pasażerskiej. Dlatego też decyzja organu I instancji nie rozstrzygnęła wskutek błędnej kwalifikacji wniosku o żądaniu strony. Decyzją z dnia 16 sierpnia 2004r. nr "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło w całości decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji Kolegium argumentowało, iż zgodnie z art. 104 ust. l ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, póz. 1371 ze zm.) zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego udzielone przed dniem wejścia w życie ustawy zachowują moc. Natomiast na podstawie art. 18 ust. 4 ustawy, organ wydający zezwolenie wydaje przedsiębiorcy odpis z zezwoleń w liczbie określonej we wniosku. Zatem w sytuacji, gdy wnioskodawca posiada ważne zezwolenie organ je wydający zobligowany jest do wydania wypisów. Odmowa wydania zezwolenie, w przypadku gdy wniosek dotyczył jedynie wydania wypisów z zezwolenia na nowe pojazdy o tej samej pojemności, w istocie załatwia sprawę rozstrzygniętą prawomocną decyzją, a ponadto nie rozstrzyga o wniosku. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł Marszałek Województwa. Zaskarżonej decyzji zarzucił, naruszenie art. 24 ust. 2 pkt l i art. 104 ust. l ustawy o transporcie drogowym oraz § 5 ust. l rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 grudnia 2003r. w sprawie treści, sposobu i terminów ogłaszania rozkładów jazdy oraz warunków ponoszenia kosztów z tym związanych (Dz. U. Nr 232, póz. 2332). Podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej odrzucenie. Organ II instancji zwrócił uwagę, że marszałek jako organ samorządu wojewódzkiego, który wydał decyzję w sprawie będącej przedmiotem postępowania administracyjnego nie może być równocześnie stroną tego postępowania. Inna jest - zdaniem organu II instancji - bowiem rola procesowa organu i strony. Nie można w tej samej sprawie występować jako organ I instancji, a potem jako strona w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W konsekwencji marszałek województwa, który w pierwszej instancji wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 50 § l ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ), Sąd wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przed uprawniony podmiot. W niniejszej sprawie należy podzielić stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę, zgodnie z którym marszałek województwa nie jest stroną w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, w której wydał decyzję i w związku z tym nie jest uprawniony do wniesienia skargi na decyzję organu drugiej instancji. Jest to pogląd utrwalony w orzecznictwie sądowym. I tak w uzasadnieniu uchwały z 27 lipca 1993r. ( sygn. akt III AZP 8/93 OSNCAP 1994 zeszyt nr l póz. 3) Sąd Najwyższy stwierdził, iż "nie budzi wątpliwości w doktrynie i w orzecznictwie sądu administracyjnego pogląd, według którego organ, który wydał w sprawie decyzję, nie jest i nie może w tej samej sprawie być stroną postępowania. Pogląd ten nie budzi wątpliwości w odniesieniu do organów administracji rządowej, a także w odniesieniu do organów samorządu terytorialnego oraz samorządu zawodowego. Organy administracji publicznej w wypadkach określonych przepisami prawa mogą być stronami postępowania administracyjnego, które dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku, co odnosi się również do organów samorządu, jednakże ma to miejsce tylko w postępowaniu przed innym organem administracji publicznej, właściwym w innej sprawie. W tej sprawie, w której z mocy przepisów prawa organ administracji publicznej jest powołany do wydania decyzji w zakresie swej właściwości, nie będzie on stroną postępowania i nie mogą mu przysługiwać żadne jej uprawnienia, bo korzysta on z uprawnień władczych, opatrzonych sankcją przymusu państwowego". Z kolei w uzasadnieniu uchwały z 19 maja 2003 r. (sygn. akt OPS 1/03, ONSA Nr 4 z 2003 r. póz. 124 ) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do NSA, ani też legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego. Widać z tego niezbicie, że włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. Co więcej, w zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej nie jest on ( ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej". Z orzeczeń tych wynika w sposób jednoznaczny, iż w przypadku, kiedy organ jednostki samorządu terytorialnego był uprawniony do wydania decyzji, wyłączona jest możliwość dochodzenia przez ten organ (czy też jednostkę samorządu terytorialnego, której organ wydał decyzję) jego interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy sądowoadministracyjnego. Przywołana argumentacja nie straciła na aktualności po reformie sądownictwa administracyjnego. Z tych względów przyjąć należy, że Marszałek Województwa nie był legitymowany do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. w sprawie, w której jako organ wydał w pierwszej instancji decyzję odmawiającą wydania zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym. "Wniesienie skargi rodzi obowiązek sądu do rozpoznania interesu prawnego skarżącego, co uzasadnia ocenę przyjętego rozwiązania prawnego jako subiektywnej koncepcji legitymacji skarżącego. Jeżeli w skardze powołuje się skarżący na swój interes prawny, sąd obowiązany jest skargę rozpoznać, co oznacza, że brak związku skarżonego działania z interesem skarżącego jest podstawą do oddalenia skargi" (Barbara Adamiak, Janusz Borkowski Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. 425). Z tych względów w ocenie Sądu z uwagi na to, że skarżący nie posiadał legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w powyższej sprawie, skargę należało oddalić jako niezasadną. W tej mierze Sąd nie podzielił stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. oraz uczestnika postępowania "[...]" Korporacji sp. z o.o. , iż skarga z powyższych względów winna zostać odrzucona. W tym stanie rzeczy skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.