II SA/Ol 635/18
PostanowienieWSA w Olsztynie2018-09-05
Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej świadczenia pieniężnego na zakup żywności lub posiłku, skarżący zwolnieni z mocy prawa z kosztów sądowych, powinni mieć ustanowionego adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeśli skarżący są zwolnieni z mocy prawa z tych kosztów na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA, co ma miejsce w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Jednocześnie, w oparciu o odpowiednie zastosowanie przepisów o przyznaniu prawa pomocy (art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 PPSA), należy ustanowić adwokata z urzędu, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co w niniejszej sprawie zostało wykazane niskimi dochodami z rent i znacznymi wydatkami.Stan faktyczny
Małżonkowie L. i A. R. złożyli skargę na decyzję odmawiającą im przyznania świadczenia pieniężnego na zakup żywności lub posiłku. Jednocześnie wystąpili z wnioskami o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na niskie dochody z rent i wysokie wydatki. Przedstawili szczegółowe dane dotyczące swojego stanu majątkowego i dochodowego, potwierdzające trudną sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
1) umorzenie postępowania w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowienie dla skarżącego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 5 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.R. i L.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie świadczenia pieniężnego na zakup żywności lub posiłku postanawia: 1) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącego adwokata.
Małżonkowie L. i A. R., skarżąc decyzję odmawiającą im przyznania świadczenia pieniężnego na zakup żywności lub posiłku, wystąpili z wnioskami o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniach wskazali, iż utrzymują się z niskich rent. Po zakupie leków
i poniesieniu wydatków mieszkaniowych na nic im nie starcza. Dorabiają zbierając butelki
i puszki, ale to marny zarobek. Zastanawiają się za co kupić opał na zimę i z czego zrezygnować, żeby przeżyć.
Według oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe. Pobierają renty w łącznej wysokości 1396,57 zł netto/mies. Ich jedynym majątkiem jest mieszkanie o powierzchni 54,5 m2. Stałe wydatki to: 300 zł na czynsz, 70 zł - gaz, 80 zł - energia elektryczna, 35 zł - kablówka, 100 zł
- telefony, 100 zł - dojazdy do lekarzy, 350-400 zł - leki, 22,70 zł - abonament RTV, 80 zł
- ubezpieczenie. Skarżąca ma dług w banku na kwotę 3500 zł. Opał, na który skarżący
nie mają środków, to "2,5 tony węgla po 700 zł, drewno - 360 zł za m3".
Do wniosków załączone zostało pismo szczegółowo opisujące sytuację zdrowotną
i bytową skarżących oraz kopie siedmiu faktur za leki, sześciu recept i skierowania lekarskiego.
Wobec tego, iż z mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; w skrócie: p.p.s.a.), strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jako zbędne podlega umorzeniu stosownie do art. 249a p.p.s.a. Tym samym
w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia adwokata.
Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy
o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy.
Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Informacje poświadczone przez skarżącego, zbieżne z treścią dokumentów akt administracyjnych, stanowią podstawę do stwierdzenia, iż znajduje się on w tego rodzaju sytuacji. Stąd też orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie postanowień dotyczących prawa pomocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło