II SA/Ol 650/17
WyrokWSA w Olsztynie2017-10-03
Skład orzekający: Alicja Jaszczak-Sikora, Katarzyna Matczak, Piotr Chybicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo odstąpiły od nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, mimo zarzutów o naruszeniu konstrukcji budynku i powstaniu uszkodzeń w lokalu sąsiednim?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego nie dokonały pełnych i wyczerpujących ustaleń co do stanu faktycznego i skutków wykonanych bez zezwolenia robót budowlanych. Nie wyjaśniły, czy roboty budowlane wykonane w lokalu nr A miały wpływ na powstanie uszkodzeń w lokalu nr B i częściach wspólnych nieruchomości, co jest kluczowe dla prawidłowego zastosowania art. 51 Prawa budowlanego. Dodatkowo, kluczowa opinia techniczna była niepodpisana, co podważa jej moc dowodową.Stan faktyczny
Skarżąca T.B. wniosła skargę na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymującą w mocy decyzję PINB o odstąpieniu od nałożenia na inwestorów obowiązku wykonania robót budowlanych w lokalu nr A. Skarżąca zarzuciła, że roboty budowlane wykonane w lokalu nr A, w tym wymiana nadproża w ścianie nośnej i wyburzenie ścian, spowodowały uszkodzenia w jej lokalu nr B i częściach wspólnych budynku. Organy obu instancji uznały, że roboty zostały wykonane prawidłowo i nie ma związku z uszkodzeniami w lokalu skarżącej, opierając się m.in. na niepodpisanej opinii technicznej inwestora.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję WINB oraz poprzedzającą ją decyzję PINB i zasądził od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2017 r. sprawy ze skargi T.B. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie wykonania określonych czynności lub robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. zasądza od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Po otrzymaniu informacji od T.B. o wykonywaniu w lokalu mieszkalnym nr A przy ul. [...] w O. (dalej jako: lokal nr A) prac budowlanych Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: PINB) przeprowadził kontrole tej nieruchomości, w trakcie których stwierdzono, że w lokalu nr A w ramach remontu przeprowadzono następujące roboty budowlane: wykonano drzwi balkonowe na tarasie od strony ogrodu oraz szerokie na 2,20m przejście pomiędzy pokojami, odtworzono stary otwór z istniejącym nadprożem, usunięto ścianę działową w kuchni, wykonano nowe ogrzewanie c.o., w tym podłogowe, wykonano nową instalację elektryczną, wodną i kanalizacyjną, zlikwidowano część instalacji gazowej, częściowo wykonano szpachlowanie, osadzono stolarkę drzwiową i drzwi balkonowe.
Mając na uwadze powyższe ustalenia PINB wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie robót budowlanych wykonywanych w ramach remontu lokalu nr [...], a następnie postanowieniem z dnia [...], na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 3 ustawy Prawo budowlane, wstrzymał inwestorowi W.Ł. (dalej zwanemu: inwestorem) roboty budowlane związane z remontem i przebudową lokalu nr [...] oraz nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z opinią techniczną, określającą sposób usunięcia ewentualnych stwierdzonych nieprawidłowości.
Po przedłożeniu przez inwestora inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z opinią techniczną, PINB decyzją z dnia [...] nakazał inwestorowi, będącemu również właścicielem mieszkania, w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych w lokalu mieszkalnym do stanu zgodnego z prawem, wymianę wadliwie wykonanego nadproża w oknie wychodzącym na taras oraz wymianę wadliwie wykonanego nadproża o szerokości 2,5m nad otworem drzwiowym pomiędzy pokojami, zgodnie z przedłożoną opinią techniczną z czerwca 2015r., opracowaną przez mgr inż. arch. D.K.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez T.B. - właścicielkę lokalu nr B położonego nad lokalem nr A (zwaną dalej: skarżącą), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: WINB) decyzją z dnia [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia ze względu na brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy.
W dniu 15 lutego 2016r. PINB przeprowadził czynności kontrolne w sprawie robót budowlanych wykonanych w lokalu nr A, w trakcie której ustalił, iż wymieniono wadliwie wykonane nadproże okna wychodzącego na taras oraz nadproże otworu drzwiowego pomiędzy pokojami zgodnie z opinią techniczną z czerwca 2015r.
W dniu 18 kwietnia 2016r. inwestor złożył w organie I instancji inwentaryzację wraz z opinią techniczną (uzupełnienie) dla robót budowlanych polegających na remoncie i przebudowie lokalu mieszkalnego nr A, w której stwierdzono, że roboty budowlane (wykonanie nowej wewnętrznej instalacji centralnego ogrzewania, wymiana istniejących podejść kanalizacji sanitarnej, wykonanie nowych podłączeń instalacji wody oraz wymiana osprzętu elektrycznego) zostały wykonane w sposób prawidłowy, zgodny z obowiązującymi przepisami i normami.
Ponownie rozpoznając sprawę PINB ustalił, że stronami przedmiotowego postępowania są W. i W.Ł. oraz T.B. jako współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...] w O. Następnie decyzją z dnia [...] PINB odstąpił od nałożenia na inwestorów W. i W.Ł. - właścicieli lokalu nr A, obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 290 ze zm.) dalej jako: pr.bud.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przeprowadzona kontrola w lokalu nr A potwierdziła wcześniejsze ustalenia, w tym prawidłowość wykonania wymiany nadproża nad oknem na taras oraz nadproża wewnątrz lokalu. Z kolei w lokalu nr B kontrola potwierdziła istnienie wcześniej stwierdzonych rys na tynku i murach. Zdaniem organu, nie da się wykazać związku uszkodzeń powstałych w lokalu nr B z remontem wykonanym w lokalu nr A. Uszkodzenia te nie wystąpiły po tej samej stronie budynku, gdzie były prowadzone roboty budowlane, są to stare pęknięcia będące wynikiem długotrwałej eksploatacji budynku bez właściwych remontów. W tej sytuacji organ wszczął odrębne postępowanie w sprawie stanu technicznego wskazanego budynku. Organ wyjaśnił również, że inwestor wykonał roboty wymagające uzyskania zgody organów administracji architektoniczno-budowlanej. Jednak inwestor takiej zgody nie uzyskał. Usuwanie skutków samowoli polegającej na wykonaniu bez pozwolenia na budowę innych robót budowlanych niż budowa obiektu budowlanego podlega reżimowi z art. 51 pr.bud. Ponieważ z przedstawionej przez inwestora oceny technicznej wynikało, że roboty budowlane zostały wykonane w sposób prawidłowy, co również organ stwierdził podczas kontroli nieruchomości, w ocenie PINB nie zaistniały podstawy do nałożenia na inwestora obowiązku wykonania robót budowlanych zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud., w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie zarzucając naruszenie:
- art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud. poprzez niezastosowanie i niewydanie decyzji nakazującej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania;
- art. 7, art. 10, art. 77, art. 79 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm.) zwanej dalej: k.p.a., poprzez zaniechanie dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, brak zgromadzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a także przez niewystarczające jego rozpatrzenie, przeprowadzenie oględzin bez udziału i powiadomienia wszystkich stron postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W dniu 3 kwietnia 2017r. do WINB wpłynęła przekazana przez pełnomocnika
skarżącej opinia techniczna dotycząca oceny stanu technicznego należącego do niej lokalu mieszkalnego nr B i jednorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w O. W opinii tej wskazano, iż w trakcie szczegółowych oględzin lokalu nr B, podpiwniczenia budynku mieszkalnego i jego elementów zewnętrznych stwierdzono: spękania na ścianach zewnętrznych i wewnętrznych w lokalu nr B, głębokie rysy pomiędzy schodami na piętro a ścianą zewnętrzną, spękania posadzki w klatce schodowej z lastryka na parterze, spękania ścian zewnętrznych na parterze spowodowane zamontowaniem niewłaściwego nadproża stalowego, spękania ścian zewnętrznych na parterze pod otworami okiennymi.
Po rozpatrzeniu odwołania, WINB decyzją z dnia [...], nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud. daje możliwość wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, jeżeli zachodzi taka konieczność. Jeżeli nie zachodzi konieczność wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, organ również na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 pr.bud. wydaje decyzję o odstąpieniu od nałożenia na inwestora obowiązków wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud. Zdaniem WINB, zgromadzone przez organ I instancji dowody wskazują na brak przesłanek do kontynuowania postępowania naprawczego (brak konieczności nałożenia jakichkolwiek obowiązków). Organ zauważył, że zalecenia zawarte w opinii technicznej dotyczącej lokalu nr A zostały wykonane, co wynika ze znajdującego się w aktach sprawy pisma z dnia 14 sierpnia 2015r. autora opinii technicznej oraz z przeprowadzonych przez PINB w dniu [...] 2015r. i [...] 2016r. oględzin lokalu nr A. Na podstawie zebranego materiału dowodowego WINB uznał, że wykonane w przedmiotowym lokalu roboty budowlane zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i nie stanowią zagrożenia dla budynku przy ul. [...] w O. oraz bezpieczeństwa osób i mienia. Odnosząc się do przedłożonej przez skarżącą opinii technicznej dotyczącej oceny stanu technicznego lokalu mieszkalnego nr B i jednorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w O. sporządzonej w marcu 2017r., WINB wyjaśnił, iż wskazana opinia dotyczy oceny stanu technicznego lokalu mieszkalnego nr B i jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Może być zatem dowodem we wszczętym w dniu 16 grudnia 2016r. przez PINB postępowaniu dotyczącym stanu technicznego budynku przy ul. [...] w O.
Na powyższą decyzję T.B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
a) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie w związku z pominięciem:
- ustalenia czy wadliwie wykonane nadproże w ścianie nośnej budynku w powiększonym oknie wychodzącym na taras przedmiotowej nieruchomości zostało wymienione przez inwestorów w sposób prawidłowy;
- ustalenia czy wadliwie wykonane nadproże o szerokości 2,5 m nad otworem drzwiowym pomiędzy pokojami zostało wymienione przez inwestorów w sposób prawidłowy;
- faktu przekucia stropu nad piwnicami we wskazanym budynku w celu montażu instalacji sanitarnych i elektrycznych;
- ustalenia czy ściany wewnętrzne wyburzone w lokalu nr A były ścianami nośnymi czy też działowymi, a tym samym czy ich wyburzenie spowodowało naruszenie konstrukcji budynku;
- faktu poszerzenia otworów drzwiowych wewnątrz lokalu nr A do rozmiarów ponadstandardowych;
b) art. 138 § 1 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, że okoliczności sprawy wskazują na zasadność utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy z materiału dowodowego wynika, iż zasadnym było zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a., ewentualnie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
c) art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 pr.bud. poprzez ich błędne zastosowanie i w konsekwencji brak nałożenia na inwestorów obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy inwestorzy nie wykazali, aby mankamenty wykonanych robót zostały usunięte.
W uzasadnieniu wskazano, że w tej sprawie organy nie ustaliły wyczerpująco stanu faktycznego sprawy. Skarżąca podniosła, że złożona przez inwestorów uzupełniająca inwentaryzacja z 18 kwietnia 2016r. oraz wcześniejsza inwentaryzacja z czerwca 2015r. jest niepełna, nie uwzględniono w niej przeprowadzonych robót związanych z wymianą nadproża nad otworem drzwiowym między pokojami, a także robót polegających na wyburzeniu ścian wewnętrznych, przekucia stropu nad piwnicami, poszerzeniu otworów drzwiowych wewnątrz lokalu nr A do rozmiarów ponadstandardowych. Tymczasem w związku z wymianą nadproża w ścianie nośnej budynku w powiększonym oknie wychodzącym na taras naruszone zostały elementy konstrukcyjne budynku, wskutek czego powstały pęknięcia ścian zewnętrznych budynku oraz ścian wewnątrz mieszkania skarżącej. Również wybite w ścianach otwory w celu powiększenia okna wychodzącego na taras oraz w ścianie pomiędzy pokojami spowodowały dalsze uszkodzenia i pęknięcia ścian nieruchomości przy ul. [...] w O. Z kolei w mieszkaniu skarżącej pomiędzy oknem, znajdującym się nad powiększonym przez inwestorów otworem okiennym wychodzącym na taras, a parapetem powstała szczelina. Skarżąca podniosła również, że roboty budowlane w lokalu nr A wykonywane były bez nadzoru osoby posiadającej w tym zakresie stosowne uprawnienia, w trakcie przeprowadzania robót trzykrotnie zalana została piwnica w budynku. Zarzuciła także, iż pomimo wątpliwości co do prawidłowości wskazanych powyżej robót budowlanych, organy obu instancji odstąpiły od nałożenia na inwestorów obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 1369, ze zm) zwanej dalej p.p.s.a.
Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1).
Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzją WINB utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odstąpieniu od nałożenia na inwestorów - właścicieli lokalu nr A ul. [...] w O., obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Z ustaleń organów wynikało, że inwestorzy w należącym do nich lokalu w ramach remontu wykonali roboty budowlane bez uzyskania zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Z tego też powodu postanowieniem z [...] organ I instancji wstrzymał inwestorowi roboty budowlane związane z remontem i przebudową lokalu nr A oraz nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z opinią techniczną. W ocenie organów, ponieważ z przedstawionej przez inwestorów opinii technicznej dotyczącej lokalu nr A wynikało, że roboty budowlane zostały wykonane w sposób prawidłowy, co również PINB stwierdził podczas kontroli nieruchomości, nie zaistniały podstawy do nałożenia na inwestorów obowiązku wykonania robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 pr.bud.
Zgodnie z dyspozycją art. 50 ust. 1 pr.bud., w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:
1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub
2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub
3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub
4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.
Stosownie zaś do art. 51 ust. 1 pr.bud., przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji:
1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo
2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo
3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.
Przedmiotem postępowania naprawczego określonego w przepisach art. 51 pr.bud. są roboty budowlane wykonane w warunkach określonych w art. 50 ust. 1 pr.bud. Tym samym ustalenie pełnego zakresu wykonanych robót ma podstawowe znaczenie w tego rodzaju sprawach dla dalszego właściwego postępowania organu nadzoru budowalnego.
Z ustaleń organu I instancji wynika, że w lokalu nr A w ramach remontu wykonano następujące roboty budowlane: wykonano drzwi balkonowe na tarasie od strony ogrodu oraz szerokie na 2,20 m przejście pomiędzy pokojami, odtworzono stary otwór z istniejącym nadprożem, usunięto ścianę działową w kuchni, wykonano nowe ogrzewanie c.o. w tym podłogowe, wykonano nową instalację elektryczną, wodną i kanalizacyjną, zlikwidowano część instalacji gazowej, częściowo wykonano szpachlowanie, osadzono stolarkę drzwiową i drzwi balkonowe. Organy nie wyjaśniły jednak, na co zwracała wielokrotnie uwagę skarżąca w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz naprawczego, czy roboty budowlane wykonane w lokalu nr A miały wpływ na powstanie uszkodzeń w lokalu nr B i częściach wspólnych nieruchomości. Skarżąca konsekwentnie podnosiła, że w związku z wymianą nadproża w ścianie nośnej budynku w powiększonym oknie wychodzącym na taras w lokalu nr A naruszone zostały elementy konstrukcyjne budynku, wskutek czego powstały pęknięcia ścian zewnętrznych budynku oraz ścian wewnątrz mieszkania skarżącej, na co wskazuje liczna dokumentacja fotograficzna wykonana w tej sprawie. Także wybite w ścianach otwory w celu powiększenia okna wychodzącego na taras oraz w ścianie pomiędzy pokojami spowodowały dalsze uszkodzenia i pęknięcia ścian nieruchomości przy ul. [...] w O. W mieszkaniu skarżącej natomiast poza licznymi pęknięciami powstała pomiędzy oknem, znajdującym się nad powiększonym przez inwestorów otworem okiennym wychodzącym na taras, a parapetem szczelina. Organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły także, czy ściany wewnętrzne wyburzone w lokalu nr A były ścianami nośnymi czy też działowymi oraz czy ich wyburzenie nie spowodowało naruszenia konstrukcji całego budynku. Tymczasem prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia w oparciu o zapisy prawa materialnego - pr. budowalnego mogą mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy zostanie wyjaśniony w sposób wyczerpujący stan faktyczny tej sprawy.
Sąd w składzie rozpoznającym sprawę stwierdził, że organy obu instancji rozpatrując kilkakrotnie kontrolowaną sprawę nie dokonały pełnych i wyczerpujących ustaleń co do stanu faktycznego i skutków wykonanych bez zezwolenia robót budowlanych w lokalu nr A. Organy zobowiązane były do przeprowadzenia postępowania administracyjnego przy zachowaniu reguł wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wynikającą z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej, z urzędu lub na wniosek stron, podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), a następnie ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe i w dalszej kolejności ocena zgromadzonych dowodów znajduje swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, które powinno być skonstruowane stosownie do wymagań art. 107 § 3 k.p.a., w ramach którego organ zobowiązany jest m.in. wskazać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
W ocenie Sądu, nie można uznać, aby organy w sposób prawidłowy, kierując się przedstawionymi wyżej regułami, przeprowadziły postępowanie w niniejszej sprawie. Materiał dowodowy nie został zebrany i zgromadzony prawidłowo co uniemożliwiło organom dokładne wyjaśnienie okoliczności sprawy. Należy również zauważyć, że swoje ustalenia organy oparły w zdecydowanej części na opinii technicznej sporządzonej w czerwcu 2015r. na zlecenie inwestora, która nie została podpisana przez osobę ją opracowującą. Okoliczność powyższa umknęła jednak uwadze organów obu instancji, które uznały taką opinię za wiarygodny dowód, nadto w oparciu o który przygotowano rozstrzygnięcie w sprawie, a któremu z uwagi na brak podpisu osoby sporządzającej nie można było przypisać mocy dowodowej, nie stanowił bowiem dokumentu prywatnego.
Poza tym pozostaje wyjaśnić organom orzekającym w tej sprawie, iż błędne jest przekonanie organów, że wykonane prace budowalne w ramach remontu i przebudowy lokalu nr A mogły spowodować skutki jedynie w tym lokalu, natomiast jeśli stwierdzono by jakieś uszkodzenia w konstrukcji samego budynku to winny być one usunięte przez wszystkich współwłaścicieli w trybie art. 66 pr.bud. Nie do przyjęcia pozostaje taka wykładnia wskazanego przepisu, że bez względu na okoliczność, kto dopuścił się ewentualnego naruszenia w konstrukcji budynku, to ich usunięcie należy oprzeć o normę art. 66 ww. ustawy. Jeżeli bowiem na skutek prac budowalnych w lokalu nr A doszłoby równocześnie do naruszenia konstrukcji budynku, czy też części wspólnych to nie ulega wątpliwości, że powinny być one usunięte w toku prowadzonej procedury naprawczej tj. art. 51 pr.bud.
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy powinny podjąć wszelkie czynności dowodowe w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a zwłaszcza dokonać poprawnych ustaleń, czy roboty budowlane wykonane w lokalu nr A miały wpływ na powstanie uszkodzeń w lokalu nr B i częściach wspólnych nieruchomości przy ul. [...] w O. W ten sposób poczynione ustalenia powinny organy odnieść do obowiązujących wymogów techniczno-budowlanych i określić najwłaściwszy sposób doprowadzenia samowoli do stanu zgodnego z prawem, jak również uzupełnić naruszenie w postaci braku podpisu pod sporządzoną oceną techniczną wykonanych prac budowalnych oraz ich inwentaryzacją.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.) zasądzając na rzecz skarżącej koszty w wysokości 997 zł, obejmujące uiszczony wpis w wysokości 500zł, wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości 480 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło