II SA/Ol 67/16

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-03-14

Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ponieważ nie udzieliła wyczerpujących odpowiedzi na wezwanie sądu dotyczące jej stanu majątkowego i wydatków. Brak było dowodów na ponoszenie wydatków związanych z aktualnym miejscem zamieszkania, a także wyciągów z rachunku bankowego dokumentujących wpływy z emerytury. W związku z tym, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca R.R. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej wymeldowania. Wnioskodawczyni podała, że jej jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości 997,37 zł netto miesięcznie, którą w całości przeznacza na własne utrzymanie. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku poprzez przedstawienie szczegółowych informacji o jej wydatkach, miejscu zamieszkania i sytuacji mieszkaniowej. Skarżąca częściowo uzupełniła wniosek, jednak nie udzieliła wyczerpujących odpowiedzi na wszystkie pytania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R.R. na decyzję Wojewody "[...]" z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania postanawia odmówić zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych. Na etapie wniesienia skargi R.R. wystąpiła we wniosku z 29 stycznia 2016 r. o zwolnienie od kosztów sądowych /k. 12-13 akt/. W uzasadnieniu stwierdziła, iż jej źródłem utrzymania jest emerytura, którą w całości przeznacza na własne utrzymanie. Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca sama prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku, a jej emerytura wynosi miesięcznie 997,37 zł netto. "Opłaty stałe" wynoszą 400 zł, koszty leczenia - 120 zł, "opłaty na media" - 50 zł, wydatki na wyżywienie - 200 zł, "inne wydatki" - 200 zł. Do skarżącej wystosowano wezwanie do przedłożenia w terminie 7 dni: 1) oświadczenia wskazującego: a) co składa się na "opłaty stałe - 400 zł" i "inne wydatki - 200 zł", b) jakie jest miejsce jej zamieszkania, adres lokalu, którego dotyczą "opłaty na media" (adres zamieszkania nie został wpisany w rubryce 2.1. formularza PPF), c) kto jest właścicielem tego lokalu, d) na jakiej podstawie korzysta ona z niego, e) kto prócz niej w nim mieszka, f) jakie są związane z nim wydatki i miesięczna wysokość każdego z nich oraz kto je ponosi i w jakiej części, 2) kopii dowodów pokrycia przez nią opłat "na media" i innych stałych wydatków związanych z mieszkaniem - za styczeń 2016 r.; 3) wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych za okres od 1 grudnia 2015 r. do dnia odbioru wezwania, bądź oświadczenia o nieposiadaniu w owym czasie takowych rachunków; 4) kopii dowodu wypłaty emerytury w styczniu 2016 r., jeśli nie została przelana na rachunek bankowy. W ostatnim dniu terminu skarżąca nadała pismo z 5 marca 2016 r. /k. 18/, w którym stwierdziła: "opłaty stałe to opłata na mieszkanie przy ul. "[...]" w "[...]""; "inne wydatki to koszty korespondencji niezbędnej do prowadzenia spraw, koszty przejazdów (bilety), koszty leków inne niż "przewlekłe", dodatkowa karta telefoniczna"; "opłaty na media to faktura na telefon (...) w mieszkaniu przy ul. "[...]" oraz karta do telefonu komórkowego". "Obecnie toczy się postępowanie sądowe o ustalenie prawa własności do mieszkania przy ul. "[...]" w "[...]"." Skarżąca wskazała, iż "nie posiada(-) wyciągów z rachunku bankowego", a "emerytura jest przelewana na konto bankowe." Do pisma dołączone zostały (w formie kopii): załącznik do faktury za telefon wraz z potwierdzeniem zapłaty 32,14 zł /k.19/, dowód przekazania przez skarżącą D.R. 402,47 zł tytułem czynszu za mieszkanie za maj 2015 r. /k. 20/, dwie faktury za leki, z grudnia 2015 r. na łączną kwotę 224,61 zł /k.21-22/. Rozpatrując wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późniejszymi zmianami), zwolnienie osoby fizycznej od kosztów sądowych w całości lub w części, stanowiąc przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu istnienia takowej okoliczności spoczywa więc na wnioskodawcy. Jeżeli oświadczenie zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, jest obowiązany złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jego stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ww. ustawy). Przeprowadzenie analizy budżetu domowego skarżącej wymagało ustalenia, na jakie "opłaty stałe" (w skład których nie wchodzą wydatki na media, wyżywienie, leczenie i "inne") przeznacza 400 zł miesięcznie. Informacje w tym zakresie były tym bardziej niezbędne, że skarżąca nie wskazała, z jakiego lokalu korzysta i na jakich warunkach się to odbywa - o co również należało zapytać. Mimo uprzedzenia skarżącej o tym, iż niezastosowanie się do wezwania może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy, nie udzieliła ona odpowiedzi na żadne z pytań dotyczących obecnego miejsca zamieszkania (pkt. 1 b-f wezwania). Niewątpliwie nie jest to lokal przy ul. "[...]" w "[...]", z którego została eksmitowana przed wymeldowaniem będącym przedmiotem niniejszej sprawy sądowej. Tymczasem czynszu za to właśnie mieszkanie za maj ubiegłego roku dotyczy przelew 402,47 zł dokonany na rzecz jego właścicielki w dniu 13 lutego 2016 r. /k. 20/. Z kolei lokalizacja opłaconego przez skarżącą za styczeń bieżącego roku telefonu stacjonarnego (jaką według jej twierdzenia miałoby być mieszkanie, z którego została wymeldowana) nie widnieje w dostarczonym załączniku do faktury /k. 19/. Brak jest zatem dowodów ponoszenia przez skarżącą wydatków związanych z aktualnym miejscem zamieszkania, co też musi stawiać pod znakiem zapytania kwestię jej samodzielnego gospodarowania. Nie spełniła ona również wymogu dostarczenia wyciągów z posiadanego rachunku bankowego, które miały dokumentować m.in. wpływy z emerytury. Stwierdzając w tej sytuacji, iż skarżąca nie stworzyła warunków do podjęcia wolnego od wątpliwości rozstrzygnięcia jej wniosku, referendarz - w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 wskazanej ustawy, powierzający mu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień dotyczących prawa pomocy - orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło