II SA/Ol 706/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska po rozpoznaniu w dniu 14 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.Z. na niewykonanie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia "[...]" Sygn. akt "[...]" w przedmiocie nałożenia grzywny za niezastosowanie się do obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia odrzucić skargę. WSA/pos.1- sentencja postanowienia A. Z. wnioskiem z dnia "[...]" - na podstawie art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - wniósł o wymierzenie Dyrektorowi Aresztu Śledczego w B. grzywny w jej maksymalnej wysokości z powodu naruszenia przez organ art. 170 w związku z art. 171 na skutek art. 153 powołanej ustawy. Podniósł, iż organ mimo ciążącego na nim prawnego obowiązku nie wykonał prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. o sygn. akt "[...]", tj. nie uiścił zasądzonej prawomocnym rozstrzygnięciem grzywny na rzecz Sądu w sposób określony w art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zapłata wskazanej grzywny nie została bowiem dokonana przez Dyrektora Aresztu Śledczego w B. jako organ administracji publicznej, ani ze środków finansowych organu, lecz z prywatnych środków pieniężnych osoby sprawującej funkcję Dyrektora, co wynika z dowodu wpłaty załączonej do akt przedmiotowej sprawy, a także z treści pisma organu z dnia 11 lipca 2011r. stanowiącego odpowiedź na wniosek skarżącego o udzielenie informacji w tej sprawie. Tym samym w ocenie wnioskodawcy organ zlekceważył prawomocne orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. i nie wykonał jego treści. Skarżący zaznaczył przy tym, iż pismem z dnia 1 sierpnia 2011r. wezwał organ do wykonania przedmiotowego rozstrzygnięcia Sądu w sposób określony w art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jednakże mimo wezwania organ nie dokonał wskazanej czynności, co w pełni uzasadnia niniejszy wniosek. Jednocześnie skarżący na podstawie art. 154 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o stwierdzenie, iż Dyrektor Aresztu Śledczego w B. miał prawny nakaz i obowiązek zapłaty zasądzonej grzywny jako organ administracji publicznej ze środków finansowych tego organu, a nie jako osoba prywatna z własnych środków finansowych. W związku z powyższym, A. Z. wniósł o stwierdzenie, czy bezczynność organu miała miejsce i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W jego ocenie organ pozostaje bowiem w bezczynności w dokonywaniu czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej obowiązku i nakazu wynikającego z art. 170 w zw. z art. 171 i art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. postanowieniem o sygn. akt "[...]" wymierzył Dyrektorowi Aresztu Śledczego w B. grzywnę w wysokości 50 złotych. Kwota to została uiszczona w czerwcu 2010r. ze środków prywatnych Dyrektora Aresztu Śledczego w B. Organ wyjaśnił, iż trudna sytuacja finansowa jednostek budżetowych, zarówno w 2010 roku, jak i w obecnym roku spowodowała, że budżet jednostki nie posiadał środków finansowych na pokrywanie takich wydatków. W związku z odrzuceniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wniosku organu o umorzenie zasądzonych grzywien, dyrektor jednostki mając niezwłoczny obowiązek realizacji prawomocnych rozstrzygnięć Sądu, opłacił zasądzoną w niniejszej sprawie grzywnę z własnych środków pieniężnych. Należy zatem stwierdzić, iż zobowiązanie zostało w całości zrealizowane i organ nie pozostaje w tej kwestii w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Przede wszystkim należy wskazać, iż sądy administracyjne zostały powołane do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem oraz rozstrzygania sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). W związku z tym właściwość rzeczowa wojewódzkich sądów administracyjnych, określona przepisami art. 3 § 2 i art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), obejmuje orzekanie w sprawach skarg na określone w tych przepisach akty administracyjne, czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także bezczynność organów w przypadkach określonych w ustawie. Ponadto zgodnie z art. 3 § 3 powołanej ustawy, sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Natomiast zupełnie inny charakter ma skarga na niewykonanie wyroku, o której mowa w art. 154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołany przepis przewiduje bowiem uprawnienie sądu mające na celu wymuszenie wykonania przez konkretny organ administracji publicznej wyroku sądowego, pozostające obok i w związku z uprawnieniami orzeczniczymi. Są to uprawnienia dyscyplinujące organ administracji publicznej i represyjne w stosunku do niego. (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjni Komentarz Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Wraszawa 2005 str. 479). Jednakże wniesienie skargi na podstawie powołanego przepisu jest możliwe w dwóch przypadkach 1) w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz 2) w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz pod redakcją prof. R.Hausera prof. M. Wierzbowskiego Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2011 str. 548). Przy czym zgodnie z art. 228 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi grzywny orzeczone w postępowaniu przed sądem administracyjnym są także, oprócz kosztów sądowych, dochodami budżetu państwa. Należności te podlegają egzekucji sądowej bez nadawania orzeczeniu klauzuli wykonalności. Należy zatem stwierdzić, iż powołany przepis art. 154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi daje skarżącemu możliwość przymuszenia organu do wykonania wyroku sądu administracyjnego. Jednakże przepis ten odnosi się wyłącznie do niewykonania wyroku w zakresie sprawy administracyjnej. Należy bowiem wskazać, iż na przykład w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2008r. (Sygn. akt I OSK 154/08, dostępne w Internecie) stwierdzono, iż norma wyrażona w art. 154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie stanowi podstawy do wymierzenia grzywny w przypadku, gdy organ nie wykona wyroku w części dotyczącej zwrotu zasądzonych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny w związku z niewykonaniem postanowienia wydanego przez tut. Sąd w trybie art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz o ustalenie przez sąd obowiązku zapłaty tej grzywny przez organ. W uzasadnieniu swojego pisma skarżący powołał się na treść art. 154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dlatego wniosek ten został potraktowany jako skarga na niewykonanie postanowienia. W ocenie Sądu jednak skarga taka podlega odrzuceniu. Przede wszystkim podnieść bowiem należy, iż powołany przez skarżącego przepis art. 154 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się wyłącznie do wyroków, a nie postanowień wydawanych przez sąd administracyjny. Wprawdzie zgodnie z art. 166 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, lecz wyrażenie "odpowiednio" nie oznacza stosowania wszystkich przepisów wprost. Jak wskazano bowiem wyżej skarga w trybie art. 154 § 1 Prawa przed sądami administracyjnymi służy skarżącemu wyłącznie w ściśle określonych przez ten przepis wypadkach. Gdyby jednak nawet przyjąć, iż przepis ten odnosi się także do postanowień, to zdaniem Sądu brak jest podstaw do stosowania go w odniesieniu do postanowienia wymierzającego grzywnę. Jak wskazano bowiem wyżej wyrok wydawany w trybie art. 154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym ma na celu przymuszenie organu do załatwienia sprawy administracyjnej, czyli jego wyegzekwowania. Postanowienie wydawane w trybie art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma na celu przymuszenia organu do załatwienia sprawy administracyjnej, lecz do wykonania obowiązków wynikających z art. 54 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto jego wykonanie podlega egzekucji sądowej, co wyraźnie wynika z treści art. 228 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem w ocenie Sądu skarga na niewykonanie postanowienia o wymierzenie grzywny za niewykonanie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega odrzuceniu z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 58 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.