II SA/Ol 71/06
WyrokWSA w Olsztynie2006-03-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk, Sędzia WSA Hanna Raszkowska, Asesor WSA Katarzyna Matczak (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, nie ustalając wyczerpująco stanu faktycznego i nie zapewniając stronom czynnego udziału w postępowaniu?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej nie wypełniły obowiązków nałożonych na nie przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 § 1 kpa), nie przeprowadzając wyczerpującego postępowania dowodowego w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz nie zapewniając stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 kpa). Uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c PPSA.Stan faktyczny
M. G. wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie nielegalnego wybudowania garaży przez sąsiada, T. W. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając, że wybudowano pergolę, a nie garaże. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. M. G. zaskarżyła decyzję, zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego, naruszenie przepisów prawa budowlanego dotyczących usytuowania obiektu oraz naruszenie jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. G. kwotę 524 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Zbigniew Ślusarczyk Hanna Raszkowska Katarzyna Matczak (spr.) Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2006 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie wybudowania garaży I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza, od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. G. kwotę 524 złote (pięćset dwadzieścia cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w I. w dniu 12.05.2005r. wszczął na wniosek M. G. postępowanie administracyjne w sprawie garaży wybudowanych przy ulicy "[...]" w L. W trakcie postępowania ustalono, że inwestor T. W. w 1998 roku, w oparciu o dokonane zgłoszenie do Urzędu Rejonowego w I. z dnia 8.06.1998 r., dostawił do istniejącego budynku mieszkalnego drewnianą pergolę w części przykrytą blachą ocynkowaną. Nie stwierdzono jednak garaży, na które w swoim wniosku wskazywała M. G. W oparciu o te ustalenia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w I. decyzją z 12.10.2005 r. na podstawie art. 105 § l kpa umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości.
Po rozpoznaniu odwołania M. G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 15 grudnia 2005 roku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy analizując czynności podjęte przez organ I instancji nie stwierdził naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane. W odniesieniu do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a dotyczących naruszenia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego przepisów art. 10 § l, 77 § 4 i 81 kpa stwierdził, że są one bezzasadne. Wizja lokalna przeprowadzona 2 sierpnia 2005 roku z udziałem E. i T. W. oraz policji z L. zakończyła się spisaniem protokołu. Skarżąca pomimo potwierdzenia odbioru zawiadomienia, nie stawiła się w miejscu wyznaczonej wizji.
M. G. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, żądając jej
uchylenia i przeprowadzenia ponownego postępowania. W uzasadnieniu skargi zarzuciła, że organy administracji błędnie ustaliły, że na działce jej sąsiadów nie wybudowano garaży, lecz pergolę. W ocenie skarżącej są to garaże wybudowane bez pozwolenia i uzgodnienia z konserwatorem zabytków. Garaże zlokalizowane są 60 cm od granicy działki i domu skarżącej, co jest sprzeczne z § 12 ust. 3 i § 271 ust. l Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zdaniem skarżącej organy nadzoru nie zebrały i nie odniosły się w sposób wyczerpujący do materiału dowodowego zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zarzuciła też, że nie dano jej możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych przez nią okoliczności, co narusza art. 10 kpa. Organy administracji nie wzięły pod uwagę tego, że garaż posiada belki stropowe drewniane pokryte blachą, który stanowi taras. Wejście na taras odbywa się przez drzwi balkonowe, ściany obite są deskami, a taras posiada balustradę. Całość budowli jest wysoka na 3,5 metra i całkowicie zasłania okna w budynku skarżącej.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna.
Zgodnie z przepisami art. 7 i 77 § l kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, zobowiązane są też w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W ocenie Sądu, organy I i II instancji przeprowadzając postępowanie na wniosek M. G. nie wypełniły obowiązków nałożonych na nie wskazanymi wyżej przepisami. Z wniosku M. G.
z 27 kwietnia 2005 roku wynika, że żąda zbadania sprawy nielegalnego wybudowania garaży i doprowadzenia do ich rozbiórki. Podała, że w jej ocenie garaże zostały wybudowane zbyt blisko jej domu zasłaniając dostęp światła do jej pomieszczeń, narażając ją na związane z tym faktem utrudnienia i zagrożenia. W takiej sytuacji organy nadzoru w pierwszej kolejności powinny przeprowadzić wszystkie dostępne dowody, aby ustalić stan faktyczny, także w oparciu o osobowe środki dowodowe. Na podstawie stanu faktycznego organy nadzoru powinny odpowiednio zakwalifikować wykonany przez inwestora obiekt z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego i bez względu na to, czym ten obiekt jest: garażem, pergolą lub jeszcze czym innym, należy stwierdzić, czy został wykonany zgodnie z przewidzianą dla tego typu obiektów procedurą (pozwolenia, zgłoszenia itd.) oraz wymogami (w tym zachowania odpowiednich odległości). Ponadto jeżeli inwestor powołał się na dokonane zgłoszenie dotyczące budowy pergoli, organy nadzoru powinny rozważyć, czy przedmiotowy obiekt został wykonany zgodnie z tym zawiadomieniem. Przeprowadzenie postępowania w wyżej wskazany sposób powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanych decyzji z przywołaniem i przytoczeniem oraz wyjaśnieniem zastosowanych przepisów, w szczególności z zakresu prawa budowlanego. Wynika to z przepisów art. 107 § 3 kpa. W swoich lakonicznych uzasadnieniach organy I i II instancji powołały jedynie art. 105 § l kpa, nie sposób jednak doszukać się w nich przepisów prawa materialnego (budowlanego), które wskazują na legalność wybudowania kwestionowanego przez skarżącą obiektu i chociażby jednego zdania, dlaczego obiekt ten organy zakwalifikowały jako pergolę, a nie garaż, choć taka kwalifikacja, chociażby po przeanalizowaniu załączonych do akt sprawy zdjęć może budzić wątpliwości.
Słusznie też skarżąca zarzuca naruszenie art. 10 § l kpa, zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im
wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów. Organy nadzoru zasadę przewidzianą w tym przepisie naruszyły, pozbawiając skarżącą możliwości odniesienia się do zgromadzonych dowodów, twierdzeń inwestora i zgłoszenia ewentualnych wniosków dowodowych, na przykład na okoliczność, w jaki sposób przedmiotowy obiekt jest użytkowany. Pozbawienie skarżącej tego uprawnienia mogło mieć wpływ na wynik postępowania, szczególnie ze względu na to, że jak podała przed sądem, nie mogła być na wizji lokalnej ze względów zdrowotnych.
Powyższe uchybienia proceduralne uniemożliwiają sądowi przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, w szczególności, czy rzeczywiście postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe. Reasumując, w ocenie sądu doszło do naruszenia przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego na podstawie art. 145§ l pkt l lit. "c" ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 póz. 1270 ze zm.) zaskarżoną decyzję i poprzedzającą j ą decyzję organu I instancji uchylono, a na podstawie art. 152 tej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnia się wyroku.
W oparciu o art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądzono na rzecz skarżącej koszty postępowania sądowego, tj. wpis w kwocie 500 złotych i wykazane koszty dojazdu na rozprawę w kwocie 24 złote.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło