II SA/Ol 717/04
WyrokWSA w Olsztynie2005-01-11
Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Hanna Raszkowska, Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o świadczenie przedemerytalne, która w dniu rejestracji w urzędzie pracy nie osiągnęła wymaganego wieku, może uzyskać to świadczenie, powołując się na pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie spełnił warunków do przyznania świadczenia przedemerytalnego określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Ustawa ta nie przewiduje możliwości przeliczenia okresu pracy w warunkach szczególnych w celu podwyższenia wieku wnioskodawcy ubiegającego się o świadczenie przedemerytalne, a sąd administracyjny nie ma uprawnień do uznaniowego traktowania w tej materii.Stan faktyczny
Starosta odmówił C. S. przyznania świadczenia przedemerytalnego, wskazując na niespełnienie wymogu wieku w dniu rejestracji jako bezrobotnego. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, argumentując, że ustawa nie uzależnia prawa do świadczenia od pracy w szczególnych warunkach i że skarżący nie spełniał warunków wiekowych ani stażowych. C. S. zaskarżył decyzję Wojewody, powołując się na swoje doświadczenie zawodowe i przypadki innych osób. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia WSA Hanna Raszkowska (spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Protokolant Grzegorz Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005 r., sprawy ze skargi C. S. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego - - oddala skargę.
Starosta decyzją z dnia 29 czerwca 2004 r., nr "[...]" odmówił C. S. przyznania prawa do świadczenia terytalnego, stwierdzając, że nie spełnił warunków określonych w . 37 k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, póz. 514), gdyż w dniu rejestracji, tj. 1 lipca 2003 r., nie osiągnął wieku 55 lat.
W odwołaniu od tej decyzji C. S. podniósł, że ma 30 lat pracy, w tym 17 lat w szczególnych warunkach, zakład, w którym pracował ogłosił upadłość i z tych powodów powinien on otrzymać zasiłek przedemerytalny.
Wojewoda decyzją z dnia 17 sierpnia 2004 r., nr "[...]" utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wywiódł, że w stanie faktycznym sprawy zastosowanie mają przepisy ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie z art. 37 k ust. l pkt 2 tej ustawy świadczenie przedemerytalne odwołującemu się nie przysługuje, gdyż do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy osiągnął wiek 51 lat, wobec wymaganych w przypadku mężczyzn 55 lat. Wyjaśnił ponadto, że art. 37 k ust. l ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie uzależnia nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego od udokumentowania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Nie można zatem zastosować proponowanego w odwołaniu sposobu podwyższenia okresu uprawniającego do emerytury. Podkreślił również, iż obowiązujące do dnia 31 grudnia 2001 r. przepisy dotyczące zasiłku przedemerytalnego znajdują zastosowanie w stosunku do osób, które były zarejestrowane w tym czasie, natomiast odwołujący się został zarejestrowany po raz pierwszy w dniu l lipca 2003 r.
W złożonej skardze C. S. podał, że znane mu są przypadki, w których osoby w podobnej sytuacji otrzymały świadczenie przedemerytalne. Jednocześnie skarżący nawiązał do decyzji z dnia 9 września 2003 r. w sprawie odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego podając, że nie zgadza się również z tą decyzją.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił ponadto, że przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie dają podstaw do uznaniowego przyznawania świadczeń w niej przewidzianych. Również trudna sytuacja materialna bezrobotnego nie stanowi podstawy przyznania prawa do świadczenia przewidzianego w przepisach tej ustawy. Organ zwrócił też uwagę, że argumenty skarżącego dotyczyły w znacznej mierze odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego, podczas gdy zaskarżona decyzja dotyczy świadczenia przedemerytalnego. Podkreślono, że skarżący nie spełnia także warunków do uzyskania zasiłku przedemerytalnego, określonych w art. 37 j ust. l ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § l w zw. z art. 145 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może ją wzruszyć jedynie wówczas, gdy narusza ona przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Tego rodzaju naruszeń prawa nie można przypisać wydanej w sprawie ostatecznej decyzji administracyjnej.
Organ odwoławczy słusznie wskazał, iż skarżący nie spełnia określonych w art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późno zm.). warunków uprawniających do pobierania świadczenia przedemerytalnego.
Stosownie do art. 37 l tej ustawy prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do jego nabycia w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Natomiast zgodnie z art. 37 k ust. 1 świadczenie przedemerytalne przysługuje (z zastrzeżeniem ust. 9, który me ma zastosowania w stanie faktycznym sprawy) osobie, spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli:
l) osiągnęła wiek co najmniej 58 lat kobieta i 63 lata mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub
2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub
3) do dnia rozwiązania stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn, lub
4) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku j z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy Dz. U. 2002 r. Nr 9, póz. 85, Nr 127, póz. 1088 i Nr 155, póz. 1287), lub 5) zakończyła okres zatrudnienia, o którym mowa w art. 19 ust. 2 a (wykonywanie przez bezrobotnych, którzy ukończyli 53 lata - kobiety i 58 lat -mężczyźni, z którymi rozwiązanie stosunku pracy w ostatnim zakładzie pracy nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, pracy w ramach prac interwencyjnych), i w wyniku zaliczenia go do okresu uprawniającego do emerytury spełnia warunki określone w pkt l, 3 lub 4.
Skarżący warunków tych nie spełnił, gdyż w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w P., tj. l lipca 2003 r., miał niespełna 52 lata (pkt 1), w dacie rozwiązania z nim stosunku pracy posiadał niewiele ponad 35 lata okresu uprawniającego do emerytury i miał 51 lat (pkt 2 i 3), a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z innych przyczyn niż wymienione w pkt 4 cytowanego art. 37 k, nie zachodzą też okoliczności, o których mowa w pkt 5 tego przepisu.
Słusznie też organ odwoławczy zauważył, że przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie przewidują możliwości przeliczenia okresu pracy w warunkach szczególnych i podwyższenia w ten sposób wieku wnioskodawcy ubiegającego się o świadczenie przedemerytalne.
Mając na względzie zarzuty podnoszone przez skarżącego dotyczące jego stanu zdrowia i możliwości zarobkowania, należy też zwrócić uwagę na to, iż przepisy znajdujące zastosowanie w sprawie mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dają organom administracyjnym ani sądowi administracyjnemu uprawnień do uznaniowego traktowania regulowanej nimi problematyki.
Natomiast wywody skarżącego dotyczące zasiłku przedemerytalnego nie są przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie, gdyż skarga dotyczy decyzji rozstrzygającej o prawidłowości odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego. Dodać też należy, że dnia 29 czerwca 2004 r. skarżący przesłuchiwany w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. podał, że nie wnosił odwołania od decyzji w sprawie zasiłku przedemerytalnego i wnosi o l przyznanie świadczenia przedemerytalnego.
Odnośnie natomiast żądania skarżącego przyznania przez Sąd zasiłku przedemerytalnego wyjaśnić należy, że sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku stanowiącego przedmiot postępowania administracyjnego, lecz kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia zgodności z przepisami postępowania administracyjnego i prawa materialnego, według stanu faktycznego i prawnego z daty jego podjęcia. Sąd administracyjny nie jest bowiem organem trzeciej instancji w postępowaniu administracyjnym, lecz jest jedynie wyposażony w uprawnienia o charakterze kasacyjnym. Jeżeli stwierdzi, l że zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej są niezgodne z prawem, orzeka o pozbawieniu mocy obowiązującej zaskarżonego aktu lub czynności.
W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, należało skargę jako nieuzasadnioną oddalić na i podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło