II SA/Ol 720/11

PostanowienieWSA w Olsztynie2011-10-27

Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, w której skarżący jest zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, należy przyznać mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnił przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Skoro skarżący był zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, pozostała do rozstrzygnięcia kwestia ustanowienia adwokata. Sąd stwierdził, że skarżący, pozostając na utrzymaniu matki dysponującej jedynie rentą, nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
W. L. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności dotyczące uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skarżący oświadczył, że nie posiada majątku ani dochodów, a jego matka dysponuje jedynie rentą. Sąd uznał, że skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy i przyznał mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. L. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności – uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata. We wniosku z dnia "[...]", W. L. wniósł o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia "[...]", Nr "[...]". Do przedmiotowego wniosku załączył oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, w którym wskazał, że nie posiada żadnego majątku oraz żadnych dochodów i źródeł utrzymania. Pismem z dnia "[...]", skarżący wezwany został do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W wezwaniu tym wskazano jednocześnie, iż z wypełnionego formularza powinno wynikać jakie jest źródło utrzymania skarżącego oraz tytuł do lokalu, w którym mieszka. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie, skarżący przedłożył formularz wniosku z dnia "[...]", w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W rubrykach nr 5 i 11 nawiązał do przedmiotu skargi oraz wskazał własne problemy zdrowotne. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi obecnie wspólne gospodarstwo domowe z matką. W rubryce nr 7.1. wykazał mieszkanie ("[...]"), w rubryce nr 8 – rentę matki w wysokości "[...]", natomiast w rubryce nr 10 wyjaśnił, iż obecnie pozostaje bez dochodu, a wcześniej w związku ze swoją niepełnosprawnością otrzymywał zasiłek z opieki społecznej "[...]". Do przedmiotowego wniosku skarżący załączył kserokopie orzeczeń wydanych w sprawie ustalenia stopnia niepełnosprawności (4 szt.). Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Tym samym w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 ppsa, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Stosownie też do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy, obejmującego ustanowienie zawodowego pełnomocnika. Zauważyć należy, iż skarżący, po utracie otrzymywanego dotychczas świadczenia z pomocy społecznej, pozostaje obecnie w istocie na utrzymaniu matki, a ta dysponuje wyłącznie dochodem z tytułu renty w kwocie ok. "[...]". Mając zatem na uwadze wysokość tego dochodu nie można uznać, że pochodzące z niego środki pieniężne dają realną możliwość poniesienia kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego matki. Wskazać jednocześnie należy, iż z uwagi na powyższe okoliczności za niekonieczne uznano wezwanie skarżącego do złożenia dodatkowego oświadczenia wyjaśniającego, czy w rubryce nr 7.1. w pozycji "mieszkanie" określił jego powierzchnię w m2, czy też wysokość ponoszonych opłat mieszkaniowych. Złożenie przedmiotowego oświadczenia nie wniosłoby bowiem do sprawy informacji, które mogłyby mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. W świetle powyższego, w warunkach niniejszej sprawy za zasadne uznano przyznanie skarżącemu prawa pomocy, obejmującego ustanowienie adwokata i tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło