II SA/Ol 727/17
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-11-20
Skład orzekający: Piotr Chybicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia warunków zabudowy, mogą zostać dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym jako uczestnicy, jeśli wykażą interes prawny wynikający z ich współwłasności pomostu rekreacyjnego, który został zniszczony przez stronę skarżącą?Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia wnioskodawców do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestników, ponieważ nie wykazali oni interesu prawnego. Interes prawny, wymagany do dopuszczenia do postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., musi wynikać z normy prawa materialnego i mieć charakter indywidualny, a nie jedynie faktyczny. Wnioskodawcy, jako właściciele nieruchomości nie sąsiadujących bezpośrednio z terenem inwestycji, nie wykazali, w jaki sposób rozstrzygnięcie w sprawie warunków zabudowy wpłynie na ich indywidualne prawa lub obowiązki.Stan faktyczny
Wnioskodawcy B. M. i S. M. zwrócili się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o dopuszczenie ich do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestników. Twierdzili, że są użytkownikami i opłacają konserwację pomostu rekreacyjnego, a strona skarżąca J. P. zniszczył pomost, naruszając ich współwłasność i obniżając wartość ich nieruchomości. Sprawa dotyczyła skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla budowy tego pomostu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia B. M. i S. M. do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. M. i S. M. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestników postępowania w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie warunków zabudowy postanawia odmówić dopuszczenia B. M. i S. M. do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania. WSA/post.1 – sentencja postanowienia
Opisaną w sentencji postanowienia decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło, po rozpatrzeniu odwołania J. P., decyzję Wójta Gminy "[...]" w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pomostu rekreacyjnego.
Skargę na powyższa decyzje wywiódł do tut. Sadu J. P.
Wnioskiem z dnia 3 października 2017 r. B. M. i S. M. zwrócili się do Sądu o uznanie ich za stronę w postępowaniu sądowo administracyjnym. Wskazali, że są użytkownikami spornego pomostu i regularnie opłacają jego konserwację. J. P., który zniszczył pomost, naruszył ich współwłasność i doprowadził do obniżenia wartości ich nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie.
Z przywołanej regulacji wywieść należy, iż o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, a nie interes faktyczny. Wnioskodawca winien zatem wykazać, że spełnia przesłanki, o których mowa w art. 33 § 2 p.p.s.a., tzn. przedstawić dowody i argumenty, które przemawiają za tym, że wynik postępowania przed sądem administracyjnym będzie dotyczył jego interesu prawnego.
W judykaturze sądów administracyjnych oraz w doktrynie przedmiotu ugruntowało się stanowisko, że stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawną a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, które mogą stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji (por. postanowienie NSA z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt I OZ 709/10 – dostępne, jak i pozostałe przywołane w uzasadnieniu, w internetowej bazie sądów administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Aktualność interesu prawnego oznacza, że nadaje się on do urzeczywistnienia w danej sytuacji faktycznej i prawnej i wiąże się z realnością, co oznacza, że powinien on istnieć w dacie stosowania norm w konkretnym postępowaniu. O interesie prawnym osobistym, własnym i indywidualnym można zaś mówić, gdy przypisać go można do zindywidualizowanego podmiotu w tym znaczeniu, że akt prawny skierowany do danego podmiotu musi wpływać na jego sytuację prawną. (por. orzeczenia NSA: z dnia 3 września 2014 r., sygn.akt II OZ 78314, z dnia 11 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 804/10).
Uwzględniając powyższe, sąd w składzie rozpoznającym niniejszy wniosek stwierdził, iż argumentacja wnioskodawców nie zasługuje na uwzględnienie. Z przepisu art. 33 § 2 p.p.s.a. wynika, że uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego może stać się podmiot, któremu przysługiwała legitymacja materialnoprawna w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu, ale który w tym postępowaniu nie brał udziału, albowiem tylko wtedy wynik postępowania sądowoadministracyjnego może dotyczyć jego interesu prawnego. Stronami postępowania z wniosku o ustalenie warunków zabudowy, poza wnioskodawcą, będą natomiast zawsze właściciele (użytkownicy wieczyści) nieruchomości inwestowanej a także w określonych przypadkach właściciele nieruchomości przylegających do terenu inwestycji. Stronami tego postępowania administracyjnego co do zasady nie są natomiast właściciele (użytkownicy wieczyści), a tym bardziej najemcy dalej położonych nieruchomości, nawet pozostających w granicach obszaru analizowanego. Zaznaczyć przy tym należy, że sąsiedztwo fizyczne samo w sobie nie przesądza o przymiocie strony w postępowaniu o warunki zabudowy, ale tylko takie sąsiedztwo, które skutkuje włączeniem w obszar oddziaływania inwestycji wyznaczony przepisami prawa (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 stycznia 2008 r., sygn.akt II SA/Gd 116/07; wyrok WSA w Krakowie z dnia 22 stycznia 2013 r., sygn.akt II SA/Kr 1503/12; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 30 października 2013 r., sygn.akt II SA/Sz 952/13). Za strony postępowania mogą być uznani ewentualnie tylko ci spośród właścicieli nieruchomości sąsiednich, którzy mogą wykazać się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Treść art. 28 k.p.a. nie stanowi samoistnej normy prawnej dla wywodzenia przysługującego przymiotu strony postępowania - ustalenie interesu lub obowiązku prawnego może nastąpić jedynie w związku z konkretną normą prawa materialnego (wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 972/12; wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2035/10 ). Zauważyć przy tym należy, że postępowanie w sprawie o warunki zabudowy dotyczy wstępnego etapu procesu inwestycyjnego i ewentualna pozytywna decyzja nie upoważnia do rozpoczęcia jakichkolwiek robót i sama w sobie nie powoduje żadnych uciążliwości a także nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich, co wynika wprost z art. 63 ust. 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W świetle powyższych uwag zdaniem sądu wnioskodawcy nie wykazali interesu prawnego, stanowiącego niezbędną przesłankę do uznania ich za uczestników postępowania sądowego w sprawie o warunki zabudowy. Fakt, że zainteresowani są właścicielami nieruchomości nie sąsiadującym bezpośrednio z działką, na której posadowiony jest pomost nie stanowi, że rozstrzygnięcie w sprawie będzie wpływać na sferę ich indywidualnych praw lub obowiązków, czy też godzić w ich prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących im praw do tychże nieruchomości.
Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło