II SA/Ol 736/17

PostanowienieWSA w Olsztynie2017-11-09

Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która otrzymuje emeryturę i okazjonalne honoraria autorskie, a także pomaga synowi niezdolnemu do pracy, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej miesięczne dochody netto wynoszą 1966,52 zł, a dodatkowo otrzymuje ok. 450 zł honorariów, przy czym jej stałe wydatki to 800 zł na mieszkanie i media oraz ok. 400 zł na leczenie?
Ratio decidendi
Skarżąca nie została zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ wykazane przez nią dochody i środki na koncie, po odjęciu stałych wydatków na mieszkanie i leczenie, pozwalają na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Sąd uznał, że skarżąca ma zdolność do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów sądowych, a pogorszenie sytuacji materialnej wskutek poniesienia tych wydatków nie jest równoznaczne z brakiem możliwości zapewnienia sobie minimum warunków socjalnych.
Stan faktyczny
Skarżąca A.Ł. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie 633 zł tytułem wpisu od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioskodawczyni podała, że jej miesięczny dochód netto z emerytury wynosi 1966,52 zł, okazjonalnie otrzymuje ok. 450 zł honorariów autorskich, a jej stałe wydatki to 800 zł na mieszkanie i media oraz ok. 400 zł na leczenie. Pomaga synowi niezdolnemu do pracy. Analiza jej rachunku bankowego wykazała wpływy w wysokości 6127,04 zł w okresie dwóch miesięcy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.Ł. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie obciążenia kosztami wynikającymi z przechowywania i oszacowania pojazdu postanawia odmówić zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych. W reakcji na wezwanie do uiszczenia 633 zł tytułem wpisu od skargi A. Ł. wystąpiła we wniosku z 12 października 2017 r. o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca oświadczyła, iż mieszka i utrzymuje się sama. Jej miesięczny dochód netto z emerytury wynosi 1966,52 zł. "Okazjonalnie" otrzymuje też honoraria autorskie - ok. 450 zł. Nie posiada majątku. Stan jej konta w dniu sporządzenia wniosku wyniósł 230 zł. Wymienione zobowiązania i stałe wydatki to opłaty za mieszkanie i media w wysokości 800 zł i koszty leczenia - ok. 400 zł. Skarżąca nadmieniła, iż nie uzyskuje pomocy od dwojga dzieci, obarczonych kredytami i kosztami utrzymania swoich dzieci. Sama pomaga natomiast synowi M., który po wypadku jest całkowicie niezdolny do pracy i otrzymuje rentę ok. 900 zł miesięcznie. Na wezwanie skarżąca złożyła zestawienie operacji na swym rachunku bankowym za okres od 1 września do 31 października 2017 r. W piśmie przewodnim wyjaśniła, iż przesłana na jej konto przez syna W. kwota 920 zł nie stanowiła darowizny ani pomocy, lecz była rozliczeniem z tytułu poniesionych przez nią kosztów wakacji wnuków. Rozpatrując wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późniejszymi zmianami), zwolnienie osoby fizycznej od kosztów sądowych w całości lub w części, stanowiąc przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu nie można utożsamiać pogorszenia sytuacji materialnej wskutek konieczności poniesienia wydatków związanych z postępowaniem sądowym. W przepisie chodzi bowiem o sytuację, w której posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie tych wydatków spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Prawo pomocy, zwane potocznie prawem ubogich, powinno być zatem przyznawane tylko gdy strona wiarygodnie wykaże, że nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym było i jest dla niej obiektywnie niemożliwe. Analizowane dane świadczą o zdolności skarżącej do wygospodarowania środków odpowiadających kosztom sądowym w niniejszej sprawie. Od początku września do końca października 2017 r. (odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu został doręczony 25 września 2017 r.) wpływy na jej konto wyniosły bowiem 6127,04 zł, a wiec średnio 3063,52 zł miesięcznie. Kwota pozostała do dyspozycji po pokryciu stałych wydatków, związanych z mieszkaniem (800 zł) i leczeniem (400 zł), to 1863,52 zł. Wobec powołania się przez skarżącą na błędną informację o stanie jej konta na dzień sporządzenia wniosku, należy na marginesie odnotować, iż nie wynosił on 230, lecz 971,26 zł. Uznając, iż w opisanej sytuacji nawet częściowe uwzględnienie wniosku nie byłoby uzasadnione, referendarz sądowy, w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 wskazanej ustawy, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło