II SA/Ol 748/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. U. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie: Beaty Jezielskiej, Ireny Szczepkowskiej i Adama Matuszaka od orzekania w sprawie ze skargi A. U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie uzupełnienia wniosku o wydanie zaświadczenia - niedopuszczalność zażalenia postanawia oddalić wniosek. WSA/pos.1- sentencja postanowienia Pismem z dnia 14 lipca 2010 r. A. U. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie uzupełnienia wniosku o wydanie zaświadczenia - niedopuszczalność zażalenia. Na rozprawie w dniu 19 października 2010 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie całego składu orzekającego z tego powodu, że przedmiotowa sprawa jest małym fragmentem całej sprawy dotyczącej uwłaszczenia działki będącej w użytkowaniu wieczystym skarżącego. Skarżący podał, że w sprawie II SA/Ol 933/09 orzekał sędzia Adam Matuszak. W sprawie tej bez żadnych dowodów skarga została oddalona. W sprawie o sygn. akt. II SA/Ol 1003/07 jednym z sędziów była sędzia Irena Szczepkowska. Wprawdzie w tej sprawie wyrok był dla skarżącego korzystny, ale w zaleceniach dla organów administracji został odesłany do sądu cywilnego, żeby udowodnić kto jest spadkobiercą po Z. S.. Natomiast sędzia Beata Jezielska występowała w sprawie II SAB/Ol 59/08. Wyrok w tej sprawie także był dla skarżącego pozornie korzystny, ale w uzasadnieniu powołano się na wcześniejszy wyrok II SA/Ol 1003/07 i zalecenia zawarte w uzasadnieniu tego wyroku. Skarżący argumentował, że pozornie przedmiotowa sprawa jest inna, ale łączy się z poprzednimi sprawami, czyli sędziowie mogą się czuć związani swoimi wcześniejszymi wyrokami. Podał, że sędziowie orzekający w sprawie próbowali przerzucić na niego obowiązki organu administracji. Przed rozpoznaniem wniosku sędziowie WSA Beata Jezielska, Irena Szczepkowska i Adam Matuszak złożyli oświadczenia, że między nimi a żadną ze stron lub jej przedstawicielem w niniejszej sprawie nie zachodzi okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznaniu tej sprawy. Ponadto oświadczyli, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Wniosek złożony w niniejszej sprawie nie może odnieść zamierzonego skutku. Przede wszystkim trzeba wskazać, że zgodnie z dyspozycją art. 18 § 1 pkt 6a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, ze zm., zwanej dalej w skrócie ppsa) sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Wykładnia gramatyczna powołanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że przesłanka ta ma zastosowanie wyłącznie w sprawach skarg na decyzje i postanowienia. Ponadto treść art. 18 § 1 zawierającego ustawowe przesłanki wyłączenia jednoznacznie wskazuje, że zawarte w nim wyliczenie jest wyczerpujące. Z uwagi na wskazany wyżej charakter tego wyliczenia przyjmuje się, że objęte w nim przyczyny wyłączenia sędziego nie powinny być interpretowane rozszerzająco. W sprawie niniejszej skarżący zażądał wydania zaświadczenia potwierdzającego stan prawny nieruchomości. Następnie zaś Kolegium postanowieniem stwierdziło niedopuszczalność zażalenia z uwagi na fakt, że w ocenie organu II instancji pismo Kierownika Referatu w Urzędzie Miasta z dnia 8 kwietnia 2010 r. wzywające stronę do uzupełnienia wniosku przez określenie interesu prawnego w uzyskaniu żądanego zaświadczenia, nie było w świetle Kodeksu postępowania administracyjnego postanowieniem na które przysługiwało zażalenie. Z akt sprawy wynika, że skarga na postanowienie Kolegium jest pierwszą skargą wniesioną do sądu administracyjnego. Wcześniej skarżący innej skargi nie składał, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie nie rozpoznawał skargi na postanowienie Kolegium związane z wydaniem zaświadczenia o żądanej treści. Dlatego też w sprawie nie zaszły przesłanki wyłączenia sędziego określone w art. 18 § 1 pkt 6a ppsa. Mając powyższe na uwadze uznać należało, że nie ma przeszkód prawnych, aby sędzia Adam Matuszak, który brał udział w wydaniu wyroku w sprawie skargi A. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, sygn. akt II SA/Ol 933/09, uczestniczył w rozpoznaniu skargi na uzupełnienie wniosku o wydanie zaświadczenia – niedopuszczalność zażalenia. Podobnie nie ma przeszkód prawnych, aby sędzia Irena Szczepkowska, która brała udział w wydaniu wyroku w sprawie skargi A. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, sygn. akt II SA/Ol 1003/07, uczestniczyła w rozpoznaniu skargi na postanowienie Kolegium z "[...]" Ustawowa przesłanka wyłączenia nie dotyczy również sędzi Beaty Jezielskiej, która orzekała w sprawie o sygn. II SAB/Ol 59/08 ze skargi A. U. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Skarga na bezczynność organu nie mieści się bowiem w dyspozycji art. 18 § 1 pkt 6a ppsa, gdyż nie jest to skarga na decyzję lub postanowienie. W sprawie nie zachodzą również przesłanki wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 ppsa stanowiącym, że wyłączenie może nastąpić na żądanie sędziego lub na wniosek strony, jeżeli między sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Ustawodawca nie wskazał przesłanek wyłączenia sędziego na wniosek strony w sposób wyczerpujący, lecz scharakteryzował je stwierdzając, że chodzi o taką okoliczność między sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie (iudex suspectus). Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy zatem od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (por. Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, T. Woś (red.), Warszawa 2005, s. 151 i nast.). Nie stanowi przesłanki określonej w art. 19 p.p.s.a. ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych przez niego uchybień w zakresie przepisów prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Sąd, rozpoznając wniosek o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1996r., sygn. akt I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59). Wnioskodawca powinien wskazać okoliczności w postaci konkretnych faktów, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności składu orzekającego. We wniosku nie wskazano jakichkolwiek okoliczności, które byłyby przesłanką wynikającą z treści art. 18 i 19 p.p.s.a., zaś powołany we wniosku zarzut dotyczący związania sędziów poglądami wyrażonymi w poprzednich sprawach skarżącego nie spełnia dyspozycji żadnego z powołanych wyżej przepisów. Ponadto, wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego, stosownie do art. 22 § 2 p.p.s.a., musi być poprzedzone również złożeniem wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzeczy jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971r., sygn. akt I CZ 121/71, OSNCP 1972, nr 3, poz. 55). Sąd po zapoznaniu się z oświadczeniami sędziów: Beaty Jezielskiej, Ireny Szczepkowskiej i Adama Matuszaka nie stwierdził zaistnienia przesłanek, które by skutkowały wyłączeniem tych sędziów od rozpoznania niniejszej sprawy. Z tych też powodów, na podstawie art. 22 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek skarżącego jako niezasadny należało oddalić.