II SA/Ol 748/10

PostanowienieWSA w Olsztynie2011-06-24

Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący został już zwolniony od kosztów sądowych w całości, możliwe jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania?
Ratio decidendi
Tak, możliwe jest przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, nawet jeśli skarżący został już wcześniej zwolniony od całości kosztów sądowych. Kluczowe jest wykazanie, że poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika nastąpiłoby z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania strony.
Stan faktyczny
A. U. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną (bezrobotny, utrzymujący się z pomocy społecznej, posiadający jedynie mieszkanie). Wcześniejszym postanowieniem z dnia 16 września 2010 r. został już zwolniony od całości kosztów sądowych. Wniosek dotyczył zatem głównie ustanowienia adwokata w związku z zamiarem wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego jego skargę na postanowienie SKO.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. U. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie uzupełnienia wniosku o wydanie zaświadczenia – niedopuszczalności zażalenia postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące ustanowienie adwokata. We wniosku z dnia 17 czerwca 2011 r., złożonym na urzędowym formularzu, A. U. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]". W jego uzasadnieniu podniósł, iż jest osobą samotną, bezrobotną, utrzymującą się ze świadczeń z pomocy społecznej. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. Do jego majątku należy mieszkanie, znajdujące się w budynku w znacznym stopniu wyeksploatowanym, nie remontowanym od nowości. Źródłami dochodu skarżącego są zasiłki okresowy i celowy, których łączna wysokość wyniosła w 2010 r. – 5.311 zł, natomiast w 2011 r. – 2.275,50 zł, co średnio stanowi kwotę 379 zł miesięcznie. Zauważyć należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, iż postanowieniem z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 748/10, Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, uwzględniając wniosek skarżącego z dnia "[...]" w całości, zwolnił go od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków (art. 241 ppsa). Przedmiotowe postanowienie stało się prawomocne z dniem 12 października 2010 r. W konsekwencji, na obecnym etapie sprawy, zakresem rozstrzygnięcia objęta może być wyłącznie kwestia ustanowienia dla skarżącego adwokata. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W warunkach niniejszej sprawy, z uwagi na uprzednie zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych, jedynymi kosztami postępowania, do których poniesienia zobowiązany jest skarżący (w związku z zamiarem wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 748/10, oddalającego jego skargę na wskazane wyżej postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego) są koszty związane z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, że poniesienie przez skarżącego przedmiotowych kosztów postępowania nastąpiłoby z uszczerbkiem koniecznego dla niego utrzymania. Jego sytuacja jest bowiem tak zła, że zmusza go do utrzymywania się w całości ze środków otrzymywanych z pomocy społecznej, wystarczających jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący nie posiada również środków majątkowych, które umożliwiłyby mu poniesienie przedmiotowych kosztów. Mieszkanie, które stanowi jego jedyny majątek, służy bowiem zaspokojeniu jego własnych potrzeb mieszkaniowych. W tych warunkach, za zasadne uznano ustanowienie dla skarżącego adwokata i tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło