II SA/Ol 765/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2006 roku sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie rozbiórki dobudowy do budynku szeregowego - zarzutów do tytułu wykonawczego - oddala skargę. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]", wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, nakazał A. M. rozbiórkę wykonanej dobudowy do istniejącego budynku sklepowego zlokalizowanego na działce nr "[...]" w J. przy ul. "[...]". Na skutek odwołania decyzja powyższa została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia "[...]", zaś Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 maja 2002r. sygn. akt IV SA 1835/00 oddalił skargę na powyższą decyzję. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu "[...]" stycznia 2005r. wystawił upomnienie w trybie art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wzywające A. M. do wykonania w terminie 7 dni od otrzymania wezwania obowiązku wynikającego z decyzji tego organu z dnia "[...]" dotyczącej nakazu rozbiórki wykonanej dobudowy do istniejącego budynku na działce nr "[...]" położonej w J. przy ul. "[...]". Upomnienie to A. M. doręczono w dniu 28 stycznia 2005r. W dniu "[...]" czerwca 2006r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił tytuł wykonawczy Nr "[...]" w przedmiocie wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia "[...]" dotyczącego rozbiórki wykonanej dobudowy do istniejącego budynku sklepowego na działce nr "[...]" w J. przy ul. "[...]". W dniu 28 czerwca 2006r. A. M. wystąpił do organu egzekucyjnego z prośbą o odroczenie wykonania tytułu wykonawczego wobec wskazanego w nim pkt 7 tj. zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucji. Wyjaśnił, że sklep jest jego jedynym środkiem utrzymania, zaś obecna sytuacja jest efektem opieszałości gminnego budowlańca w pierwszej fazie rozbudowy budynku. Podał, że ze swej strony zrobił wszystko aby dobudowa była legalna i nadal chce ją zalegalizować. Podkreślił, że dobudowa była jedynym rozwiązaniem aby sklep mógł nadal funkcjonować. Powrót do stanu poprzedniego spowoduje konieczność jego zamknięcia i pozbawienia go środków do życia. Postanowieniem z "[...]" Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, orzekł o oddaleniu zarzutu A. M. zgłoszonego do tytułu wykonawczego wystawionego w dniu "[...]" czerwca 2006r. Wyjaśniono, że strona w nawiązaniu do pouczenia zawartego w tytule wykonawczym wniosła prośbę w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podniesione przez nią argumenty nie mogą być jednakże uwzględnione wobec enumeratywnie wskazanych w art. 33 ww. ustawy podstaw dla skutecznego zgłoszenia zarzutu. W zażaleniu A. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej "decyzji" w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Poinformował, iż od 1997r. ubiegał się pisemnie i na forum zarządu gminy o udzielenie mu pozwolenia na dobudowę do istniejącego budynku sklepowego. Przez cały czas zbywano go w różny sposób nie wydając pozwolenia. Podkreślił, iż czuje się oszukany, celowo wprowadzony w błąd przez służbę budowlaną w Jezioranach, za którą teraz musi ponosić konsekwencje. Podał, że dobudówka nie stanowi żadnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Jest to jego miejsce pracy i jej likwidacja oznacza pozbawienie go środków do życia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia "[...]" sierpnia 2006r. znak "[...]" - będącym przedmiotem skargi - utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Wyjaśnił, iż wobec prawomocnej i ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę dobudowy do istniejącego budynku sklepowego skierowanej do A. M. i niewykonaniu nałożonego nią obowiązku, PINB tytułem wykonawczym z dnia "[...]" czerwca 2006r. wszczął postępowanie egzekucyjne w tej sprawie. Strona korzystając z pouczenia zawartego w tytule wykonawczym o możliwości złożenia zarzutu skorzystała z tego prawa twierdząc, że został wobec niej zastosowany zbyt uciążliwy środek egzekucyjny. Organ odwoławczy przywołał treść art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stwierdzając, iż żadna z enumeratywnie tam wymienionych przesłanek nie występuje w sprawie. Podniesione przez stronę argumenty dotyczące podejmowanych starań o uzyskanie zgody na dobudowę i modernizację sklepu nie mogą być wzięte pod uwagę w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż organ ten nie rozpatruje sprawy od strony merytorycznej, a jedynie od strony egzekucji obowiązków nałożonych ostateczną decyzją. Odpowiadając na zarzut skarżącego o uciążliwości środka egzekucyjnego (w tytule wykonawczym zakreślono pozycję, iż niniejszy tytuł wykonawczy zostaje skierowany do przymusowego wykonania poprzez zastosowanie grzywny w celu przymuszenia) wyjaśniono, iż zgodnie z art. 121 ww. ustawy w przypadku egzekucji obowiązku - przymusowej rozbiórki, wysokość grzywny w celu przymuszenia będzie stanowić iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części objętej nakazem rozbiórki i 1/5 ceny 1m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego ustalonej przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej do obliczania premii gwarancyjnej. Na powyższą "decyzję" skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie złożył A. M. wnosząc o merytoryczne rozpatrzenie tej sprawy i oddalenie postanowienia o rozbiórce dobudowy do istniejącego budynku sklepowego. Podał, że dotychczas jego odwołania były rozpatrywane wyłącznie pod względem egzekucyjnym. Podniósł, że dokonana przybudówka - zabudowa balkonu i schodów - wg. służb budowlanych w gminie miała mieć charakter modernizacji. Po raz kolejny przedstawił przebieg swoich starań o przeprowadzenie tej modernizacji. Wyjaśnił, że nie miał świadomości, iż zgoda zarządu gminy na modernizację sklepu nie była wystarczająca do podjęcia prac budowlanych. Z tego powodu wniósł o oddalenie postanowienia o rozbiórce, gdyż zaistniała sytuacja nie wynika z jego złej woli lecz niewiedzy i opieszałości urzędu. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone akty pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. zwanej dalej: ustawą ppsa.). Wzruszenie postanowienia następuje w razie, gdy kontrola wykaże, że akt ten narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy ppsa. ). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wobec zarzutów skargi i wniosków w niej zawartych należy na stępie wyjaśnić skarżącemu, iż niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne nie dotyczy wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu "[...]" maja 2000r. decyzji nakazującej A. M. dokonanie rozbiórki wykonanej dobudowy do istniejącego budynku sklepowego zlokalizowanego na działce nr "[...]" w J. przy ul. "[...]" lecz przedmiotem kontroli Sądu jest prowadzone w tym przedmiocie postępowanie egzekucyjne wszczęte wobec braku dobrowolnego wykonania obowiązku określonego decyzją PINB z dnia "[...]" maja 2000r. Wyjaśnić należy także, iż w sprawie wydanej decyzji o nakazie rozbiórki ww. części budynku wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 23 maja 2002r. sygn. akt IV SA 1835/00, w którym oddalił skargę A. M. Wprawdzie wyrok powyższy został wydany na gruncie ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368, ze zm.), to zgodnie z art. 99 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Zatem niezasadne są zarzuty skarżącego, które dotyczą naruszenia przepisów Prawa budowlanego i decyzji o nakazie rozbiórki "dobudowanej części budynku sklepowego", bowiem w tamtej sprawie wypowiedział się już NSA w Warszawie i Sąd obecnie orzekający w sprawie dotyczącej postępowania egzekucyjnego jest tą oceną związany. Do momentu skutecznego wzruszenia decyzji o nakazie rozbiórki Sąd jak i organy egzekucyjne orzekające w sprawie będą związane treścią obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Przechodząc od tych ogólnych wyjaśnień na grunt rzeczonej sprawy wskazać należy, iż organ egzekucyjny wobec bezskutecznego wezwania skarżącego upomnieniem z dnia "[...]" stycznia 2005r. do dobrowolnego wykonania obowiązku wynikającego z decyzji PINB z dnia "[...]" maja 2000r. wystawił w dniu "[...]" czerwca 2006r. tytuł wykonawczy, stosownie do art. 27 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002r. Nr 110, poz. 968, ze zm. zwaną dalej: ustawą o postępowaniu), w którym pouczono zobowiązanego o możliwości zgłoszenia w terminie 7 dni zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Skarżący korzystając z powyższego prawa w terminie zgłosił organowi egzekucyjnemu pismem z dnia 27 czerwca 2006r. zatytułowanym "prośba" zarzut dotyczący prowadzonego postępowania egzekucyjnego oparty na przesłance zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz wskazanie innych okoliczności dotyczących trudnej sytuacji materialnej, w której skarżący się znajdzie w wypadku wykonania nałożonego na niego obowiązku. W tym miejscu należy skarżącemu wyjaśnić, iż stosownie do art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wykonalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Powyższy zapis oznacza, iż organ egzekucyjny nie może badać zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym - ( por. wyrok. NSA z dnia 8 lipca 1999r. sygn. akt I SA 303/99, niepublikowany, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2000r. sygn. III SA 1902/99, niepublikowany) lecz jedynie stwierdza, czy istnieją przesłanki dopuszczalności wszczęcia egzekucji oraz istnieje dopuszczalność prowadzenia egzekucji. W przypadku gdy organem egzekucyjnym jest wierzyciel ustalenie tych okoliczności następuje przed sporządzeniem tytułu wykonawczego, który w niniejszej sprawie został wydany w dniu "[...]" czerwca 2006r., co oznacza, iż organ egzekucyjny nie stwierdził przesłanek niedopuszczalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego i stanowisko to w oparciu o zgromadzone materiały postępowania administracyjnego jest prawidłowe. Skarżący w toku postępowania egzekucyjnego nie przedstawił przesłanki uniemożliwiającej prowadzenie egzekucji, czy też brak jej dopuszczalności. Zgłoszony zaś przez A. M. zarzut dotyczący zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego na podstawie art. 33 pkt 8 ustawy o postępowaniu nie mógł w okolicznościach niniejszej sprawy odnieść skutku. Prawidłowo organy orzekły zatem o jego oddaleniu, bowiem w sytuacji gdy organ egzekucyjny prowadzi postępowanie w zakresie realizacji obowiązku o charakterze niepieniężnym to ma bardzo ograniczony zakres środków egzekucyjnym, których celem jest doprowadzenie do wykonania obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2006r. sygn. akt III OSK 1260/05, niepublikowany). W sytuacji, gdy organ ma za zadanie wyegzekwować nakaz przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego, to grzywna w celu przymuszenia praktycznie jest jedynym (pierwszym i ostatnim) środkiem egzekucyjnym, gdyż po niej następuje już wykonanie zastępcze, które bez wątpienia jest środkiem egzekucyjnym bardziej uciążliwym, niż grzywna i kończącym postępowanie egzekucyjne. Nadto skarżącemu należy wyjaśnić, że mimo wskazania w tytule wykonawczym, iż taki środek egzekucyjny będzie zastosowany w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym, do chwili orzekania w sprawie, postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia nie zostało jeszcze wydane. Po jego wydaniu przez organ egzekucyjny skarżącemu będą także przysługiwały środki zaskarżenia, określone w art. 122 § 3 ustawy o postępowaniu, o których to środkach skarżący będzie pouczony. Oceniając przeprowadzone postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie oraz wydane zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa, które skutkowałoby koniecznością uchylenia ww. postanowienia. Należało zatem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalić.