II SA/Ol 782/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 28 października 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na protokół odwoławczej komisji powypadkowej z dnia 25 marca 2005r w przedmiocie nie uznania zdarzenia za wypadek mający związek z pełnieniem służby postanawia odrzucić skargę. W dniu 21 września 2005r. M. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie w sprawie prowadzenia postępowania dotyczącego jego wypadku w pracy w Komendzie Powiatowej Policji w S. mającego miejsce w dniu "[...]"lipca 1999r. i treści m.in. protokołu powypadkowego z posiedzenia odwoławczej komisji powypadkowej. W skardze podał, iż w dniu 19 lipca 1999r. uległ wypadkowi w trakcie pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji w S., który przez komisję wypadkową w pierwotnej wersji na podstawie protokołu powypadkowego z dnia "[...]"sierpnia 2004r,. został uznany za wypadek w służbie podczas wykonywania obowiązków służbowych. Decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 21 stycznia 2005r. nr "[...]" wydaną w trybie nadzoru ten protokół powypadkowy został uchylony jako niezgodny ze stanem faktycznym, powołana zaś w nowym składzie komisja powypadkowa stwierdziła w protokole powypadkowym z dnia 9 lutego 2005r., iż wskazane zdarzenie nie może być uznane za wypadek w pracy. Skarżący podał, że w efekcie wniesionego odwołania od ustaleń zawartych w tym protokole, decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji została powołana odwoławcza komisja powypadkowa, która protokołem z posiedzenia odwoławczej komisji powypadkowej z dnia 25 marca 2005r. utrzymała w mocy protokół powypadkowy z dnia 9 lutego 2005r. Strona skarżąca wyjaśniła, iż od stanowiska odwoławczej komisji powypadkowej odwołała się do Sądu Rejonowego Wydziału Pracy o sprostowanie protokołu powypadkowego, wskazując jako podstawę art. 12 pkt 3 ustawy z dnia 16 grudnia 1972r. o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji (Dz.U. Nr 53, póz. 345). W dniu 29 sierpnia 2005r. otrzymała postanowienie tego Sądu o przekazaniu sprawy Komendantowi Powiatowemu Policji w S. ze stwierdzeniem, że powyższy spór winien być rozstrzygnięty na drodze postępowania administracyjnego. Nadto skarżący poinformował, iż w dniu 6 kwietnia 2005r. otrzymał protokół odwoławczej komisji powypadkowej wraz ze stwierdzeniem Inspektoratu Komendanta Wojewódzkiego Policji, że decyzja ta jest ostateczna, wobec czego zamknięta została droga odwoławcza w resorcie. Wobec wskazania, że niniejsza sprawa winna być rozpatrzona na drodze administracyjnej skarżący podniósł, iż zasadna i konieczna jest jego skarga do sądu administracyjnego, bowiem w prowadzonym postępowaniu nie uwzględniano przepisów prawa, które były interpretowane przez organy resortowe na jego niekorzyść. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej odrzucenie ze względu na niedopuszczalność drogi sądowej w trybie postępowania przez sądem administracyjnym ewentualnie o oddalenie skargi na sposób prowadzenia postępowania powypadkowego z wniosku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. l § l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Podnieść jednak należy, iż kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty administracyjne, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), m.in. na decyzje administracyjne oraz postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W niniejszej sprawie skarżący domaga się zmiany treści protokołu z posiedzenia odwoławczej komisji powypadkowej z dnia 25 marca 2005r., powołanej mocą decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 17 marca 2005r. nr "[...]", którą utrzymano w mocy protokół powypadkowy z dnia 16 lutego 2005r. nie uznający zdarzenia z dnia "[...]"lipca 1999r. za wypadek mający związek z pełnieniem służby. Protokół powyższy został wydany w wyniku raportu złożonego w dniu 6 czerwca 2004r. przez M. D. informującego, iż w dniu "[...]"lipca 1999r. doznał uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku, któremu uległ podczas jazdy samochodem służbowym. Jednakże zaskarżony protokół nie stanowi żadnego z aktów administracyjnych, o których mowa we wskazanym wyżej art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z zarządzenia nr 18 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 24 lutego 1973r. w sprawie trybu ustalania okoliczności i przyczyn wypadków dla celów związanych z przyznawaniem funkcjonariuszom Milicji Obywatelskiej i ich rodzinom odszkodowań i rent (Dz.Urz. MSW Nr 3 poz. 6, ze zm), zachowanym w mocy na podstawie art. 15 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Milicji Obywatelskiej, ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, ustawy o uposażeniu żołnierzy, ustawy o Policji, ustawy o Urzędzie Ochrony Państwa, ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, ustawy o kontroli skarbowej, ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin , ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej, ustawy o Służbie Więziennej oraz ustawy o Inspekcji Celnej (DZ.U. Nr 81, poz. 877). nie wynika, aby odwoławcza komisja powypadkowa, powoływana w trybie przewidzianym wymienionym zarządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych posiadała jakiekolwiek uprawnienia do wydawania decyzji administracyjnej w sprawie indywidualnej. Przy czym pod pojęciem decyzji administracyjnej należy rozumieć każdy, wydany na podstawie powszechnie obowiązującego przepisu prawa, władczy i jednostronny akt organu administracji, rozstrzygający konkretną sprawę i skierowany do imiennie oznaczonego adresata, niezwiązanego z organem ani węzłem zależności organizacyjnej, ani też podległości służbowej /por. Jan Paweł Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 197. Przede wszystkim należy bowiem wskazać, że odwoławcza komisja powypadkowa nie jest organem administracji. Stosownie do art. 6a ust. l i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2002r. Nr 7, poz. 58, ze zm.) w postępowaniu administracyjnym, w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Policji, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, organem właściwym jest komendant powiatowy Policji, a organem wyższego stopnia w stosunku do komendanta powiatowego Policji - komendant wojewódzki Policji, zaś w stosunku do komendanta wojewódzkiego Policji - Komendant Główny Policji. Z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1972r. o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji (Dz.U. Nr 53, póz. 345, ze zm.) wynika, że prawo do odszkodowania oraz jego wysokość ustalają właściwe organy resortu spraw wewnętrznych. Natomiast z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 10 marca 1992r. w sprawie przyznawania i wypłaty odszkodowań przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Urzędzie Ochrony Państwa, Straży Granicznej i Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. Nr 29, 129, ze zm.) wynika, że organami właściwymi w sprawach odszkodowań są komendanci wojewódzcy (stołeczny) Policji w stosunku do funkcjonariuszy pełniących służbę na terenie ich działania oraz członków ich rodzin, z wyjątkiem funkcjonariuszy, o których mowa w pkt 5, i członków ich rodzin. Jak z powyższego wynika, jedynymi właściwymi organami w sprawach administracyjnych są komendanci powiatowi i wojewódzcy Policji. Z uwagi na powyższe brak jest podstawy prawnej, która pozwalałaby uznać, iż odwoławcza komisja powypadkowa jest organem administracji, a wobec czego, brak jest podstaw do uznania, że sporządzony przez nią protokół powypadkowy stanowi decyzję administracyjną. Zatem zaskarżony protokół należy potraktować jako przejaw działalności administracyjnej, która nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W tym miejscu wskazać należy, za Sądem Rejonowym, iż ten sąd powszechny będzie właściwy, na podstawie art. 12 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 16 grudnia 1972r., do rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji organu resortu spraw wewnętrznych w sprawie odszkodowania według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Takie odwołanie do Sądu będzie przysługiwało także w wypadku niewydania decyzji przez organ resortu spraw wewnętrznych w przypadku określonym w art. 12 ust. 4 powołanej ustawy z 16 grudnia 1972r.. Jak wynika z akt niniejszej sprawy Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 29 czerwca 2005r. sygn. akt "[...]" postanowił przekazać sprawę Komendantowi Powiatowemu Policji w S. argumentując, iż dopiero w wypadku odmowy przyznania odszkodowania będzie skarżącemu przysługiwała droga sądowa stosownie do art. 477 § 2 pkt 3 kpc. Jak z powyższego wynika, sąd powszechny będzie władny do rozpatrzenia odwołania strony dopiero od decyzji w przedmiocie odszkodowania, która do chwili obecnej nie została wydana przez właściwy organ Policji. Na marginesie jedynie należy wskazać, iż stosownie do art. 12 ust. l powołanej ustawy z dnia 16 grudnia 1972r. postępowanie w sprawie odszkodowania wszczyna się z urzędu lub na wniosek zainteresowanego. Jeżeli Komendant Powiatowy Policji w S. po otrzymaniu akt niniejszej sprawy z Sądu Rejonowego nie podjął postępowania w przedmiocie odszkodowania, skarżący winien sam wystąpić z takim wnioskiem, a po uzyskaniu decyzji w tym przedmiocie wykorzystać przysługujące mu środki zaskarżenia. Należy również wskazać, iż wprawdzie Sąd Rejonowy wskazanym postanowieniem z dnia 29 czerwca 2005r. przekazał sprawę Komendantowi Powiatowemu Policji w S. uznając, iż zmiana treści protokołu powypadkowego stanowi sprawę administracyjną, to jednakże z wyżej podanych względów nie każda czynność, nawet w sprawie administracyjnej, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a wobec tego w niniejszej sprawie nie zachodzi sytuacja określona w art. 58 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na marginesie należy jedynie wyjaśnić, że nawet zakładając (czego nie można uczynić z uwagi na okoliczności podniesione wyżej), iż protokół odwoławczej komisji powypadkowej z dnia 25 marca 2005r. stanowiłby decyzję administracyjną, to skarga wniesiona do tut. Sądu zostałaby z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skoro protokół odwoławczej komisji powypadkowej z dnia 25 marca 2005r. skarżący otrzymał w dniu 6 kwietnia 2005r., a skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie złożył w dniu 21 września 2005r. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § l pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić.