II SA/Ol 8/15

PostanowienieWSA w Olsztynie2015-03-16

Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, należy ustanowić adwokata w postępowaniu sądowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, należy ustanowić adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Zwolnienie z mocy ustawy z opłat sądowych nie wyklucza prawa do ustanowienia adwokata, gdy sytuacja materialna strony nie pozwala na pokrycie kosztów zastępstwa procesowego.
Stan faktyczny
Skarżący P. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał na swoją trudną sytuację materialną, będąc osobą niepełnosprawną z niskim dochodem z renty, korzystającą z pomocy społecznej. Sąd uznał, że skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy, a jego sytuacja materialna uzasadnia ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia ustanowić dla skarżącego adwokata. We wniosku, złożonym na urzędowym formularzu, skarżący – P. B. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W rubrykach nr 5 i 11, wyrażając niezadowolenie z podjętych w jego sprawach wyroków, podniósł, iż Sąd zmusza go, aby "żebrał, kradł i inne czyny prawem niedozwolone uprawiał (...) aby przeżyć". Dodał, iż jest osobą niepełnosprawną w stopniu "[...]", a minimum kosztów "aby tylko bytować" to 250 zł. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe – "bez rodziny "[...]"". Nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Źródłem jego dochodu jest renta "z tytułu "[...]" niezdolności do pracy "[...]"" w wysokości, po potrąceniach, "[...]", "[...]". Z akt administracyjnych wynika, że skarżący mieszka w lokalu komunalnym i objęty jest pomocą ośrodka pomocy społecznej. Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, skarżący zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Tym samym w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje jedynie kwestia ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 ppsa, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie adwokata następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, iż nie pozwala ona na poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem adwokata, bez uszczerbku koniecznego dla niego utrzymania. Zauważyć należy, iż podstawowym źródłem utrzymania skarżącego jest renta, z której po potrąceniach otrzymuje on jedynie "[...]". Nie zabezpiecza ona wszystkich niezbędnych potrzeb skarżącego i zmusza go do posiłkowania się świadczeniami z pomocy społecznej. W tej sytuacji za obiektywnie niemożliwe uznać należy zatem zabezpieczenie przez skarżącego środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie wskazanych wyżej kosztów postępowania, a skarżący nie posiada środków majątkowych, które umożliwiłyby mu ich poniesienie. W konsekwencji, za zasadne uznano ustanowienie dla skarżącego adwokata i tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło