II SA/Ol 808/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Adam Matuszak (spr.) Marzenna Glabas Bogusław Jażdżyk Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi D. R. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie budowy przyłącza elektrycznego I) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II) orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku; III) zasadza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Ol 808/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29 lipca 2004 r. , nr "[...]", Starosta O. wniósł sprzeciw do zgłoszonego przez D. R. zamiaru budowy przyłącza elektrycznego zalicznikowego i przedlicznikowego do budynku mieszkalnego w T., gmina P. na działce nr 78 / 7 i nie wyraził zgody na wykonanie części robót związanych z budową przyłącza elektrycznego przelicznikowego na zasadzie zgłoszenia. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że skoro inwestor zamierza wykonać odcinek sieci elektrycznej n. n. przedlicznikowej łączący sieć istniejącą z szafką złączowo- pomiarową ZK-P umieszczoną w linii ogrodzenia wskazanej powyżej działki, to tego rodzaju inwestycji nie można traktować jako przyłącza do budynku i budować na zasadzie zgłoszenia określonego w art. 29 ust. l pkt 20, art. 30 ust. l pkt. l Prawa Budowlanego. Na budowę odcinka sieci elektrycznej stanowiącej budowę obowiązuje uzyskanie pozwolenia na budowę. Od decyzji tej odwołanie złożył D. R. podnosząc, że Prawo budowlane nie wymaga pozwolenia na budowę na wykonanie robót polegających na przebudowie i remoncie przyłączy elektroenergetycznych do budynku, zaś rozporządzenie Ministra Gospodarki z 25 września 2000 r. (Dz. U.2000 nr 85 póz. 957) w sprawie szczegółowych warunków przyłączania podmiotów do sieci elektroenergetycznych określa pojęcie przyłącza, którego budowa wymaga jedynie zgłoszenia. Wojewoda decyzją z dnia 27 września 2004 r., nr "[...]" , po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda między innymi wskazał, że art. 29 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego ( Dz. U. z 2003 r. Nr 207 póz. 2016 ze zm. ) wylicza budowy obiektów budowlanych i robót budowlanych w sposób enumeratywny ( między innymi ust. 2 pkt 3 powyższego artykułu stanowi, iż pozwolenia na budowę nie wymaga przebudowa i remont przyłączy do budynku : elektroenergetycznych ). Oznacza to, że tylko te budowy i tylko te roboty budowlane są wyłączone spod działania generalnej zasady zawartej w art. 28 uzyskania pozwolenia na budowę na wykonanie jakichkolwiek robót budowlanych. W myśl art. 3 ust. l pkt 9 Prawa budowlanego przyłącza zaliczane są do urządzeń technicznych związanych z obiektem budowlanym, zapewniających możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, to jest urządzeń budowlanych, lecz Prawo budowlane nie określa co to jest przyłącze. Rozporządzenie z dnia 25 września 2000r. , powołane w odwołaniu definiowało pojęcie przyłącza, przestało jednak obowiązywać z dniem l stycznia 2004 r. i od tego czasu w obrocie prawnym nie funkcjonuje definicja przyłącza energetycznego. W obrocie prawnym pozostała definicja instalacji oraz sieci i zgodnie z art.3 pkt 10 i 11 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne ( Dz. U. z 2002r. Nr 153 póz. 1504 ze zm.) instalacjami są urządzenia z układami połączeń między nimi oraz sieci są to instalacje połączone i współpracujące ze sobą, służące do przesyłania i dystrybucji paliw, należące do przedsiębiorstw energetycznych. Zatem odcinek, który ma być podłączony jest częścią sieci i na jego wykonanie konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie D. R. wnosząc ojej uchylenie. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne ( Dz. U. z 2000r., Nr 153, póz. 1504 ze zm. ) nie określono terminu przyłącza. Definicje tam zawarte określają pojęcie instalacji i sieci, wobec tego nie mają zastosowania w niniejszej sprawie związanej z przebudową przyłącza. Podniósł, że zgodnie z art.3 pkt 3 ustawy Prawa budowlanego sieci uzbrojenia terenu uznane są za budowle, jednak w tym przypadku budowla ta stanowi przyłącze do budynku, które w myśl przepisu art. 29 ust. 2 pkt 3 tego Prawa nie wymaga pozwolenia na budowę. Skarżący zwrócił uwagę także na to, że utrata mocy przepisów wykonawczych zawierających definicję przyłącza energetycznego i braku obowiązującego przepisu określającego definicję przyłącza wskazuje na potrzebę korzystania z Polskich Norm ustanowionych przez Polski Komitet Normalizacyjny jak : norma PN-E-05100-1 oraz norma SEP-E-001 opracowana przez Stowarzyszenie Elektryków Polskich, które określają termin przyłącza, Wojewoda w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wskazał, iż w obrocie prawnym pozostała jedynie definicja instalacji i sieci, brak jest obecnie definicji przyłącza. Nie określa tego co to jest przyłącze Prawo budowlane, które takim pojęciem się posługuje. Natomiast w art. 29 Ustawy Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003 r. nr 207 póz. 2016 ze zm.) w sposób enumeratywny wylicza co jest wyłączone z generalnej zasady uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skardze nie można odmówić słuszności. Kwestią poza sporem jest to, iż do l stycznia 2004 r. definicja przyłącza energetycznego zawarta była w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2000r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączania do sieci elektroenergetycznych, obrotu energią elektryczną, świadczenia usług przesyłowych, ruchu sieciowego i eksploatacji sieci oraz standardów jakościowych obsługi odbiorców ( Dz. U. z 2000 r. nr 85 póz. 957). Utrata mocy obowiązującej cytowanego rozporządzenia i brak nowego rozporządzenia w tym przedmiocie sprawiły, iż nie ma definicji przyłącza energetycznego. Nie może to jednak automatycznie oznaczać, że przyłącza energetyczne na skutek braku ich legalnej definicji przestały istnieć. Przecież gdyby tak miało być rzeczywiście to praktycznie musiałoby dojść do zdefiniowania w ustawie lub rozporządzeniu każdego słowa poczynając od pojęcia definicji. Brak definicji przyłącza energetycznego z pewnością może utrudnić rozstrzyganie tego, czy w danym przypadku mamy do czynienia z przyłączem, czy odcinkiem sieci, ale nie może przekonywać o tym, iż zawsze w tego typu sprawach następuje rozbudowa sieci i w związku z tym konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. W tym miejscu raz jeszcze podkreślić należy, że bardzo dobrze jest jeżeli dane pojęcie zostało zdefiniowane, brak jednak takiej legalnej definicji nie może oznaczać, iż nie możemy się posługiwać tymi określeniami, używanymi w innych ustawach. Artykuł 3 pkt 9 Prawa budowlanego mówi, że przez urządzenie budowlane należy rozumieć urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i inne urządzenia instalacyjne. Bez wątpienia do zapewnienia możliwości prawidłowego użytkowania obiektu może dojść wówczas, gdy doprowadzona jest do niego energia elektryczna i nie ma tu z reguły potrzeby budowania następnej linii energetycznej lub rozbudowywania linii już istniejącej, zaś wystarczające jest wykonanie przyłącza o którym jest mowa w cytowanym wyżej artykule. Obecnie zwrócić uwagę należy na treść art. 29 ust. l pkt 20 Prawa budowlanego, który stwierdza, iż pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przyłączy do budynków: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych. Wyraźnie więc i jednoznacznie Prawo budowlane wśród rodzajów przyłączy wyróżnia przyłącze elektroenergetyczne służące do doprowadzania energii elektrycznej. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie nie ma żadnych podstaw ku temu by pomijać treść przepisów Prawa budowlanego i pozostawać w sprzeczności z sensem tego prawa tylko dlatego, że nie ma legalnej definicji przyłącza energetycznego .Tok rozumowania zaprezentowany przez organy orzekające w I i II instancji nie mógł być przez sąd podzielony, bo już nawet z odpowiedzi na skargę w sposób oczywisty wynika, że Prawo budowlane wyraźnie stanowi, iż na budowę przyłączy nie jest potrzebne pozwolenie na budowę. Faktem jest, że Prawo energetyczne ( Dz. U. z 2003 r. nr 153 póz. 1504) nie zawiera definicji przyłącza, nie można jednak uznać aby prawo to eliminowało przyłącze i jednocześnie ustalało, że w przypadku linii energetycznych można rozróżnić jedynie instalację i sieć energetyczną. W ustawie tej jak np. w art.8 i 9 jest mowa o przyłączaniu i odmowie przyłączania do sieci energetycznych, dlatego logicznym jest, że jeżeli ma nastąpić przyłączenie to dokonuje się przy pomocy przyłącza. Nie sposób pominąć także tego, że art. 9 Prawa energetycznego zawiera delegację ustawową do określenia w drodze rozporządzenia warunki przyłączania podmiotów do sieci w odniesieniu do paliw gazowych, energii elektrycznej i ciepła. Szczegółowe warunki przyłączania do sieci ciepłowniczych i gazowych zostały już określone i to właśnie w tych rozporządzeniach znajdują się definicje przyłączy gazowych i ciepłowniczych, tak więc rzeczą pewną jest to, iż Prawo energetyczne nie eliminuje z obrotu prawnego przyłącza energetycznego. Pozbawiony słuszności byłby też pogląd, że dopiero pojawienie się w rozporządzeniu wykonawczym definicji przyłącza energetycznego pomimo niezmienności Prawa budowlanego i Prawa energetycznego skutkować by musiało tym, że nie byłoby konieczne ubieganie się o pozwolenie na budowę takiego przyłącza. W ocenie sądu przepisy prawa obowiązującego w przypadku wykonania przyłącza energetycznego nie nakładają obowiązku ubiegania się o pozwolenie na budowę, natomiast w przypadku wątpliwości ze zrozumieniem pojęcia przyłącze na tle realiów konkretnej sprawy wskazane jest pomocnicze korzystanie z definicji przyłączy zawartych w innych aktach prawnych oraz ze znaczenia tego słowa jakie jest mu nadane w języku polskim. Biorąc powyższe pod uwagę należało na podstawie art. 145 par. l pkt l lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylić zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Na zasadzie art. 152 P.p.s.a. orzeczono o tym, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. W punkcie III wyroku na mocy art. 200 P.p.s.a. rozstrzygnięto o zwrocie kosztów postępowania sądowego.