II SA/Ol 818/14

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. O. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia ustanowić dla skarżącej adwokata. We wniosku z dnia 20 października 2014 r., skarżąca – R. O., ujawniając zamiar złożenia skargi kasacyjnej, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zawodowego pełnomocnika. Z załączonego do wniosku oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania wynika, iż skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i synem, a źródłami ich utrzymania są emerytura męża, zasiłek rodzinny oraz zasiłek celowy na zakup żywności. W oświadczeniu skarżąca wykazała przedmioty wartościowe: "RTV" i lodówkę oraz stałe wydatki: czynsz, gaz butlowy, energię i TV w łącznej kwocie "[...]". W odpowiedzi na wezwanie do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca złożyła wniosek z dnia 4 listopada 2014 r., w którym precyzując zakres żądania wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i synem. Rodzina nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych (o wartości powyżej 3.000 euro). W rubryce nr 10 "Dochody" skarżąca wykazała: emeryturę męża w kwocie "[...]", "zasiłek celowy w ramach dożywiania" w kwocie 135 zł oraz zasiłek rodzinny w kwocie "[...]". W skardze skarżąca wskazała, iż nie może podjąć żadnej pracy, ponieważ cały swój czas poświęca opiece nad mężem ze względu na jego ""[...]" długotrwałą niepełnosprawność" oraz pracy w domu. Wskazać należy, iż w świetle art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, skarżąca zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie z mocy ustawy. Tym samym w zakresie rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje jedynie kwestia ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 262 ppsa, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie adwokata następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z uwagi na ustawowe zwolnienie skarżącej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, koszty związane z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika, stanowią w warunkach niniejszej sprawy jedyne koszty, do których poniesienia zobowiązana jest skarżąca. Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącej i jej rodziny przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca ustanowienie dla niej adwokata. W sytuacji, gdy skarżąca nie pracuje z uwagi na konieczność opieki nad niepełnosprawnym mężem, a źródłami utrzymania jej 3-osobowej rodziny są wyłącznie emerytura męża w kwocie "[...]" oraz świadczenia socjalne – zasiłek rodzinny i zasiłek celowy na zakup żywności, za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącej i jej rodziny, a nie posiada ona środków majątkowych, które umożliwiłyby jej ich poniesienie. W konsekwencji, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 ppsa, należało orzec jak w sentencji.