II SA/Ol 822/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata Z. L. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi L. M. na Komendanta Powiatowego Policji w przedmiocie interwencji Policji postanawia odmówić przyznania adwokatowi Z. L. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. W wyniku rozpoznania wniosku L. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, złożonego przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie z jej skargi na Komendanta Powiatowego Policji w przedmiocie interwencji Policji, Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, postanowieniem z dnia 22 czerwca 2011 r., sygn. akt II SO/Ol 9/11, przyznał wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie całkowitym. Na podstawie tego postanowienia Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła dla wnioskodawczyni jako pełnomocnika z urzędu – adwokata Z. L. Postanowieniem z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 822/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę wnioskodawczyni. W dniu 18 października 2011 r. do Sądu wpłynął wniosek wyznaczonego adwokata o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Adwokat oświadczył jednocześnie, że koszty zastępstwa nie zostały zapłacone w całości lub w części. W świetle art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą, adwokat wyznaczony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia (§ 2 ust. 1 rozporządzenia). Wskazać należy, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie utrwalił się pogląd, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie jedynie w związku z faktycznym (rzeczywistym) udzieleniem stronie pomocy prawnej. Pomoc prawna powinna przybrać wymiar realny, a ciężar wykazania, że została faktycznie udzielona stronie spoczywa na pełnomocniku (zob. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04, i z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt II FZ 515/07, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Warszawa 2007, s. 316-317). W niniejszej sprawie, we wniosku o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy wyznaczony adwokat nie określił jakiego rodzaju pomoc prawną udzielił wnioskodawczyni. W oparciu o akta sprawy stwierdzić należy, iż czynności podjęte przez wyznaczonego adwokata polegały na zapoznaniu się z aktami sprawy o sygn. II SO/Ol 9/11 i zażądaniu odpisów części dokumentów, znajdujących się w tych aktach. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy czynności podjętych przez wyznaczonego adwokata nie można uznać za czynności polegające na faktycznym udzieleniu stronie pomocy prawnej. Za czynności takie trudno jest uznać samo zapoznanie się z aktami sprawy o sygn. II SO/Ol 9/11. Zapoznanie się z aktami stanowi bowiem jedynie czynność poprzedzającą podjęcie czynności stanowiącej faktyczne udzielenie stronie pomocy prawnej, która co do zasady łączyć się powinna z wyrażeniem przez adwokata oceny legalności działalności administracji publicznej w sprawie, w której wniesiona została skarga, czy też oceny istnienia podstaw do zaskarżenia wydanego w sprawie orzeczenia sądowego. W konsekwencji, w warunkach niniejszej sprawy wniosek wyznaczonego adwokata nie może zostać uwzględniony, gdyż nie wykazał on, że podjął czynności stanowiące faktyczne udzielenie wnioskodawczyni pomocy prawnej. W świetle powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy, należało orzec jak w sentencji postanowienia.