II SA/Ol 829/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 22 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I.R. i K.R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi I.R. i K.R. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę - odmowy uchylenia decyzji postanawia odmówić przyznania skarżącym prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwania do uiszczenia wpisu od skargi skarżący złożyli wniosek o zwolnienie ich od kosztów sądowych i ustanowienie na ich rzecz adwokata. W jego uzasadnieniu stwierdzili, iż mają na utrzymaniu dwoje dzieci; ich dochody są niewystarczające; nie mają pieniędzy na dokonanie wpisu sądowego. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach, skarżący prowadzą gospodarstwo domowe wraz z trojgiem dzieci; ich majątek stanowią dwa mieszkania (100 m2), gospodarstwo rolne oraz ciągnik; dochód brutto skarżącej "z tytułu reklamy" wynosi 600 zł kwartalnie, dochód miesięczny brutto skarżącego "z tytułu pracy" - średnio 1600-1700 zł, a dochód miesięczny brutto ich syna "z tytułu pracy" - 1500-1700 zł. Skarżący zostali zobowiązani do podania powierzchni nieruchomości rolnej, objaśnienia wpisu dokonanego w dwóch pierwszych pozycjach rubryki 7.1. formularza wniosku oraz złożenia: (a) oświadczenia podającego średni miesięczny przychód z gospodarstwa rolnego; uśrednioną miesięczną wysokość poszczególnych wydatków; informacje o żywym i martwym inwentarzu gospodarstwa rolnego; wysokość i terminy wypłat dotacji i/lub płatności za ubiegły i bieżący rok; rodzaj i powierzchnię prowadzonych upraw; datę zakupu ciągnika, jego markę, model i rok produkcji, (b) wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez członków gospodarstwa domowego - z okresu ostatnich trzech miesięcy (wskazano, iż przypadek nieposiadania rachunku bankowego należy potwierdzić oświadczeniem wskazującym osobę, której to dotyczy), (c) zaświadczeń o dochodach wykazanych w rubryce 10 wniosku (a jeśli nie wpływają one na rachunek bankowy, także pokwitowań odbioru), (d) kopii dowodów opłacenia należności mieszkaniowych za wrzesień 2010 r. (jeśli nie są regulowane za pośrednictwem rachunku bankowego). W odpowiedzi na to wezwanie do Sądu wpłynęło wyłącznie pismo skarżących następującej treści: "Powierzchnia mojego gospodarstwa wynosi 39 ha użytków rolnych i nieużytki. W części obsiana zbożem a pozostała część to pastwiska i łąki. Posiadam dwa mieszkania w jednym wielorodzinnym domu o łącznej powierzchni w granicach 100m2. W jednym z tych mieszkań mieszkam ja z rodziną w drugim mieszka syn "[...]". Są jeszcze inni właściciele mieszkań w tym domu( (osoby obce). Średni miesięczny dochód to wypłata z tytułu zatrudnienia 1.700 zł miesięcznie, oraz dopłaty które nie wystarczają na zakup materiału siewnego oraz środków ochrony roślin Jak również innych niezbędnych rzeczy do prowadzenia. Gospodarstwa. Nie posiadam zwierząt Ciągnik zakupiłem w 2004 bądź w 2005 roku marki Pronar. Syn "[...]" w chwili obecnej nie prowadzi z nami wspólnego gospodarstwa domowego." W tym stanie rzeczy stwierdza się, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami; w skrócie: "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego bezsprzecznie wynika, że ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niekompletne wywiązanie się z obowiązku dostarczenia żądanych przez sąd danych powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia. Skarżący, mimo uprzedzenia o negatywnych skutkach niezastosowania się do wezwań, nie podali informacji o: przychodzie z działalności rolniczej; ponoszonych wydatkach; inwentarzu martwym gospodarstwa rolnego; wysokości i terminach wypłat dotacji i/lub płatności za ubiegły i bieżący rok; dokładnej powierzchni prowadzonych upraw; modelu i roku produkcji ciągnika oraz konkretnej dacie jego zakupu, a także nie złożyli: wyciągów z rachunków bankowych; zaświadczeń o dochodach zadeklarowanych we wniosku; dowodów opłacenia należności mieszkaniowych. Dodatkowe oświadczenie pozostawia nadto wątpliwość w kwestii całkowitej powierzchni gospodarstwa rolnego ("39 ha użytków rolnych i nieużytki"). Mając na względzie powyższe, w przekonaniu referendarza, nie było możliwe sformułowanie wolnej od wątpliwości oceny sytuacji skarżących w kontekście przesłanek określonych w art. 246 § 1 p.p.s.a., a co za tym idzie uwzględnienie ich wniosku, czy to w zakresie całkowitym, czy też częściowym. Z tej przyczyny orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy.