II SA/Ol 834/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-11-12

Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy może zostać odrzucony z powodu nieprzedłożenia przez stronę dodatkowych dokumentów i wyjaśnień, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy może zostać odrzucony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedłoży wymaganych dokumentów i wyjaśnień dotyczących jej sytuacji materialnej. Brak rzetelnego wykazania spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy, w tym nieprzedłożenie dokumentów budzących wątpliwości lub niepełnych, uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący Z. K. złożył wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Miejskiej. Wskazał na swoją trudną sytuację materialną jako osobę bezrobotną, ale jego oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach budziło wątpliwości sądu. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień, jednak skarżący ich nie dostarczył, ani nie wyjaśnił przyczyn braku ich złożenia. W konsekwencji sąd odmówił ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono ustanowienia dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. K. na uchwałę Rady Miejskiej w "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości postanawia odmówić ustanowienia dla skarżącego adwokata. We wniosku, złożonym na urzędowym formularzu, skarżący – Z. K. wniósł o ustanowienie wskazanego imiennie adwokata, podnosząc, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika z wyboru, a prowadzenie niniejszej sprawy wymaga wiedzy prawniczej. Wskazał, iż jest zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku w kwocie "[...]" netto przez 3 miesiące, a następnie w kwocie ok. "[...]" netto. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. W rubryce nr 7.1. wykazał dom o pow. "[...]", w rubryce nr 10 – dochody: własny z tytułu zasiłku dla bezrobotnych w kwocie "[...]" oraz żony z tytułu emerytury w kwocie ok. "[...]", natomiast w rubryce nr 9 dodał, iż wspólnie spłacają kredyt w wysokości "[...]" w ratach po "[...]" miesięcznie, a wydatki na utrzymanie domu (media, energia, ogrzewanie) to ok. "[...]" miesięcznie. Do wniosku skarżący załączył kopię decyzji w przedmiocie uznania go za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku. W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego i jego żony oraz wyjaśnienia wątpliwości powstałych na tle złożonego przez niego oświadczenia, skarżący wezwany został do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących: źródła sfinansowania kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia adwokata (wskazanego imiennie w rubryce nr 5), w sprawie "[...]" oraz możliwości sfinansowania kosztów postępowania w niniejszej sprawie z tego źródła (pkt-y 1-2); nieruchomości gruntowej, na której posadowiony jest dom, wykazany w rubryce nr 7.1. (pkt 3), dochodu żony skarżącego oraz dochodu skarżącego przed zarejestrowaniem się przez niego w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna (pkt-y 4-5); ponoszonych przez rodzinę wydatków miesięcznych (pkt 6); kredytu, wykazanego w rubryce nr 9 (pkt 7) oraz wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (pkt 8). W wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, ustanowienie adwokata, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 ppsa), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący nie przedłożył ani żadnych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych ani żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika. To, że skarżący, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących dochodów jego i jego żony oraz ponoszonych przez nich wydatków, a także dotyczących możliwości pozyskania przez niego środków pieniężnych na pokrycie kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie ze źródła, z którego sfinansowane zostały koszty postępowania w sprawie "[...]" lub przeznaczenia na ten cel środków pieniężnych pochodzących z kredytu, a ponadto wyciągów z rachunków bankowych, nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie jego oświadczenia w zakresie sytuacji materialnej jego i jego żony i tym samym ocenę jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżący nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i jego żony. Wskazać natomiast należy, że oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło