II SA/Ol 84/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-02-16
Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący jest zwolniony z mocy prawa z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów i rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
W sytuacji, gdy skarżący z mocy prawa jest zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne. Pozostałe żądanie wniosku, dotyczące ustanowienia adwokata, powinno zostać rozpoznane merytorycznie, zgodnie z przepisami o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego.Stan faktyczny
Skarżący J.Ś. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze skargą na decyzję odmawiającą przyznania mu specjalnego zasiłku celowego. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody i wysokie zadłużenie. Sąd uznał, że skarżący jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych, co skutkuje umorzeniem postępowania w tym zakresie, ale postanowił rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowiono dla skarżącego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J.Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia 1) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącego adwokata.
J.Ś., skarżąc decyzję o odmowie przyznania mu specjalnego zasiłku celowego, wystąpił w piśmie z 2 lutego 2016 r. o wyznaczenie "obrońcy z urzędu". Stosując się do wezwania doręczonego 9 lutego 2016 r., skarżący 11 lutego 2016 r. złożył w Sądzie wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (w rubryce 14 pominięta została data jego wypełnienia). Zakresem wniosku objęte zostało zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Skarżący oświadczył, iż prowadzi gospodarstwo domowe z żoną w lokalu socjalnym, utrzymują się tylko z jego emerytury wypłacanej w kwocie 807 zł i nie posiadają majątku. Wskazał na istnienie zadłużenia kredytowego w wysokości 25000 zł i "zadłużenia komorniczego za czynsz" na ponad 30000 zł z odsetkami. Jako zobowiązania i stałe wydatki wymienił: "Zadłużenie czynszowe 348 zł miesięcznie. Kredyty potrącenia z konta bankowego po 450 zł miesięcznie. Koszt utrzymania lokalu socjalnego 1280 zł miesięcznie, energia elektryczna 365 zł za 2 miesiące, gaz 58 zł za 2 miesiące, opał 200 zł miesięcznie, 450 zł czynsz, woda 256,50 zł (...) za 4 kwartał".
Wobec powyższego stwierdzono, co następuje:
Wobec tego, iż z mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270
z późn. zm., w skrócie: p.p.s.a.) skarżący nie ma w niniejszej sprawie obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jako zbędne podlega umorzeniu stosownie do art. 249a p.p.s.a. Tym samym
w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku pozostaje kwestia ustanowienia adwokata.
Zgodnie z art. 262 p.p.s.a., do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych odpowiednie zastosowanie mają przepisy
o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Jak wynika z odpowiedniego zastosowania art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla osoby fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść związanego z tym kosztu, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oświadczenie skarżącego daje podstawę do stwierdzenia, iż znajduje on się
w takim położeniu.
Należy nadmienić, iż niewskazania w tymże oświadczeniu daty jego sporządzenia zdecydowano się przez wzgląd na ekonomikę procesową nie traktować jako braku wymagającego uzupełnienia, kiedy opisywana w nim trudna sytuacja bytowa skarżącego, jak wynika wprost z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie zmienia się od pewnego czasu.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., powierzający referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień dotyczących prawa pomocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło