II SA/Ol 84/17

PostanowienieWSA w Olsztynie2017-03-09

Skład orzekający: Beata Jezielska, Tadeusz Lipiński, Ewa Osipuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, skierowane do tego samego organu w tej samej sprawie dotyczącej tego samego aktu, może stanowić podstawę do wniesienia kolejnej skargi do sądu administracyjnego po tym, jak poprzednia skarga została odrzucona z powodu uchybienia terminu?
Ratio decidendi
Ponowne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, skierowane do tego samego organu w tej samej sprawie dotyczącej tego samego aktu, nie stanowi skutecznego wezwania w rozumieniu przepisów prawa, a zatem nie może stanowić podstawy do wniesienia kolejnej skargi do sądu administracyjnego. Instytucja wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi jednokrotnie w stosunku do określonego aktu.
Stan faktyczny
Skarżący J.U. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Jezioranach z 1998 r. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących podziału nieruchomości. Skarżący wcześniej wezwał radę do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniósł skargę do WSA, która została odrzucona z powodu uchybienia terminu. Po odrzuceniu skargi, skarżący ponownie wezwał radę do usunięcia naruszenia prawa, na co nie otrzymał odpowiedzi, i ponownie wniósł skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę i zwrócić skarżącemu kwotę 300 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Ewa Osipuk Protokolant specjalista Anna Piontczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi J.U. na uchwałę Rady Miejskiej w Jezioranach z dnia 31 stycznia 1998 r., Nr XLII/282/98 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić skarżącemu kwotę 300 zł (słownie: trzysta złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. WSA/post.1 - sentencja postanowienia J U wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w J nr "[...]" z dnia "[...]"r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy J w obrębie miejscowości P. Zarzucił, że § 4 ust. 1 pkt 7 uchwały, stanowiący, że nie dopuszcza się wtórnego podziału projektowanych działek narusza art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2016r. poz. 778 ze zm., dalej jako: u.p.z.p.) w związku z § 4 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164 poz. 1587), ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2016r. poz. 2147 ze zm.) oraz art. 211 Kodeksu cywilnego. Skarżący wniósł o stwierdzenie niezgodności z prawem zaskarżonej uchwały w części dotyczącej powołanego przepisu. W uzasadnieniu podał, że podział nieruchomości należy do kompetencji wójta lub sądu, rozstrzygających na podstawie przesłanek ustawowych w zgodności z planem miejscowym jedynie w zakresie przeznaczenia terenu, a rada gminy może ograniczyć wymienione organy co do szczegółowych warunków podziału nieruchomości tylko na obszarach przeznaczonych w planie miejscowym do uprzedniego scalenia i wtórnego podziału nieruchomości. Zaskarżona uchwała nie wyznacza takich obszarów. Wskazał, że jest współwłaścicielem nieruchomości, położonej w obrębie P, objętej postanowieniami przedmiotowego planu miejscowego. W związku z tym zaskarżony zapis uchwały narusza jego interes prawny i uprawnienie co do podziału lub zniesienia współwłasności nieruchomości, wynikające z przepisów ustawowych. Wyjaśnił, że pismem z dnia "[...]"r. wystąpił do rady gminy z wezwaniem do usunięcie naruszenia prawa, a następnie złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Jednakże postanowieniem z dnia 18 października 2016r. (sygn. akt II SA/Ol 885/16) Sąd odrzucił skargę z powodu przekroczenia terminu do jej złożenie. W tym stanie rzeczy pismem z dnia "[...]"r. ponownie wezwał Radę Miejską w J do usunięcia naruszenia prawa, na które nie otrzymał odpowiedzi. W odpowiedzi na skargę Burmistrz J wniósł o jej oddalenie. Wskazano, że przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, na które powołuje się skarżący zostały wprowadzone w 2003r., a zaskarżona uchwała, która nie dopuszcza do podziału projektowanych działek została uchwalona w 1998r., czyli przed wejściem w życie ustawy. Zatem podejmując przedmiotową uchwałę Rada nie naruszyła prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli legalności aktu zaskarżonego do sądu administracyjnego sąd bada, czy skarga wniesiona w danej sprawie jest w świetle przepisów prawa dopuszczalna ze względów przedmiotowych oraz podmiotowych. Przy czym sąd uwzględnia nie tylko przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), ale także przepisy ustaw szczególnych. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest uchwała rady gminy. Podnieść zatem należy, że stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016r. poz. 446 ze zm., dalej jako: u.s.g.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Jednakże w orzecznictwie sądów administracyjnych konsekwentnie przedstawiane jest stanowisko, że nie można instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., traktować jako czynności niewywołującej żadnych skutków prawnych, która może być powtarzana wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby takie działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić jego bezpieczeństwo. Nadto takie rozumienie wezwania stawiałoby wnoszących skargi do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych podmiotów, wnoszących skargi na podstawie art. 53 § 1 p.p.s.a. Przyjęcie odmiennego poglądu, że ten sam skarżący może wielokrotnie występować z wezwaniem o usunięcie naruszenia do tego samego organu w tej samej sprawie, dotyczącej tego samego aktu, byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa, wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP, jak i z przepisem art. 78 Konstytucji RP. Strony, którym przysługują tradycyjne środki odwoławcze (odwołania, zażalenia), nie mogą być bowiem w gorszej sytuacji prawnej niż podmioty, którym - z powodu specyfiki postępowania - przysługuje środek prawny określony w art. 101 ust. 1 u.s.g. Zatem wezwanie do usunięcia naruszenia jest czynnością prawną, przysługującą konkretnemu podmiotowi w stosunku do określonego aktu jednokrotnie. Następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są zatem już wezwaniami w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 24 czerwca 2002r., sygn. akt OSA 2/02, ONSA 2001/1/2, postanowienie NSA z dnia 1 października 2008r. sygn. akt II OSK 373/08, dostępne w Internecie). W sytuacji gdy ten sam skarżący wielokrotnie składa wezwanie do usunięcia naruszenia należy termin do wniesienia skargi liczyć od daty pierwszego wezwania (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2008r. sygn. akt II OSK 1420/08, publ. W Internecie). Wezwanie o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. stanowi bowiem substytut środka odwoławczego, jest sformalizowanym środkiem prawnym, podobnie jak sformalizowane jest postępowanie sądowoadministracyjne. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach NSA z dnia 29 kwietnia 2009r., sygn. I OSK 417/09; z dnia 16 stycznia 2009r., sygn. II OSK 1954/08; z dnia 9 lipca 2010r., sygn. I OSK 1002/10, dostępne w Internecie). W niniejszej sprawie skarżący wezwał Radę Miejska w J do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia "[...]"r., a następnie wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Prawomocnym postanowieniem tut. Sądu z dnia 18 października 2016r. (sygn. akt II SA/Ol 885/16) skarga ta została odrzucona z powodu uchybienia terminy do jej wniesienia. Zatem ponowne wezwanie skierowane skarżącego do usunięcia naruszenia prawa w odniesieniu do tej samej uchwały i w tym samym zakresie było bezskuteczne. Jak bowiem wskazano wyżej wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonego aktu lub czynności jednokrotnie. Kolejne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie stanowi wywołującego skutki prawne wezwania do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 15 stycznia 2015r., sygn. akt I OSK 2564/14, dostępne w Internecie). W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu skarżącemu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło