II SA/Ol 841/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak – Sikora po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o uzupełnienie wyroku z dnia 15 grudnia 2011 r. co do zwrotu kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego postanawia odmówić uzupełnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 841/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia "[...]", nr "[...]", w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję. Pismem z dnia 23 grudnia 2011 r. (data stempla pocztowego) strona skarżąca wniosła o uzupełnienie wydanego orzeczenia o rozstrzygnięcie dotyczące kosztów postępowania w postaci zasądzenia zwrotu wpisu sądowego. W uzasadnieniu podniesiono, iż biorąc pod uwagę motywy wydanego wyroku wpis sądowy został pobrany od osoby nie posiadającej zdolności procesowej. Ponadto Sąd nie pouczył skarżącego przed zamknięciem rozprawy o skutkach braku złożenia wniosku o zwrot kosztów sądowych, mimo iż występował on osobiście bez pomocy prawnej i nie zna się na przepisach prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.) strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek taki może dotyczyć zwrotu kosztów postępowania sądowego. Jednakże w myśl art. 210 § 1 p.p.s.a. strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. Stronę działającą bez adwokata lub radcy prawnego sąd powinien pouczyć o skutkach niezgłoszenia wniosku w powyższym terminie. Należy przy tym zaznaczyć, iż wniosek w przedmiocie zwrotu kosztów może być zamieszczony w skardze, w piśmie procesowym skierowanym do sądu, jak również może zostać złożony ustnie do protokołu rozprawy, przed jej zamknięciem. W niniejszej sprawie skarżący do momentu zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku nie zgłosił wniosku o zwrot kosztów w żaden ze wskazanych wyżej sposobów. Zatem brak wniosku w tym przedmiocie wywiera skutek w postaci utraty uprawnienia do żądania zwrotu kosztów. Przy czym dla strony działającej bez adwokata lub radcy prawnego skutek w postaci utraty uprawnień został uzależniony od uprzedniego pouczenia dokonanego przez sąd, co wynika z treści art. 210 § 1 p.p.s.a. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 19 marca 2010r., sygn. akt I OZ 194/10, LEX nr 606391, przepis ten stanowi doprecyzowanie - uzupełnienie zasady ogólnej wyrażonej w art. 6 p.p.s.a. - udzielania pomocy stronom i ma na celu zapewnienie stronie działającej bez fachowej pomocy prawnej realizację przysługujących uprawnień. Redakcja art. 210 § 1 p.p.s.a. i użycie w tym przepisie słowa "powinien" oznacza nie tylko nałożenie na sąd obowiązku pouczenia o przysługującym uprawnieniu i skutkach zaniechania, ale również uprawnia do konstatacji, że w przypadku braku pouczenia stronę działającą bez pomocy prawnej nie można obarczać skutkiem w postaci utraty przysługujących jej uprawnień. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 maja 2007 r. sygn. akt II OZ 411/07 (niepubl.) skutek w postaci utraty uprawnienia do żądania zwrotu kosztów nie wystąpi, jeżeli Sąd do zamknięcia rozprawy nie pouczy strony o przysługującym uprawnieniu i związanych z brakiem takiego wniosku skutkach. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy skarżący na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011 r. nie został co prawda pouczony przez Sąd o przysługującym mu uprawnieniu oraz o warunkach jego realizacji, jednakże należy wskazać, iż stosowne pouczenie zostało zawarte w piśmie z dnia 24 listopada 2011 r. (pouczenie - pkt 5), stanowiącym zawiadomienie o rozprawie, które skarżący otrzymał w dniu 25 listopada 2011 r. W związku z powyższym, w ocenie Sądu nie można podzielić stanowiska skarżącego, iż nie zostało udzielone mu pouczenie, o którym mowa w art. 210 p.p.s.a. Należy przy tym wyjaśnić, że zawiadomienie o rozprawie, ma formę urzędowego formularza, który wypełnia zgodnie z zarządzeniem przewodniczącego lub sędziego sprawozdawcy pracownik sekretariatu. Przepis art. 93 p.p.s.a. wskazuje jedynie obowiązkowe informacje, które w tym zawiadomieniu mają być zawarte. Można w nim jednak zawrzeć także inne informacje, które będą miały znaczenie dla praw i obowiązków strony, np. poinformowanie strony skarżącej o utracie uprawnienia żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie jej należnych kosztów (por. Dauter B. w: Dauter B. Gruszczyński B. Kabat A. Niezgódka-Medek M. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 r. s. 231 oraz postanowienie NSA z dnia 20 lipca 2006 r. sygn. akt I OZ 1002/06 niepubl.). Tym samym pokwitowanie przez skarżącego doręczenia takiego zawiadomienia stanowi jednocześnie dowód na pouczenie go przez Sąd o skutkach niezgłoszenia najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia, wniosku o przyznanie należnych kosztów. Należy zatem uznać, że w niniejszej sprawie nie było podstaw prawnych do uzupełnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 841/11 o dodatkowe orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania sądowego, skoro wniosek o zwrot kosztów został zgłoszony Sądowi po zamknięciu rozprawy, tj. w dniu 23 grudnia 2011 r. (data stempla pocztowego), a więc z naruszeniem przepisu art. 210 § 1 p.p.s.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 157 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.