II SA/Ol 851/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. z dnia 29 lipca 2013 r., Rep. "[...]" w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia zawiesić postępowanie sądowe. Decyzją z decyzją z dnia 25 czerwca 2013 r. Prezydent E. odmówił K.J. przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką A.T. Wnioskodawczyni złożyła odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E., które decyzją z dnia 29 lipca 2013 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Podstawą odmowy przyznania zasiłku było uznanie, że wnioskodawczyni nie spełnia przesłanek z art. 16a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992, z późn. zm.), który dla uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego wymaga rezygnacji z zatrudnienia. K.J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Z akt sprawy wynika, że skarżąca pracowała zarobkowo od 10 listopada 2009 r. do 15 października 2010 r., a stosunek pracy ustał z upływem czasu, na który była zawarta umowa. Następnie, po utracie zatrudnienia, do dnia 4 maja 2011 r. otrzymywała zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne, zaś od 19 maja 2011 r. 18 listopada 2011 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Organ ustalił również, że po utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych strona złożyła wniosek o ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, lecz decyzją z dnia 23 stycznia 2012 r. organ emerytalno-rentowy odmówił jego ustalenia. Skarżąca opiekowała się niepełnosprawną matką i w związku z tym otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne, przyznane decyzją organu pierwszej instancji z dnia 25 lipca 2012 r. Powyższe świadczenie skarżąca otrzymywała do dnia 30 czerwca 2013 r., na podstawie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może z urzędu zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W przedmiotowej sprawie, zawieszenie postępowania sądowego uzasadnione jest wydaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, postanowienia z dnia 12 grudnia 2013 r., w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego, przedstawiającego Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne: "czy art. 16 a ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". W ocenie Sądu, kwestie poddane badaniu przez Trybunał Konstytucyjny wiążą się ściśle z sytuacją faktyczną i prawną skarżącej w sprawie K.J. Stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją, oznaczałoby, że sytuacja prawna skarżącej mogłaby ulec zmianie na korzyść. Należy przy tym wyjaśnić, że powodem wydanego wcześniej w tej sprawie postanowienia Sądu z dnia 26 listopada 2013 r. o zawieszeniu postępowania było pytanie prawne skierowane do Trybunału Konstytucyjnego, na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 24 czerwca 2013r., o zbadanie zgodności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012r. poz. 1548) z zasadą zaufania do państwa i prawa oraz zasadą ochrony praw nabytych, wynikającymi z art. 2 Konstytucji RP, zarejestrowane w Trybunale pod sygnaturą K 27/13. W tej sprawie, wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013r., Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012r. poz. 1548) jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z tym, postanowieniem z dnia 16 stycznia 2014r., Sąd musiał podjąć postępowanie sądowe. Jednakże w uzasadnieniu powołanego wyroku Trybunału stwierdzono, że decyzje o przyznaniu świadczenia alimentacyjnego na dotychczasowych zasadach wygasły z mocy prawa z dniem 1 lipca 2013r., a w obowiązujących przepisach nie została przewidziana żadna procedura ani wskazany organ władzy publicznej właściwy do orzekania o ewentualnym "przywróceniu" prawa do tego świadczenia. W związku z tym, zrealizowanie wyroku Trybunału będzie wymagało zmiany prawa, a sam wyrok nie tworzy ani roszczeń o wypłatę utraconych korzyści za okres po 30 czerwca 2013 r., ani nie daje podstaw do ubiegania się o nowe świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy, które przewiduje obowiązująca ustawa o świadczeniach rodzinnych. Z uwagi jednak na wyżej wskazany, kolejny wniosek, skierowany do Trybunału Konstytucyjnego, dotyczący zmienionych przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, Sąd uznał, że zaszła podstawa do kolejnego zawieszenia postępowania sadowego w niniejszej sprawie. Przyjmując więc, że zaistniała przesłanka do zawieszenia postępowania w rozpoznawanej sprawie wymieniona w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak na wstępie.