II SA/Ol 853/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-09-13
Skład orzekający: Adam Matuszak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych, złożony z powodu niedopilnowania terminu przez profesjonalnego pełnomocnika, powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykazała brak winy w uchybieniu terminu, co w tym przypadku nastąpiło z powodu niedopilnowania terminu przez profesjonalnego pełnomocnika. Strona jako nieprofesjonalista nie mogła wiedzieć o konieczności wniesienia sprzeciwu w określonym terminie, a uchybienie terminu wywołało dla niej negatywne skutki w postaci niemożności skorzystania z prawa do rozpoznania sprzeciwu. Spełnione zostały przesłanki z art. 86 § 1 p.p.s.a., w tym złożenie wniosku w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, dokonanie czynności procesowej (złożenie sprzeciwu) i uprawdopodobnienie braku winy.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 853/16, którym odmówiono mu zwolnienia od kosztów sądowych. Jako przyczynę uchybienia terminu wskazał niedopilnowanie go przez swojego profesjonalnego pełnomocnika. Do wniosku dołączył sprzeciw oraz wypowiedzenie pełnomocnictwa. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przywrócono skarżącemu termin do wniesienia sprzeciwu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak po rozpoznaniu w dniu 13 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie skierowania na badania lekarskie na skutek wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 853/16 postanawia przywrócić termin do wniesienia sprzeciwu. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
W rozpoznawanej sprawie starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie postanowieniem z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 853/16 odmówił zwolnienia skarżącego J. P. od kosztów sądowych. Rozstrzygnięcie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 14 lipca 2016 r.
Wnioskiem z dnia 29 lipca 2016 skarżący zwrócił się do Sądu o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia z dnia 12 lipca 2016 r. Wskazał, że jego pełnomocnik będący radcą prawnym nie dopilnował ustawowych terminów do wniesienia sprzeciwu, co powodowało, że nie może dochodzić swoich racji przed sądem. Do wniosku dołączył sprzeciw oraz wypowiedzenie pełnomocnictwa z dnia 27 lipca 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do treści art. 87 § 4 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Wnioskodawca powinien uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Konieczną przesłankę do przywrócenia uchybionego terminu stanowi również powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.). Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie.
W ocenie Sądu, w oparciu o normy powyżej przywołane, jak również mając na względzie, że pożądane jest zachowanie pewnego kompromisu polegającego na tym, by z jednej strony mieć na uwadze obiektywny miernik staranności, której można i trzeba wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy, z drugiej zaś strony, powstrzymanie się od nadmiaru formalizmu, by z tego powodu nie zamknąć stronie prawa do sądu - wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu należało uznać za zasadny.
W uchwale z dnia 19 października 2015 r., sygn. akt I OPS 1/15, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ochronie praw strony służy instytucja przywrócenia terminu. Strona może zwrócić się o nie, jeżeli nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy (art. 86 § 1 p.p.s.a.).
Argumentacja wskazująca na winę profesjonalnego pełnomocnika skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Nadto, skarżący jako nieprofesjonalista nie mógł wiedzieć, że sprzeciw należy wnieść w określonym ustawowo terminie. Nie sposób bowiem wymagać od laika szczegółowej i dogłębnej znajomości przepisów procesowych.
W świetle powyższego, a także w okolicznościach sprawy Sąd stwierdził, że wszystkie przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu, zostały spełnione. Uchybienie terminu wywołuje dla skarżącego negatywne skutki w postaci niemożności skorzystania z prawa do rozpoznania sprzeciwu. Skarżący zachował termin 7 dni do złożenia wniosku, a wraz z nim dopełnił czynności – złożył sprzeciw i uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu. Nadto, skarżący ponownie na druku urzędowego formularza PPF wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego i zwolnienia od kosztów.
W konsekwencji kierując się konstytucyjną zasadą prawa do sądu, należało w oparciu o regulację art. 86 § 1 p.p.s.a. przywrócić skarżącemu termin do wniesienia sprzeciwu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło