II SA/Ol 857/08
PostanowienieWSA w Olsztynie2009-02-12
Skład orzekający: Krzysztof Nesteruk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym ma moc wsteczną i obejmuje koszty poniesione przed złożeniem wniosku o zwolnienie?Ratio decidendi
Zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym nie ma mocy wstecznej i nie obejmuje kosztów poniesionych przez stronę do czasu złożenia wniosku o zwolnienie. Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, przyznaje się stronie, która wykaże, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej uniemożliwiającej jej ponoszenie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca E.G. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. Wskazała na trudną sytuację finansową, gdzie połowa jej renty (636 zł) pochłaniana jest przez opłaty, a z pozostałej części ledwo się utrzymuje. Wniosła również o zwrot kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Krzysztof Nesteruk po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E.G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej - przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.
E.G. przedłożyła na rozprawie pismo, w którym zwróciła się o zwolnienie z wpisu sądowego, wyjaśniając iż jest to prośba o zwrot kosztów postępowania. We wniosku
o doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem zawarła zaś postulat zwolnienia
z należnej z tego tytułu opłaty kancelaryjnej. W wypełnionym następnie formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych.
W jego uzasadnieniu stwierdziła, iż jest w trudnej sytuacji finansowej; wszystkie opłaty mieszkaniowe, energia elektryczna oraz lekarstwa pochłaniają połowę jej renty;
z pozostałej połowy renty wyżywienie jest mniej niż skromne. Według oświadczenia
o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca jest osobą samotnie gospodarującą, nie posiadającą majątku, której wyłączny dochód stanowi renta w wysokości 636 zł.
W świetle okoliczności przedstawionych przez skarżącą, przedmiotowy wniosek jest zasadny. Nie sposób bowiem poddawać w wątpliwość, iż osoba dysponująca jedynie rentą w kwocie 636 zł może nie być w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. Wykazanie przez stronę, iż znajduje się
w takiej sytuacji stanowi, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), obligatoryjną przesłankę przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Ponieważ w zakresie tym mieści się zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 w/w ustawy), a strona jest niezdolna do dalszego ich ponoszenia, zgłoszony postulat należało uwzględnić.
W konsekwencji - na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 wskazanej ustawy, powierzającego referendarzowi sądowemu wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy - orzeczono jak
w sentencji.
Mając na uwadze, iż intencją skarżącej był także zwrot kosztów postępowania, jakie poniosła w postaci wpisu od skargi, należy wyjaśnić, iż zwolnienie od kosztów sądowych nie ma mocy wstecznej. Oznacza to, że wydane w niniejszej sprawie orzeczenie
nie obejmuje kosztów poniesionych przez stronę do czasu złożenia przez nią wniosku
o zwolnienie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło