II SA/Ol 866/14

PostanowienieWSA w Olsztynie2014-11-05

Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, przesłanki do ustanowienia zawodowego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego) w ramach prawa pomocy są spełnione, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przesłanki do ustanowienia zawodowego pełnomocnika w ramach prawa pomocy zostały spełnione. Skoro strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika stanowią jedyne koszty postępowania, do których poniesienia jest zobowiązana. Sytuacja materialna skarżącej, samotnie wychowującej troje dzieci, w tym jedno niepełnosprawne, bez pracy i z dochodami wyłącznie z alimentów i świadczeń socjalnych, obiektywnie uniemożliwia zabezpieczenie środków na pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny.
Stan faktyczny
Skarżąca W. K. wniosła o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody dotyczącą umorzenia pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest bezrobotną samotną matką trójki dzieci, z których jedno jest niepełnosprawne. Jej sytuacja materialna jest bardzo trudna, utrzymuje się z alimentów i świadczeń socjalnych, nie posiada majątku. Skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Wojewody "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie umorzenia pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego postanawia ustanowić dla skarżącej adwokata. We wniosku, złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżąca – W. K. wniosła o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu podniosła, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, samotnie wychowującą troje dzieci, z których "[...]" jest niepełnosprawne. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z trójką dzieci. Nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych (o wartości powyżej 3.000 euro). W rubryce nr 9 skarżąca wykazała samochód marki "[...]" o wartości "[...]" z dopiskiem "zużyty, nie jeździ", natomiast w rubryce nr 10 – dochód z tytułu alimentów na dwoje "[...]" dzieci w łącznej kwocie "[...]" oraz zasiłki: celowy i na żywność w łącznej kwocie "[...]". Do wniosku skarżąca załączyła kserokopie: orzeczenia o niepełnosprawności "[...]" dziecka, zaświadczenia potwierdzającego, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz decyzji o przyznaniu zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności. W znajdujących się w aktach administracyjnych i sądowych – odwołaniu (k. 17) i skardze (k. 2-5) skarżąca wskazała, iż nie stać jej na wynajęcie mieszkania, dlatego też mieszka z dziećmi w jednym pokoju "[...]". Z tego tytułu ponosi opłaty za prąd, połowę czynszu, gaz i wodę. Rodzina skarżącej utrzymuje się z alimentów na dwoje dzieci oraz zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł na "[...]" dziecko, które z uwagi na niepełnosprawność wymaga stałej opieki. Okoliczność ta utrudnia skarżącej podjęcie zatrudnienia. Skarżąca dodała, iż na "[...]" dziecko nie ma orzeczonych alimentów ponieważ sprawa rozwodowa wraz z ustaleniem na jego rzecz alimentów jest w toku, a z racji tego, że "[...]" sprawa jest zawiła i rozciąga się w czasie. Wskazała również, iż nie może liczyć na pomoc najbliższej rodziny, "[...]". Wskazać należy, iż zgodnie z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, a do takich stron należy skarżąca, odpowiednie zastosowanie mają przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. Stosownie natomiast do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ppsa, ustanowienie zawodowego pełnomocnika – radcy prawnego lub adwokata następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z uwagi na ustawowe zwolnienie skarżącej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, koszty związane z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika, stanowią w warunkach niniejszej sprawy jedyne koszty, do których poniesienia zobowiązana jest skarżąca. Przedstawiona wyżej sytuacja materialna skarżącej, która wychowuje samotnie troje dzieci, w tym jedno niepełnosprawne, przemawia za uznaniem, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca ustanowienie dla niej zawodowego pełnomocnika. W sytuacji, gdy skarżąca pozostaje bez pracy, a źródłem utrzymania jej 4-osobowej rodziny są wyłącznie alimenty na dzieci i świadczenia socjalne – zasiłek okresowy, zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności oraz zasiłek pielęgnacyjny na "[...]" dziecko, za obiektywnie niemożliwe uznać należy zabezpieczenie środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania związanych z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącej i jej dzieci. Obecnie skarżąca nie posiada również majątku, który umożliwiałby pozyskanie środków pieniężnych na ten cel. Sprawa rozwodowa jest natomiast w toku. W świetle powyższego, za zasadne uznano ustanowienie dla skarżącej zawodowego pełnomocnika - wobec sposobu zakreślenia rubryki nr 4 wskazującego preferencje skarżącej w tym zakresie - adwokata i tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 262 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło