II SA/Ol 871/05
WyrokWSA w Olsztynie2006-01-05
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Tadeusz Lipiński, Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, umarzając postępowanie zażaleniowe z powodu utraty ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, narusza art. 153 PPSA, jeśli stan faktyczny lub prawny uległ zmianie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie zażaleniowe, ponieważ postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych utraciło ważność z mocy prawa po upływie dwumiesięcznego terminu od dnia doręczenia, a w tym czasie nie wydano stosownej decyzji. Umorzenie postępowania z powodu utraty mocy przez postanowienie nie narusza art. 153 PPSA, gdyż przepis ten wiąże organ tylko przy niezmienionym stanie faktycznym lub prawnym, a w tym przypadku stan prawny uległ zmianie w wyniku upływu terminu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg S. S. i K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" września 2005 r. umarzające postępowanie zażaleniowe. Postanowienie to zostało wydane w związku z wcześniejszym postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]"marca 2003 r. nakazującym wstrzymanie robót budowlanych. Skarżący zarzucili organowi naruszenie przepisów prawa, wskazując, że organ nie odniósł się do kwestii samowolnego wykonania otworu drzwiowego i zagrożenia bezpieczeństwa, mimo wcześniejszych orzeczeń sądów nakazujących wyjaśnienie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi S. S. i K. G.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II SA/Ol 871 /05 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następuj ącym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Marzenna Glabas Tadeusz Lipiński Beata Jezielska (spr.) Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2006 r. sprawy ze skarg S. S. i K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych oddala skargi.
Sygn. II SA/Ol 871/05
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 27 lipca 2004r. (Sygn. akt 2 IV SA 1962/03) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]"maja 2003r. uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]"marca 2003r. i umarzające postępowanie w sprawie wstrzymania robót budowlanych prowadzonych przez Z. P. związanych z wykonaniem otworu drzwiowego w budynku mieszkalnym nr 2 przy ul. "[...]". W uzasadnieniu Sąd wskazał na naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podniesiono, iż organ drugiej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na opinii przedłożonej przez inwestora bez uprzedniego umożliwienia pozostałym stronom zapoznania się z jej treścią i wypowiedzenia co do niej. Ponadto podniesiono, iż nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne dotyczące wybicia otworu drzwiowego. Sąd zakwestionował także stwierdzenie organu zawarte w uzasadnieniu postanowienia, iż większość wykonanych robót nie wymagała pozwolenia lub zgłoszenia, podnosząc iż nie jest jasne jaka część robót takiego pozwolenia lub zgłoszenia wymagała i czy inwestor je posiadł. Wskazano także, iż brak jest jednoznacznego ustalenia, czy wykonane roboty nie będą stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i obiektu.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiódł Z. P. Wyrokiem z dnia 16 maja 2005r. (Sygn. akt OSK 1571/04) Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, nie podzielając zarzutów zawartych w skardze. W uzasadnieniu wskazano, iż zarówno postępowanie organu odwoławczego, jak przed sądem administracyjnym nie było bezprzedmiotowe. Podniesiono, iż wprawdzie postanowienie wydane w trybie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego traci moc po upływie dwóch miesięcy, jeżeli w tym terminie nie zostanie wydana stosowna decyzja, jednakże w chwili rozpatrywania zażalenia określony termin nie został przekroczony. Z kolei sąd administracyjny zobowiązany jest oceniać legalność zaskarżonego aktu według stanu obowiązującego na dzień jego wydania. Sąd uznał także za niezasadne zarzuty skargi odnośnie naruszenia art. 145 § l pkt l lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednocześnie jednak wskazał, iż poza ramy zarzutów skargi kasacyjnej wykracza kwestia dalszego toku postępowania sprawie i rozstrzygnięć jakie zostaną podjęte w toku ponownego rozpoznania sprawy, łącznie z oceną upływu terminu dwóch miesięcy.
Postanowieniem z dnia "[...]"września 2005r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując ponownie zażalenie Z. P. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]"marca 2003r. nakazujące wstrzymanie prowadzenia dalszych robót związanych z wykonaniem otworu drzwiowego w budynku przy ul. "[...]" w B. umorzył postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu podano, iż postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie dwóch miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 51 ustawy Prawo budowlane. Wskazano, iż w przedmiotowej sprawie nie została wydana żadna decyzja dotycząca prac remontowych prowadzonych przez Z. P. Po upływie zatem dwumiesięcznego terminu wygasły skutki prawne związane z wydanym postanowieniem. W związku z tym orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Na postanowienie to skargi wnieśli S. S. i K. G., zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego, Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. Podnieśli, iż organ umorzył postępowanie administracyjne i tym samym nie odniósł się do zarzutów skarżących, iż Z. P. wykroczył poza zakres zgłoszonych robót budowlanych i wykonał otwór drzwiowy, zmieniając dotychczasowe ciągi komunikacyjne w budynku, co zagraża bezpieczeństwu obiektu i nie mogło być wykonane bez pozwolenia budowlanego. Wskazali, iż wyrokiem z dnia 27 lipca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił postanowienie z dnia "[...]"maja 2003r., wskazując na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, zaś Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną od tego wyroku. Podniesiono, iż zgodnie z art. 153 ustawy - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Zatem w ocenie skarżących nawet w przypadku umorzenia postępowania administracyjnego z przyczyn formalnych organ administracji obowiązany jest stosować powołany przepis. Winien więc zgodnie ze wskazaniami sądu przeprowadzić stosowne postępowanie dowodowe w celu ustalenia stanu faktycznego i określenia czy inwestor wykroczył samowolnie poza zakres zgłoszonych robót budowlanych i czy wykonanie otworu drzwiowego zagraża bezpieczeństwu obiektu i wymaga stosownego pozwolenia. Ma to istotne znaczenie dla sprawy zawisłej przed Sądem Rejonowym.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśniono, iż były one znane organowi w trakcie orzekania i jako takie pozostają bez wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na postanowienie Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jego wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Podnieść należy, iż zgodnie z art. 50 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. nr 207 poz. 2016 ze zm.) postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo wart. 51 ust. 1. Takie uregulowanie obowiązywało także w dacie orzekania w niniejszej sprawie przez organ pierwszej instancji, a więc przed nowelizacją Prawa budowlanego dokonaną ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80 poz. 718). Przy czym wskazać należy, iż termin dwumiesięczny biegnie niezależnie od toczącego się postępowania zażaleniowego, czy też postępowania sądowoadministracyjnego. Brak jest bowiem przepisów, które stanowiłyby, iż termin ten ulega zawieszeniu lub przerwaniu na skutek wniesienia zażalenia, bądź skargi do sądu administracyjnego.
W niniejszej sprawie nie ulega żadnej wątpliwości, iż od daty doręczenia postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]"marca 2003r. nakazującego wstrzymanie robót budowlanych prowadzonych przez Z. P. do czasu wydania zaskarżonego postanowienia, tj. do dnia "[...]"września 2005r. upłynął termin dwóch miesięcy. W tym czasie nie została wydana żadna decyzja w trybie art. 50a pkt 2 lub art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, a w związku z tym postanowienie z dnia "[...]"marca 2003r. utraciło moc. Zatem prawidłowe było umorzenie postępowania przez organ odwoławczy, gdyż bezprzedmiotowe jest rozpoznanie zażalenia na postanowienie, które utraciło ważność. Na taką ewentualność wskazywał zresztą w swoim wyroku Naczelny Sąd Administracyjny oddalając skargę kasacyjną Z. P. Nie można przy tym
podzielić stanowiska skarżących, iż takie rozstrzygnięcie narusza art. 153 ustawy - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą ocena prawna wiąże sąd oraz organ tylko przy niezmienionym stanie faktycznym lub prawnym (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 1999r. Sygn. akt I SA 1880/98, Lex nr 48559; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2000r. Sygn. akt I SAlKa 2408/98, Lex nr 44392). Natomiast w niniejszej sprawie stan ten uległ zmianie, gdyż w dacie ponownego rozpoznawania zażalenia postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych utraciło już swoją ważność.
Wskazać jednak należy, iż utrata ważności przedmiotowego postanowienia me zamyka drogi do wydania ponownego postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, bądź też - w przypadku zakończenia prowadzonych robót - wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Zatem wyrok Sądu nie pozbawia skarżących możliwości korzystania z przysługujących im uprawnień, polegających na możliwości wnioskowania do organu nadzoru budowlanego o przeprowadzenie stosownego postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.
Wobec powyższego skargę podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło