II SA/Ol 894/07
PostanowienieWSA w Olsztynie2008-03-28
Skład orzekający: Irena Szczepkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający znaczne oszczędności, dochody i majątek, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w części obejmującej wpis od skargi, mimo że łączna kwota wpisów od kilku wniesionych skarg wynosi 1400 zł?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący posiada wystarczające środki finansowe do uiszczenia wpisu. Znaczne oszczędności rodziny (335.000 zł), miesięczny dochód (15.000 zł) oraz posiadany majątek (dom, samochody, ciągniki) wskazują, że skarżący jest w stanie pokryć koszty postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nawet uwzględniając łączną kwotę wpisów od siedmiu wniesionych skarg (1400 zł), sąd uznał, że nie jest to kwota, której skarżący nie jest w stanie uiścić.Stan faktyczny
Skarżący A. W. wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego mu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w sprawie dotyczącej rejestracji pojazdu. Skarżący podniósł, że konieczność uiszczenia opłaty od skargi zawsze pogarsza jego sytuację materialną. Sąd analizował stan majątkowy i dochody skarżącego oraz jego rodziny, a także fakt wniesienia przez niego i członków rodziny siedmiu skarg.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Szczepkowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 marca 2008 r. wniosku A. W. o przyznanie prawa pomocy - zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie rejestracji pojazdu postanawia: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Skarżący A. W. wniósł sprzeciw od postanowienia z dnia 4 lutego 2008 r., którym Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z postępowaniem przed tut. Sądem w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie rejestracji pojazdu.
W złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego, A. W. podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną oraz trojgiem dorosłych dzieci. Do ich majątku należą: dom jednorodzinny o powierzchni 350 m², działka rekreacyjna, oszczędności w kwocie 300.000 zł, 5 ciągników siodłowych, 6 naczep, 6 samochodów osobowych oraz inne, bliżej nieokreślone przedmioty. Z kolei z oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonych przez żonę skarżącego J. W. (sygn. akt "[...]") oraz jego dwóch synów (sygn. akt "[...]"), wynika, iż mają zgromadzone oszczędności w łącznej kwocie 35.000 zł oraz posiadają 4 samochody osobowe. Również z oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonych przez synów skarżącej wynika, iż posiadają oni własne oszczędności w łącznej kwocie 10.000 zł. Miesięczny dochód rodziny wynosi ok. 15.000 zł.
W uzasadnieniu sprzeciwu od wskazanego powyżej postanowienia Referendarza sądowego skarżący podniósł, iż złożenie skarg wywołane jest tylko i wyłącznie nieuwzględnieniem wcześniejszych wniosków przez organy administracji publicznej. Zdaniem skarżącego konieczność uiszczenia opłaty od 7 skarg zawsze będzie powodować pogorszenie sytuacji materialnej strony postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego podlega ponownemu rozpatrzeniu.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić w zakresie całkowitym, bądź też częściowym, przy czym częściowe zwolnienie jest możliwe w sytuacji, gdy skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wstępie wskazać należy, iż przyznanie prawa pomocy jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania może być zastosowane jedynie w przypadku wyjątkowym. W postanowieniu z dnia 6 października 2004 r. sygn. akt GZ 71/04 (ONSAiWSA Nr 1 (4) poz. 8 z 2005 r.) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że "udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe".
Podkreślić także należy, iż Sąd oceniając sytuację osoby skarżącej bierze pod uwagę nie tylko jej miesięczne dochody i wydatki, ale także ilość zgromadzonych przez nią środków pieniężnych oraz posiadany majątek.
Po dokonaniu analizy akt sprawy stwierdzić należy, iż nie zachodzą w niej podstawy do przyjęcia, że skarżący nie posiada środków do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł. O możliwościach finansowych Skarżącego świadczą przede wszystkim zgromadzone przez rodzinę znaczne oszczędności w łącznej wysokości 335.000 zł, jak również stały miesięczny dochód pięcioosobowej rodziny w łącznej kwocie 15.000 zł oraz wykazany we wniosku stan majątkowy w postaci m.in. domu, samochodów i ciągników. Wskazać także należy, iż Sąd dokonał analizy możliwości płatniczych Skarżącego uwzględniając fakt, iż obecnie do tutejszego Sądu wniesionych zostało przez skarżącego i członków jego najbliższej rodziny 7 skarg, od których wpis łącznie wynosi 1.400 zł. Nawet jednak uwzględniają ten fakt Sąd nie znalazł podstaw do uznania, iż jest to kwota, której Skarżący nie jest w stanie uiścić. Samo uszczuplenie posiadanych zasobów majątkowych nie może uzasadniać zwolnienia od kosztów.
Wobec braku podstaw do uznania, że Skarżący nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 cytowanej ustawy należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło