II SA/Ol 899/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi J. N. na postanowienie Burmistrza z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko postanawia odrzucić skargę. W dniu 22 listopada 2018 r. J. N. (dalej jako: "skarżąca") zaskarżyła do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie postanowienie Burmistrza z dnia "[...]" r., wydane na podstawie art. 63 ust. 2 i art. 64 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostepnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 ze zm., dalej jako: "u.i.ś.o"), stwierdzające brak konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie "Centrum Badawczo-Rozwojowego", na terenie działki nr "[...]", obręb W., gm. K.. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że o wydaniu postanowienia dowiedziała się ze strony BIP. Wskazała, że na postanowienie nie przysługuje środek odwoławczy. Można je zaskarżyć dopiero w odwołaniu od decyzji, ale odmówiono jej prawa strony, pomimo, że taki wniosek złożyła. Przekonywała, że ma interes prawny i faktyczny w rozpatrzeniu sprawy. Zarzuciła Burmistrzowi brak obiektywizmu i bezczynność. Zdaniem skarżącej planowana inwestycja podlega obligatoryjnej ocenie oddziaływania na środowisko. Wniosła o wstrzymanie procedury wydania decyzji do czasu potwierdzenia przysługujących skarżącej uprawnień. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wskazał, że na zaskarżone postanowienie nie przysługuje zażalenie. Podał, że uchylił zaskarżone postanowienie w dniu 29 listopada 2018 r., uznając, iż wydane zostało bez dogłębnej analizy sprawy. Stwierdził, że nie ma potrzeby wydawania takiego postanowienia, a wszystkie kwestie związane z warunkami, na jakich może być realizowana inwestycja zostaną określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody. Podniósł, że w toku postępowania ustalił krąg stron postępowania, zgodnie z art. 74 ust. 3a u.i.ś.o.. Zdaniem organu skarżącej nie przysługuje status strony, gdyż należące do niej działki są oddalone od planowanej lokalizacji o ponad 1 km. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji Sądu jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na: postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Kwestionowane skargą rozstrzygnięcie nie należy do żadnej z wyżej wymienionych zaskarżalnych do sądu administracyjnego form działania administracji publicznej. Dlatego też przedmiotowa skarga nie może podlegać merytorycznemu rozpoznaniu. Z powyższego przepisu jednoznacznie wynika, iż przedmiotem skargi mogą być tylko postanowienia, na które przysługuje zażalenie albo kończące postępowanie, albo rozstrzygające sprawę co do istoty, a contrario skarga jest niedopuszczalna, gdy postanowienie jest niezaskarżalne. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada, że na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi (art. 141 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej jako: "k.p.a.") lub gdy przepis szczególny tak stanowi - jeżeli organ administracji publicznej wydaje postanowienie w oparciu o taki przepis. Takie ukształtowanie prawa do wniesienia zażalenia wynika z charakteru postanowienia, które w zasadzie nie załatwia sprawy, lecz dotyczy samego postępowania w sprawie. Dlatego nie ma tu znaczenia wola podmiotu dotkniętego postanowieniem. Prawo zażalenia wynika z elementu obiektywnego w postaci istnienia normy prawnej przewidującej takie prawo. Zastosowany przez Burmistrza przepis art. 63 ust. 2 u.i.ś.o stanowi, że organ wydaje postanowienie jeżeli nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jednocześnie brak jest jakiejkolwiek normy prawnej, która wskazywałaby, że postanowienie to może być przedmiotem zażalenia. Sama skarżąca wyjaśniła w skardze, że ma świadomość, że zaskarżone postanowienie może być kwestionowane w odwołaniu od decyzji. Zgodnie z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Przy czym organ wyjaśnił, że uchylił zaskarżone postanowienie, a więc nie istnieje już przedmiot zaskarżenia. Skarżąca domaga się natomiast potwierdzenia, że przysługuje jej status strony w niniejszym postępowaniu środowiskowym. Nie jest jednak możliwe na obecnym etapie - skargi na niezaskarżalne postanowienie - badanie jakichkolwiek kwestii materialnoprawnych sprawy. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca będzie mogła dochodzić rozstrzygnięcia czy ma interes prawny w sprawie. Po wniesieniu skargi na rozstrzygnięcie organu II instancji, Sąd będzie mógł zweryfikować stanowisko organów w tym względzie. Odnosząc się do lakonicznie wskazanego w skardze zarzutu bezczynności, stwierdzić należy, że w istocie skarżąca omyłkowo wskazała jako podstawę skargi art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., gdyż z tytułu skargi, jak i jej treści wynika jednoznacznie, że przedmiotem skargi jest wskazane postanowienie. Sąd ustalił, że skarżąca przed wniesieniem niniejszej skargi, wnosiła skargę na bezczynność Burmistrza w rozpoznaniu wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony w sprawie kwestionowanego przedsięwzięcia, o takim samym układzie pisma, co wskazuje, że skarżąca niedokładnie przeredagowała swoje uprzednie pismo. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 98/18 Sąd odrzucił skargę na bezczynność Burmistrza. Reasumując, stwierdzić należy, że przedmiot zaskarżenia – postanowienie o braku konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - nie podlega kontroli sądu administracyjnego z mocy art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić.