II SA/Ol 90/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-03-24
Skład orzekający: Piotr Chybicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca uprawdopodobniła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedłożone dokumenty finansowe, mimo twierdzeń o złej sytuacji, wykazały przychód i zysk netto, co nie uzasadniało wniosku o utratę płynności finansowej i upadłość spółki.Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej nakładającą karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że jej wykonanie stanowi realne zagrożenie dla bytu gospodarczego spółki, grozi utratą płynności finansowej i trudnymi do odwrócenia skutkami. Strona skarżąca podniosła również zarzuty dotyczące niezgodności przepisów ustawy o grach hazardowych z prawem UE z powodu braku notyfikacji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2016 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier hazardowych postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 – sentencja postanowienia
Pismem z dnia 15 grudnia 2015 r. Spółka A wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej opisaną w sentencji niniejszego postanowienia. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu strona skarżąca podała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych lub wręcz niemożliwych do odwrócenia skutków, ponieważ wykonanie kwestionowanej decyzji stanowiłoby realne zagrożenie dla dalszego bytu gospodarczego strony skarżącej. Ponadto podkreślono, że zaskarżona decyzja jest w całości nieprawidłowa, gdyż art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, na podstawie których nałożono na Spółkę karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, stanowią – wespół z art. 14 ust. 1 tej samej ustawy – "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy Nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.), a w konsekwencji braku notyfikacji projektu tejże ustawy Komisji Europejskiej nie mogą być one stosowane wobec jednostek i podmiotów będących adresatami decyzji. Dodatkowo Spółka wskazała, że jej sytuacja finansowa nie jest stabilna i nawet stosunkowo "nieznaczna" kara finansowa może prowadzić do zachwiania jej kondycji w stopniu utrudniającym lub nawet uniemożliwiającym dalsze prowadzenie gospodarczej aktywności. Wymierzenie i wyegzekwowanie wymierzonej spółce kary pieniężnej może przyczynić się do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a zatem takiego uszczerbku (w tym przypadku o charakterze majątkowym), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Do wniosku został dołączony rachunek zysków i strat oraz sprawozdanie finansowe na dzień 31 grudnia 2014 r., z którego – jak wskazała skarżąca – wynika, że spółka wypracowała zysk netto w wysokości 773.007,98 zł. Dokonując analizy sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień 31 grudnia (Rachunek Zysków i Strat) strona skarżąca wskazała na znaczące koszty działalności operacyjnej przedsiębiorstwa, które wyniosły łącznie 20.070.904,41 zł, na które składały się: koszty operacyjne w postaci odpisów amortyzacyjnych w wysokości 3.439.749,91 zł, zużycie materiałów i energii w wysokości 1.059.966,42 zł, koszty związane z usługami obcymi w wysokości 14.042.958,95 zł, oraz podatki i opłaty, łącznie z wypłatami i składkami na ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia. Z zestawienia tego wynika, zdaniem strony skarżącej, że podmiot ponosi koszty, które są konieczne i nieuniknione w przypadku tak szerokiego zakresu działalności, a wypracowany zysk netto nie stanowi o definitywnie pozytywnej prognozie finansowej przedsiębiorstwa. Dalej strona skarżąca podkreśliła, że w przypadku jakichkolwiek późniejszych postępowań egzekucyjnych wobec spółki, wskaźnik rentowności przedsiębiorstwa ulegnie osłabieniu, co (w jej ocenie) stanowi o realnym zagrożeniu jej sytuacji majątkowej, w oparciu chociażby o dotychczasowe funkcjonowanie na rynku gospodarczym. Opierając się na dalszej analizie finansowej przedsiębiorstwa, a w szczególności na strukturze aktywów i pasywów uwzględnionych w bilansie finansowym sporządzonym na dzień 31 grudnia 2014 r., strona skarżąca zaznaczyła, że wyegzekwowanie kwot z tytułu kar pieniężnych, dochodzonych przez poszczególne organy podatkowe, wpłynie negatywnie na dalszą kondycję finansową przedsiębiorstwa oraz automatycznie ulegnie pogorszeniu dalsza jej prognoza strukturalna, która uniemożliwi spółce uzyskanie chociażby obcego źródła finansowania. Ponadto, obciążenie "in plus" struktur pasywów spółki w znacznej kwocie, wynoszącej łącznie 300.000 zł, realnie "unieruchomi" możliwości faktycznego funkcjonowania strony. Biorąc pod uwagę wskaźnik rentowności przedsiębiorstwa i obecne zobowiązania wynoszące 5.682.623,76 zł z tytułu innych zobowiązań finansowych oraz z tytułu dostaw i usług do 12 miesięcy wymagalności, strona skarżąca stwierdziła, że wyegzekwowanie w/w należności wobec Spółki – unieruchomi w sposób niezaprzeczalny dalszą jej egzystencję. Wskazano również na mnogość postępowań toczących się przeciwko spółce w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych. Na potwierdzenie podniesionych okoliczności wskazano listę toczących się postępowań. Podkreślono, że już jednostkowa kara może pociągnąć negatywne konsekwencje. Natomiast zbiorcze ujęcie kary wynoszące szacunkowo 732.000,00 zł, co stanowi niemal roczny zysk spółki, ma zobrazować prawdopodobieństwo graniczące z pewnością powstania niemożliwych do odwrócenia skutków. Podniesiono dodatkowo, że art. 61 § 3 p.p.s.a. należy interpretować funkcjonalnie, oceniając łącznie prognozowane skutki wymierzenia kar pieniężnych. Podkreślono fakt, że dopiero zsumowanie kar przesądza o możliwości spowodowania poważnego oraz realnego zagrożenia dla bytu gospodarczego skarżącego. Na koniec wskazano, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków musi się odnosić do przyszłości, bowiem sama ocena stanu teraźniejszego nie będzie wystarczająca dla oceny konieczności wstrzymania wykonania decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd, na wniosek strony, może jednak wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja/postanowienie administracyjne korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu.
Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym między innymi w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. (GZ 138/ 2004), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji (stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a.) jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być wynagrodzony przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia z dnia NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy zatem ogólny tylko wywód strony. Jej twierdzenia powinny wyjaśniać na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej.
Przenosząc dotychczasowe uwagi na grunt badanej sprawy wskazać trzeba, że strona podniosła, iż w przypadku wykonania decyzji może dojść do utraty płynności finansowej spółki i ostatecznie do jej upadłości. Dodatkowo podkreślono, że Spółka ponosi duże koszty opiewające na łączną kwotę 20.070.904,41 zł, a wypracowany zysk netto nie stanowi o definitywnej prognozie finansowej przedsiębiorstwa. Na poparcie powołanych twierdzeń przedłożono rachunek zysków i strat za okres 1 stycznia 2014 r. – 31 grudnia 2014 r., sprawozdanie na dzień 31 grudnia 2014 r. i kserokopie postanowień, w których wszczęto postępowania o wymierzenie stronie skarżącej kar pieniężnych.
W ocenie Sądu, przedłożone przez stronę skarżąca dokumenty nie świadczą o utracie przez nią płynności finansowej. Z dołączonego do wniosku rachunku zysków i strat wynika bowiem, że spółka – pomimo twierdzeń o złej sytuacji ekonomicznej – w podanym okresie uzyskała przychód w kwocie 20.919.175,04 zł, zaś zysk w wysokości 773.007,98 zł. W tej sytuacji, zarówno liczba wszczętych wobec spółki postępowań w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej, jak i łączna kwota kosztów operacyjnych przedsiębiorstwa nie uzasadnia wstrzymania wykonania decyzji. Spółka nie uprawdopodobniła, jaką szkodę lub jakie konkretnie trudne do odwrócenia skutki może spowodować wyegzekwowanie od niej kwoty 732.000 zł. z tytułu nałożonych na spółkę kar pieniężnych. Sam fakt, że kwota stanowi niemal roczny zysk spółki – który spółka osiągnęła w 2014 r. – bez wykazania, jaka jest jej aktualna sytuacja finansowa, nie może przesądzać i nie przesądza o zdolnościach płatniczych skarżącej, które pozostają w sprawie niewyjaśnione. Nie wiadomo zatem, czy istnienie wskazanego zobowiązania może spowodować niewypłacalność i konieczność likwidacji spółki, tym bardziej że skarżąca zamknęła przecież 2014 rok dodatnim wynikiem finansowym i nie nadmieniła że utraciła płynność finansową, a wciąż prowadzi dochodową działalność gospodarczą (tak też NSA w postanowieniu z dnia 8 lipca 2015 r., I GZ 397/15). Ponadto, strona skarżąca – poza wspomnianą dokumentacją – nie przedstawiła żadnych innych dowodów, które rzetelnie pozwoliłyby ocenić jej rzeczywistą, aktualną (co wymaga podkreślenia Sądu) sytuację finansową, np. wyciągów z rachunków bankowych.
Należy nadto podkreślić, że spółka winna liczyć się z okolicznością, iż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach strony zobowiązanej do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama w sobie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym określona w art. 61 p.p.s.a.
Reasumując stwierdzić należy, iż skoro strona skarżąca nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, to nie można przyjąć twierdzenia, że wykonanie decyzji spowodowałoby taką szkodę, a co więcej "znaczną szkodę". Skarżąca nie podniosła również argumentów przemawiających za tym, że wykonanie decyzji mogłoby rodzić niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło