II SA/Ol 903/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 roku sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie skierowania na badania lekarskie 1/ oddala skargę; 2/ zasądza od Skarbu Państwa (Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz adwokata W. G. kwotę 240 zł. (dwieście czterdzieści złotych) wraz z należnym podatkiem VAT z tytułu zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wykonywanej z urzędu. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Decyzją z dnia "[...]" r. Starosta "[...]" skierował A. B. na badania lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. Od decyzji tej odwołał się A. B., wnosząc o uchylenie decyzji lub stwierdzenie jej nieważności. Podniósł, iż organ nie zebrał żadnego materiału dowodowego koniecznego do skierowania go na badania. Zarzucił, iż prokuratura sformułowała bezprawny i fałszywy wniosek, podając iż lekarze w toczącym się postępowaniu karnym stwierdzili przeciwwskaznia do kierowania pojazdami. Wskazał, iż w jego ocenie sprawny kierowca pod względem fizycznym i psychicznym to taki, który "nieźle widzi, nieźle słyszy i z grubsza biorąc jest zdrów," a u niego taki stan utrzymuje się od lat. Ponadto kierowcy amatorzy w odróżnieniu od kierowców zawodowych nie mają obowiązku poddania się badaniom psychologicznym. Wskazał także, iż opinia biegłych dotyczy konkretnej sprawy w związku z popełnieniem określonego czynu przestępczego. W ocenie odwołującego się nie przedstawiono żadnych dowodów nasuwających zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia. Ponadto nie toczy się przeciwko niemu postępowanie o przestępstwo drogowe, a w 30-letniej praktyce nie spowodował żadnego wypadku drogowego. Decyzją z dnia "[...]" r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano, iż zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt4 Prawa o ruchu drogowym badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Stosownie zaś do § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami starosta może również skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Wskazano, iż z wniosku Prokuratury Rejonowej w "[...]" wynika, iż w toku postępowania karnego biegli lekarze psychiatrzy po przeprowadzeniu obserwacji stwierdzili przesłanki zdrowotne stwarzające potrzebę ustalenia, czy w aktualnym stanie zdrowia A. B. może kierować pojazdami Sygn. akt II SA/Ol 903/05 mechanicznymi. Zatem zaistniała potrzeba zweryfikowania aktualnego stanu zdrowia strony w celu ustalenia, czy może on bezpiecznie kierować pojazdami. Podniesiono, iż ustawodawca stworzył możliwość kontroli stanu zdrowia kierujących pojazdami w celu zapewnienia bezpieczeństwa wszystkim użytkownikom drogi. Odnosząc się zaś do treści odwołania wskazano, iż nie ma znaczenia fakt iż odwołujący się dotychczas nie spowodował wypadku drogowego, bowiem postępowanie dotyczy aktualnego stanu zdrowia i związanej z nim zdolności do kierowania pojazdami. Na tę decyzję skargę wniósł A. B., zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zarzucił, iż obecne postępowanie jest wynikiem szykanowania go przez przedstawicieli prokuratury i wymiaru sprawiedliwości. W jego ocenie błędne jest stanowisko organów administracji, a on nie musi on wykonywać żadnych badań, gdyż strona przeciwna nie przedstawiła żadnych dowodów. Wskazał iż nie przedłożono fragmentów opinii lekarskiej mówiących o ewentualnych zagrożeniach podczas uczestniczenia skarżącego w ruchu drogowym, a ponadto lekarze w ogóle nie mieli prawa wydawać takiej opinii. Zarzucił także, iż opinia została sporządzona dla innych potrzeb. Skarżący podniósł, iż decyzja w sprawie skierowania na badanie lekarskie jest uznaniowa, co oznacza iż istnienie wszelkich okoliczności uzasadniających rozstrzygnięcie negatywne dla strony musi zostać w sposób bezsporny udowodnione. Podał, iż do pisma skierowanego do Kolegium dołączył kilka zdań z opinii wykonanej w 1998r., a ponadto powołał się na inną pozytywną dla niego opinię, a organ odwoławczy do tego argumentu się nie ustosunkował. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podkreślono, iż przepisy prawa materialnego umożliwiają organom czuwanie nad tym, aby osoby posiadające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą sprawność nie tylko w chwili ubiegania się o te uprawnienia, ale także wtedy gdy z uprawnień tych korzystają. Podstawą do wydania decyzji o skierowaniu na badania stanowią zatem okoliczności wskazujące na możliwość wystąpienia u kierowcy stanu zdrowia, który istotnie może zmniejszyć jego sprawność do kierowania pojazdem. Może to być pochodząca z różnych źródeł informacja o pogorszonym stanie zdrowia, a w tym przypadku była informacja z prokuratury. Sygn. akt II SA/Ol 903/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 póz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa. Podnieść należy, iż podstawą do wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108 póz. 908 ze zm.) zgodnie z którym badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Zważyć przy tym należy, iż w ogóle art. 122 ust. 1 powołanej ustawy określa katalog osób, które zobowiązane są poddać się badaniom lekarskim w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Do takich osób zaliczone są także te, które posiadają uprawnienia do kierowania pojazdami. Zatem ustawodawca przyznał staroście prawo do rozstrzygania w formie decyzji administracyjnej o tym, czy dana osoba winna poddać się badaniu lekarskiemu w celu stwierdzenia jej zdolności do kierowania pojazdem. Przy czym art. 123 pkt 1 powołanej ustawy zawiera delegację dla ministra właściwego do spraw zdrowia do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych warunków i trybu kierowania na badania lekarskie i ich przeprowadzenia w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi oraz kierowania tramwajami. Takie rozporządzenie zostało wydane przez Ministra Zdrowia w dniu 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2 póz. 15). Zgodnie z § 2 ust. 5 tego rozporządzenia starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Słusznie podnosi skarżący, iż decyzja o skierowaniu na badania lekarskie wydawana jest w ramach uznania administracyjnego. Jednakże w tym przypadku uznanie administracyjne polega na ocenie, czy informacja będąca w dyspozycji organu może stanowić podstawę do podjęcia przedmiotowej decyzji. W niniejszej sprawie podstawą skierowania na badania lekarskie była informacja pochodząca od prokuratora prowadzącego sprawę karną, Sygn. akt II SA/Ol 903/05 powołującego się na opinię biegłych lekarzy, którzy zgłosili zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego mogącego mieć wpływ na jego zdolność kierowania pojazdami. Nie budzi wątpliwości fakt, iż informacja ta jest wiarygodna, a organ wydając na tej podstawie decyzję nie naruszył granic uznania administracyjnego. Jak bowiem wskazano w uzasadnieniu Kolegium powołane przepisy umożliwiają kontrolę posiadania przez kierującego wymaganej sprawności po dacie uzyskania uprawnień do kierowania, a wszystko to w celu zapewnienia bezpieczeństwa uczestnikom ruchu drogowego. Ponadto decyzja o skierowaniu na badania lekarskie nie przesądza jeszcze o samym uprawnieniu do kierowania pojazdami. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 listopada 2004r. (Sygn. akt OSK 900/04, Gazeta Prawna z 2004r. nr 229 str. 33). Wprawdzie wyrok NSA odnosi się jeszcze do poprzedniego rozporządzenia w sprawie kierowania na badania lekarskie przeprowadzane w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, lecz wywody tam zawarte w dużej mierze zachowują aktualność także w obecnym stanie prawnym. W związku z powyższym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 póz. 1270) skargę należało oddalić. O wynagrodzeniu pełnomocnika skarżącego orzeczono zgodnie z art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.