II SA/Ol 910/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak - Sikora po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G., nazwanej "pozwem" przeciwko Gminie o ustalenie, że podwyżka czynszu za lokal mieszkalny jest niezasadna postanawia odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia W dniu 17 lipca 2012r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie została przekazana przez Prezydenta Miasta skarga A. G., nazwana "pozwem", o ustalenie, że niezasadna jest podwyżka czynszu lokali mieszkalnych będących własnością Gminy, położonych na terenie miasta O., dokonana wypowiedzeniem z dnia 17 kwietnia 2012r. przez Gminę– Zakład Lokali i Budynków Komunalnych. Jako podstawę prawną wniesionej skargi wskazano art. 8a ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. W uzasadnieniu podniesiono, że nowa stawka czynszu, ustalona zarządzeniem nr "[...]" Prezydenta z dnia 10 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia stawki czynszu za najem lokali mieszkalnych w zasobie mieszkaniowym Gminy, jest niezgodna z uchwałą Rady Miasta nr "[...]" w sprawie wieloletniego Programu Gospodarowania Mieszkaniowym Zasobem Gminy na lata 2012-2016 (Dz. Urz. Woj. "[...]"). Stwierdzono, że stawka bazowa czynszu została skalkulowana na podstawie nieobowiązującego już wskaźnika przeliczeniowego kosztu odtworzenia 1m² powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych. Zarzucono, iż dokonana podwyżka narusza również art. 8a ust. 4e ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, albowiem przekracza wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych za rok 2011. W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej odrzucenie z powodu braku właściwości sądu administracyjnego do jej rozpoznania, ponieważ sprawa o ustalenie niezasadności podwyżki czynszu ma charakter cywilnoprawny. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II z dnia 18 lipca 2012r. strona skarżąca została wezwana do jednoznacznego określenia, czy wnosi skargę na wypowiedzenie dotychczasowej wysokości czynszu za lokal mieszkalny, czy na zarządzenie nr "[...]" Prezydenta z dnia 10 kwietnia 2012 r., ustalające stawkę czynszu za najem lokali oraz do wskazania, czy i kiedy wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa w tym przedmiocie. Strona skarżąca nie odpowiedziała na to wezwanie. Natomiast w dniu 23 lipca 2012r., ustanowiony przez stronę i innych mieszkańców lokali komunalnych pełnomocnik do doręczeń, oświadczyła, że w imieniu grupy mieszkańców wycofuje skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, iż cofnięcie skargi dokonane przez pełnomocnika do doręczeń nie może być uznane za prawnie skutecznie. Jest on bowiem uprawniony jedynie do odbioru korespondencji i nie może dokonywać innych czynności sądowych, w szczególności rozporządzać procesem przez składanie oświadczeń w imieniu innych osób o cofnięciu skargi. Ponadto cofnięta może być tylko skarga, która jest dopuszczalna. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego jest określony w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 dalej jako: "P.p.s.a."), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne akty lub czynności niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga , zgodnie z art. 58 § 1 pkt P.p.s.a. podlega odrzuceniu. Niedopuszczalność skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego zachodzi między innymi wówczas, gdy skarga została wniesiona w sprawie podlegającej kognicji sądu powszechnego. W niniejszej sprawie - wobec braku odpowiedzi strony na wezwanie Sądu o sprecyzowanie przedmiotu skargi - należało przyjąć, że zgodnie z oświadczeniem zawartym w petitum skargi, jej przedmiotem jest w istocie pozew o ustalenie, że dokonana podwyżka czynszu za lokale mieszkalne będące własnością Gminy i położone na terenie miasta O., jest niezasadna. Zważyć zatem należy, iż wypowiedzenie to nastąpiło w oparciu art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266, ze zm., dalej jako: "ustawa o ochronie praw lokatorów"), zgodnie z którym właściciel może podwyższyć czynsz albo inne opłaty za używanie lokalu, wypowiadając jego dotychczasową wysokość, najpóźniej na koniec miesiąca kalendarzowego, z zachowaniem terminów wypowiedzenia. Stosownie zaś do art. 8a ust. 5 powołanej ustawy, lokator może zakwestionować podwyżkę, wnosząc do sądu pozew o ustalenie, że podwyżka jest niezasadna albo jest zasadna, lecz w innej wysokości. Należy przy tym wskazać, iż sądem, o którym mowa w powołanym przepisie jest sąd powszechny, a nie sąd administracyjny. Ustawa o ochronie praw lokatorów, określająca zasady i formy ochrony praw lokatorów oraz zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy, reguluje stosunki prawne nawiązane na podstawie umowy najmu lokalu komunalnego. Jest to stosunek prawny o charakterze cywilnoprawnym. Powstaje on na podstawie umowy a nie w drodze decyzji administracyjnej. Tym samym kwestie dotyczące wypowiedzenia wysokości czynszu za lokal mieszkalny, stanowiący własność gminy, mogą być rozpoznawane jedynie przed sądem powszechnym, gdyż dotyczą one roszczeń mających źródło w stosunkach cywilnoprawnych. Sąd administracyjny jest zaś właściwy jedynie do kontroli działałań organów administracji publicznej, realizowanych w ramach tzw. władztwa administracyjnego. Do tej sfery nie można zaliczyć działalności prezydenta miasta, polegającej na podwyżce czynszu najmu lokali mieszkalnych. Wobec tego skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie podlega właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a.