II SA/Ol 916/08
PostanowienieWSA w Olsztynie2009-01-19
Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, która wykaże, że jej miesięczny dochód nieznacznie przewyższa miesięczne wydatki, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, a częściowo odmówiona?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że uiszczenie jednorazowego wpisu od skargi nastąpiłoby z uszczerbkiem koniecznego dla niej utrzymania. Jednakże, jeśli miesięczny dochód nieznacznie przewyższa wykazane wydatki, sąd może odmówić zwolnienia w pozostałym zakresie, uznając, że strona jest w stanie poczynić drobne oszczędności na pokrycie ewentualnych dalszych kosztów.Stan faktyczny
Skarżący S.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. W uzasadnieniu wskazał na wysokie wydatki związane z leczeniem, lekami, stancją oraz niskie dochody z renty. Po wezwaniu przedłożył pismo procesowe z dnia 10 stycznia 2009 r., w którym wykazał, że jego miesięczne wydatki nieznacznie przewyższają miesięczny dochód z renty. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S.K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania postanawia zwolnić skarżącego od wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz odmówić zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.
We wniosku z dnia 24 grudnia 2008 r., złożonym na urzędowym formularzu, S.K. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia "[...]", Nr "[...]". W jego uzasadnieniu podniósł, iż dużą część swoich dochodów przeznacza na leczenie, w tym kupno leków oraz na życie. Nie ma gdzie mieszkać, dlatego też dodatkowo musi opłacać stancję. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi 1-osobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Jedynym źródłem dochodu skarżącego jest renta. Zgodnie z odwołaniem oraz skargą, znajdującymi się odpowiednio w aktach administracyjnych (k. 3-2) i w aktach sądowych (k. 3-4), skarżący jest osobą schorowaną, "[...]". "[...]".
W odpowiedzi na wezwanie, skarżący przedłożył pismo procesowe z dnia 10 stycznia 2009 r., z którego wynika, iż jego wydatki na wyżywienie, leki i dojazdy do placówek medycznych, opłacenie mieszania (stancji) oraz środki pielęgnacyjne, piorące, itp. wynoszą łącznie ok. "[...]" miesięczne podczas, gdy wysokość renty – "[...]". Skarżący oświadczył jednocześnie, iż nie korzysta z jakiejkolwiek dodatkowej pomocy finansowej. Dla potwierdzenia faktu ponoszenia wydatków na leki skarżący załączył do przedmiotowego pisma paragon fiskalny z apteki, natomiast dla potwierdzenia wysokości otrzymywanej renty – kserokopię drugiej strony decyzji ZUS.
Wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie wystarczy przy tym wykazanie, iż poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona wykazać powinna, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel.
Rozpatrując zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy brać pod uwagę, z jednej strony, wysokość obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś jej możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania sądowego jedynym wymogiem dla nadania sprawie dalszego biegu jest uiszczenie przez skarżącego wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Na dalszym jego etapie, w zależności od podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, mogą natomiast, ale nie muszą, pojawić się dalsze koszty postępowania.
W warunkach niniejszej sprawy za uzasadnione uznano zwolnienie skarżącego od wpisu od skargi. Uznano bowiem, mając na uwadze wysokość jego renty i wydatków, że uiszczenie tego wpisu jednorazowo nastąpiłoby z uszczerbkiem koniecznego dla niego utrzymania. Mając jednak na uwadze to, że z oświadczenia złożonego w piśmie procesowym z dnia 10 stycznia 2009 r. wynika, iż stały miesięczny dochód skarżącego przekracza wykazane przez niego wydatki miesięczne uznano, że jest on w stanie poczynić co miesiąc bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania drobne oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie ewentualnych kosztów sądowych, których obowiązek uiszczenia może pojawić się dopiero na dalszym etapie postępowania sądowego. Tym samym za zasadną uznano także odmowę zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych w tym zakresie. Wzięto jednocześnie pod uwagę to, że odmowa ta nie będzie stanowić przeszkody w realizacji przysługującego mu prawa do sądu, gdyż w sytuacji, gdy z uwagi na pojawienie się konieczności poniesienia dodatkowych wydatków koniecznych skarżący nie będzie w stanie poczynić oszczędności z przeznaczeniem na koszty sądowe, będzie mógł na dalszym etapie postępowania sądowego ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło